Κώστας Παπαδόπουλος: 60 χρόνια στη μουσική / Φεστιβάλ Τήνου, Παρασκευή 12 Αυγούστου 2016

Μια παρέα είναι ο Ανδρέας Καρακότας (τραγούδι), η Σταυρούλα Μανωλοπούλου (τραγούδι), ο Νίκος Βαρβαρέσος (κιθάρα & τραγούδι), ο Θανάσης Αδαμόπουλος (τρίχορδο μπουζούκι) και ο Γιώργος Ζήτσας (τρίχορδο μπουζούκι) και πλαισιώνουν έναν από τους σπουδαιότερους Έλληνες μουσικούς όλων των εποχών, τον Κώστα Παπαδόπουλο και το θρυλικό τρίχορδο μπουζούκι του. Παράλληλα, γιορτάζουν τα 60 χρόνια της παρουσίας του στην ελληνική μουσική.

Την Παρασκευή 12 Αυγούστου στα Δυο Χωριά της Τήνου και στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Τήνου 2016 θα παίξουν και θα τραγουδήσουν συνθέσεις των Ηλία Ανδριόπουλου, Μάρκου Βαμβακάρη, Βασίλη Δημητρίου, Μίκη Θεοδωράκη, Απόστολου Καλδάρα, Λουκιανού Κηλαηδόνη, Χρήστου Λεοντή, Γιάννη Μαρκόπουλου, Δήμου Μούτση, Γρηγόρη Μπιθικώτση, Σταύρου Ξαρχάκου, Άκη Πάνου, Γιάννη Σπανού, Σταύρου Τζουανάκου, Βασίλη Τσιτσάνη και Μάνου Χατζιδάκι σε ποίηση/στίχους των Μάρκου Βαμβακάρη, Κώστα Βίρβου, Νίκου Γκάτσου, Δημήτρη Γκούτη, Βασίλη Δημητρίου, Μάνου Ελευθερίου, Οδυσσέα Ελύτη, Ερρίκου Θαλασσινού, Απόστολου Καλδάρα, Ιάκωβου Καμπανέλλη, Χρήστου Κολοκοτρώνη, Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα (σε απόδοση Λευτέρη Παπαδόπουλου), Μιχάλη Μπουρμπούλη, Άκη Πάνου, Ευτυχίας Παπαγιαννοπούλου, Λευτέρη Παπαδόπουλου, Γιάννη Πουλόπουλου, Γιώργου Σεφέρη, Βασίλη Τσιτσάνη και Μάνου Χατζιδάκι.

Προσκαλούμε όσους αγαπούν και ξέρουν το καλό ελληνικό τραγούδι να έρθουν και να τραγουδήσουν μαζί μας, όπως και όσους δεν το ξέρουν καλά επειδή στο τέλος της βραδιάς θα το έχουν αγαπήσει όσο κι εμείς. Άλλωστε, μια παρέα είμαστε και μαζί τραγουδάμε με όλο μας το είναι. Γιατί στους δύσκολους καιρούς η τέχνη οδηγεί στην ψυχική ανάταση και στην εσωτερική κάθαρση και αποτελεί την πιο αναίμακτη μορφή αφύπνισης και αντίδρασης.

Στο πρόγραμμα συμμετέχουν οι:

Κώστας Παπαδόπουλος (τρίχορδο μπουζούκι)
Ανδρέας Καρακότας (τραγούδι)
Σταυρούλα Μανωλοπούλου (τραγούδι)
Νίκος Βαρβαρέσος (κιθάρα, τραγούδι)
Θανάσης Αδαμόπουλος (τρίχορδο μπουζούκι)
Γιώργος Ζήτσας (τρίχορδο μπουζούκι)

Επιμέλεια προγράμματος: Βίκυ Παπαπροδρόμου
Παρουσίαση: Θέμης Ροδαμίτης (καλλιτεχνικός διευθυντής Φεστιβάλ Τήνου)

Ώρα έναρξης: 21:00
Γενική είσοδος: 10 ευρώ (φοιτητές, άνεργοι, ΑΜΕΑ: 5 ευρώ)

Πηγή πληροφοριών: tinostoday.gr

Κώστας Παπαδόπουλος: 60 χρόνια στη μουσική / Νέα Σμύρνη, Κυριακή 22 Μαΐου 2016

2016-galaxias

Μια παρέα είμαστε ο Ανδρέας Καρακότας (τραγούδι), η Σταυρούλα Μανωλοπούλου (τραγούδι), ο Νίκος Βαρβαρέσος (κιθάρα), ο Μιχάλης Παπαγεωργίου (πιάνο), ο Παντελής Παντελάκης (τετράχορδο μπουζούκι), οι μαθητές του Κώστα Παπαδόπουλου (τρίχορδο μπουζούκι), η Βίκυ Παπαπροδρόμου (επιμέλεια & παρουσίαση προγράμματος) και το Αθηναϊκό Ωδείο Νέας Σμύρνης και πλαισιώνουμε έναν από τους σπουδαιότερους Έλληνες μουσικούς όλων των εποχών, τον Κώστα Παπαδόπουλο και το θρυλικό τρίχορδο μπουζούκι του. Παράλληλα, γιορτάζουμε τα 60 χρόνια της παρουσίας του στην ελληνική μουσική.

Την Κυριακή 22 Μαΐου 2016 στον πολυχώρο «Γαλαξίας» στην Πλατεία της Νέας Σμύρνης θα παίξουμε και θα τραγουδήσουμε συνθέσεις των Ηλία Ανδριόπουλου, Δημήτρη Γκόγκου (Μπαγιαντέρα), Βασίλη Δημητρίου, Μίκη Θεοδωράκη, Γιάννη Μαρκόπουλου, Δήμου Μούτση, Σταύρου Ξαρχάκου, Άκη Πάνου, Γιάννη Σπανού, Βασίλη Τσιτσάνη και Μάνου Χατζιδάκι σε ποίηση/στίχους των Νίκου Γκάτσου, Βασίλη Δημητρίου, Μάνου Ελευθερίου, Οδυσσέα Ελύτη, Πάνου Θεοδωρίδη, Χρήστου Κολοκοτρώνη, Μιχάλη Μπουρμπούλη, Άκη Πάνου, Λευτέρη Παπαδόπουλου, Γεράσιμου Τσάκαλου και Βασίλη Τσιτσάνη.

Προσκαλούμε όσους αγαπούν και ξέρουν το καλό ελληνικό τραγούδι να έρθουν και να τραγουδήσουν μαζί μας, όπως και όσους δεν το ξέρουν καλά επειδή στο τέλος της βραδιάς θα το έχουν αγαπήσει όσο κι εμείς. Άλλωστε, μια παρέα είμαστε και μαζί τραγουδάμε με όλο μας το είναι. Γιατί στους δύσκολους καιρούς η τέχνη οδηγεί στην ψυχική ανάταση και στην εσωτερική κάθαρση και αποτελεί την πιο αναίμακτη μορφή αφύπνισης και αντίδρασης.

Στο πρόγραμμα συμμετέχουν οι:

Κώστας Παπαδόπουλος (τρίχορδο μπουζούκι)
Ανδρέας Καρακότας (τραγούδι)
Σταυρούλα Μανωλοπούλου (τραγούδι)
Νίκος Βαρβαρέσος (κιθάρα)
Μιχάλης Παπαγεωργίου (πιάνο)
Παντελής Παντελάκης (τετράχορδο μπουζούκι)

Οι μαθητές του Κώστα Παπαδόπουλου:

Μανόλης Αγγουράκης (τρίχορδο μπουζούκι)
Θανάσης Αδαμόπουλος (τρίχορδο μπουζούκι)
Νίκος Αραχωβίτης (τρίχορδο μπουζούκι)
Γιάννης Δωροβίνης (τρίχορδο μπουζούκι)
Γιώργος Ζήτσας (τρίχορδο μπουζούκι)
Δημήτρης Καλαμαράς (τρίχορδο μπουζούκι)
Γεράσιμος Καλογηρόπουλος (τρίχορδο μπουζούκι)
Πάνος Καλοζούμης (τρίχορδο μπουζούκι)
Πέτρος Καπέλλας (τρίχορδο μπουζούκι)
Σταύρος Κεκές (τρίχορδο μπουζούκι)
Γιάννης Κομνηνός (τρίχορδο μπουζούκι)
Δημήτρης Παπαθανασίου (τρίχορδο μπουζούκι)
Δημήτρης Σιμιτζής (τρίχορδο μπουζούκι)

Βίκυ Παπαπροδρόμου (επιμέλεια & παρουσίαση προγράμματος)

Ώρα έναρξης: 20:00
Είσοδος: δωρεάν

Γαλαξίας
Δημοτικός πολιτιστικός πολυχώρος Νέας Σμύρνης

Ελευθερίου Βενιζέλου & 2ας Μαΐου
(πεζόδρομος Νέας Σμύρνης)
Τηλ: 2310 273542
Ιστότοπος: http://www.culturens.org/galaksiasmenu/pliroforiesgal.html

Αθηναϊκό Ωδείο
Αγίας Σοφίας 96 & Μυκάλης
Νέα Σμύρνη
Τηλ.: 2109331244
Ιστότοπος: http://www.athinaiko-odeio.gr/

Κώστας Παπαδόπουλος & Ανδρέας Καρακότας: Επιτάφιος (Γ. Ρίτσου & Μ. Θεοδωράκη) / Πριγκηπέσσα (Θεσσαλονίκη), 25 & 26 Απριλίου 2016

2016-pringipessa-april2526-epitafios-papadopoulos_60hronia

Στο πλαίσιο του εορτασμού μας για τα 60 χρόνια του Κώστα Παπαδόπουλου στην ελληνική μουσική, παρουσιάζουμε το έργο των Γιάννη Ρίτσου & Μίκη Θεοδωράκη «Επιτάφιος» τη Μεγάλη Δευτέρα 25 Απριλίου και τη Μεγάλη Τρίτη 26 Απριλίου 2016 στη μουσική σκηνή «Πριγκηπέσσα» στη Θεσσαλονίκη.

Η βραδιά θα ξεκινήσει κατανυκτικά με το έργο Επιτάφιος του Γιάννη Ρίτσου, όπως το μελοποίησε ο Μίκης Θεοδωράκης. Σολίστ θα είναι ο Ανδρέας Καρακότας. Το μουσικό και ποιητικό έργο «Επιτάφιος» θα σχολιάσει η Βίκυ Παπαπροδρόμου.

Στη συνέχεια του Α’ μέρους του προγράμματος θα παραμείνουμε στο ίδιο κλίμα με αποσπάσματα από τα εξής έργα του Μίκη Θεοδωράκη:

«Το τραγούδι του νεκρού αδελφού», ποίηση Μίκη Θεοδωράκη
«Ρωμιοσύνη», ποίηση Γιάννη Ρίτσου
«Επιφάνια», ποίηση Γιώργου Σεφέρη
«Θαλασσινά φεγγάρια», ποίηση Νίκου Γκάτσου
«Τα λαϊκά», ποίηση Μάνου Ελευθερίου
«Συνοικία το όνειρο», ποίηση Τάσου Λειβαδίτη
«Το άξιον εστί», ποίηση Οδυσσέα Ελύτη

Στο Β’ μέρος θα ακούσουμε κοινωνικοπολιτικά τραγούδια που έγραψαν οι συνθέτες:

Σταύρος Ξαρχάκος (ποίηση Νίκου Γκάτσου & Λευτέρη Παπαδόπουλου)
Άκης Πάνου
Γιώργος Χατζηνάσιος (ποίηση Μιχάλη Μπουρμπούλη & Γιάννη Λογοθέτη)
Βασίλης Δημητρίου
Γιάννης Μαρκόπουλος (ποίηση Μάνου Ελευθερίου, Πάνου Θεοδωρίδη & Γιώργου Σκούρτη)
Μίκης Θεοδωράκης (ποίηση Ερρίκου Θαλασσινού)
Κώστας Παπαδόπουλος (στίχοι Κώστα Μάνεση)

Το σύνολο του προγράμματος απαρτίζεται από τραγούδια τα οποία ηχογράφησε ο Κώστας Παπαδόπουλος στη διάρκεια της πολυετούς θητείας του στο ελληνικό τραγούδι (από το 1955 και μετά) αφήνοντας το στίγμα του στην ελληνική μουσική καθώς το παίξιμό του έγινε σημείο αναφοράς και οδηγός για όλους τους νεότερους μουσικούς. Μαζί μας θα είναι πάντα ο Ανδρέας Καρακότας, ένας από τους σημαντικότερους ερμηνευτές της νεότερης μουσικής μας γενιάς (με μακρά θητεία στο ποιοτικό ελληνικό τραγούδι και στην αντίστοιχη δισκογραφία) και αγαπημένος φίλος και συνεργάτης του Κώστα Παπαδόπουλου.

Στο πρόγραμμα συμμετέχουν οι:

Κώστας Παπαδόπουλος (μπουζούκι)
Ανδρέας Καρακότας (φωνή)
Δημήτρης Σφίγγος (κιθάρα, φωνή)
Νίκος Ορδουλίδης (πιάνο)
Μίλτος Τσαλιγόπουλος (κοντραμπάσο, φωνή)
Βίκυ Παπαπροδρόμου (επιμέλεια & παρουσίαση προγράμματος)

Ώρα έναρξης: 23:00
Τιμή εισιτηρίου: 8 ευρώ

Πριγκιπέσσα
Φιλικής Εταιρίας 5, Θεσσαλονίκη
(Περιοχή Λευκού Πύργου – Πίσω από τη Λέσχη Αξιωματικών)
Τηλ: 2310 273542
Ιστότοπος: http://prigipessa.gr/

Αποσπάσματα από παλαιότερα προγράμματά μας:

Κώστας Παπαδόπουλος: 60 χρόνια στην ελληνική μουσική / Πριγκηπέσσα (Θεσσαλονίκη), 6 & 7 Μαρτίου 2016

2016-pringipessa-march0607-papadopoulos_60hronia

Κώστας Παπαδόπουλος | 60 χρόνια στην ελληνική μουσική
(μουσική παράσταση / Θεσσαλονίκη, Κυριακή 6 & Δευτέρα 7 Μαρτίου 2016)

Μια παρέα είμαστε ο Ανδρέας Καρακότας (τραγούδι), ο Δημήτρης Σφίγγος (κιθάρα, τραγούδι), ο Νίκος Ορδουλίδης (πιάνο), ο Μίλτος Τσαλιγόπουλος (κοντραμπάσο) και εγώ (Βίκυ Παπαπροδρόμου: επιμέλεια & παρουσίαση προγράμματος) και πλαισιώνουμε έναν από τους σπουδαιότερους Έλληνες μουσικούς όλων των εποχών, τον Κώστα Παπαδόπουλο και το θρυλικό τρίχορδο μπουζούκι του. Παράλληλα, γιορτάζουμε για πρώτη φορά τα 60 χρόνια της παρουσίας του στην ελληνική μουσική. 

Η φωνή του τρίχορδου του Κώστα είναι η δική μας φωνή που τραγουδάει τα επιτεύγματα μα και τα φιάσκα, τους καημούς μα και τις χαρές, τα άδικα μα και τα δίκια, τις συμφορές μα και τη δράση και την αντίδραση της φυλής μας μέσα από τραγούδια που έπαιξε και μας χάραξε βαθιά κι ανεξίτηλα στην ψυχή ο Κώστας Παπαδόπουλος. 

Ξέθαψα απ’ το σεντούκι της παρακαταθήκης που μας αφήνει με τα 50.000 τραγούδια που δισκογράφησε ο Κώστας Παπαδόπουλος σε διάστημα τουλάχιστον 50 ετών μια σειρά από μουσικές δημιουργίες που αγαπήσαμε λίγο ή περισσότερο, άλλες λιγάκι ξεχασμένες, άλλες πολύ ξεχασμένες και αρκετές απ’ αυτές που δεν ξεχάσαμε ποτέ και σιγοτραγουδάμε κάθε μέρα. Μέσα από ένα σχεδόν τρίωρο πρόγραμμα ξετυλίγουμε μπροστά σας ένα μουσικό πανόραμα του 20ού αιώνα. Ο Κώστας ξαναπαίζει σαν για πρώτη φορά όλα αυτά τα κομμάτια με τη φρεσκάδα που αναδίνουν οι διαχρονικοί τους στίχοι, αλλά και με τη σοφία του βιρτουόζου. Ο Ανδρέας δίνει την ψυχή του και το δικό του στίγμα σε όλα (ένα προς ένα) τα τραγούδια του προγράμματος ανεπιτήδευτα, χωρίς φανφαρονισμούς και θεατρινισμούς, με απόλυτη προσήλωση και αφοσίωση. Αναπόσπαστα μέλη της παρέας μας στη Θεσσαλονίκη είναι τρεις εξαιρετικοί μουσικοί και πολύ αγαπημένοι μας φίλοι που απαρτίζουν το θαυμάσιο μουσικό σχήμα της Πριγκηπέσσας που είναι το μουσικό σπίτι μας στην συμπρωτεύουσα: ο Δημήτρης Σφίγγος (κιθάρα & φωνή), δηλαδή ο ένας από τους συνδημιουργούς και ψυχή της «Πριγκηπέσσας», ο Νίκος Ορδουλίδης (πιάνο) και ο Μίλτος Τσαλιγόπουλος (κοντραμπάσο).

Προσκαλούμε όσους αγαπούν και ξέρουν το καλό ελληνικό τραγούδι να έρθουν και να τραγουδήσουν μαζί μας, όπως και όσους δεν το ξέρουν καλά γιατί στο τέλος της κάθε βραδιάς θα το έχουν αγαπήσει όσο κι εμείς. Άλλωστε, μια παρέα είμαστε και όλοι μαζί τραγουδάμε με όλο μας το είναι. Γιατί στους δύσκολους καιρούς η τέχνη οδηγεί στην ψυχική ανάταση και στην εσωτερική κάθαρση και αποτελεί την πιο αναίμακτη μορφή αφύπνισης και αντίδρασης. 

Οι συνθέτες που θα παίξουμε και θα τραγουδήσουμε: (με αλφαβητική σειρά) Μάρκος Βαμβακάρης, Δημήτρης Γκόγκος (Μπαγιαντέρας), Βασίλης Δημητρίου, Μίκης Θεοδωράκης, Απόστολος Καλδάρας, Λουκιανός Κηλαηδόνης, Σταύρος Κουγιουμτζής, Σταμάτης Κραουνάκης, Χρήστος Λεοντής, Γιάννης Μαρκόπουλος, Νίκος Μεϊμάρης, Δήμος Μούτσης, Γρηγόρης Μπιθικώτσης, Σταύρος Ξαρχάκος, Άκης Πάνου, Γιάννης Παπαϊωάννου, Σπύρος Περιστέρης, Μίμης Πλέσσας, Γιάννης Σπανός, Σταύρος Τζουανάκος, Βασίλης Τσιτσάνης, Γιώργος Χατζηνάσιος, Απόστολος Χατζηχρήστος, Μάνος Χατζιδάκις.

Και μια μικρή πρόγευση από το πρόγραμμά μας:

Πριγκηπέσσα

Φιλικής Εταιρείας 5 (απέναντι από τον Λευκό Πύργο)
Θεσσαλονίκη
Τηλέφωνο: 2310.273.542

Ώρα έναρξης 22:30
Τιμή εισιτηρίου: 8 ευρώ

Κώστας Παπαδόπουλος & Ανδρέας Καρακότας: Επιτάφιος (Γ. Ρίτσου & Μ. Θεοδωράκη) / Πριγκηπέσσα (Θεσσαλονίκη), 7 & 8 Απριλίου 2015

2015-easter-kostasandreaspringipessa_4

Στο πλαίσιο του φετινού μας εορτασμού για τα 60 χρόνια του Κώστα Παπαδόπουλου στην ελληνική μουσική, παρουσιάζουμε το έργο των Γιάννη Ρίτσου & Μίκη Θεοδωράκη «Επιτάφιος» τη Μεγάλη Τρίτη 7 Απριλίου και τη Μεγάλη Τετάρτη 8 Απριλίου 2015 στη μουσική σκηνή «Πριγκηπέσσα» στη Θεσσαλονίκη.

Η βραδιά θα ξεκινήσει κατανυκτικά με το έργο Επιτάφιος του Γιάννη Ρίτσου, όπως το μελοποίησε ο Μίκης Θεοδωράκης. Σολίστ θα είναι ο Ανδρέας Καρακότας. Το μουσικό και ποιητικό έργο «Επιτάφιος» θα προλογίσει η Βίκυ Παπαπροδρόμου.

Στη συνέχεια του Α’ μέρους του προγράμματος θα παραμείνουμε στο ίδιο κλίμα με αποσπάσματα από άλλα έργα του Μίκη Θεοδωράκη (Επιφάνια, Το τραγούδι του νεκρού αδελφού, Πολιτεία Β’, Ζορμπά) και τραγούδια του Γιάννη Μαρκόπουλου, του Σταύρου Ξαρχάκου και του Απόστολου Καλδάρα.

Στο Β’ μέρος παρουσιάζουμε τραγούδια κορυφαίων Ελλήνων συνθετών (Μάρκου Βαμβακάρη, Βασίλη Δημητρίου, Γρηγόρη Μπιθικώτση, Σταύρου Ξαρχάκου, Άκη Πάνου, Γιάννη Σπανού, Βασίλη Τσιτσάνη, Απόστολου Χατζηχρήστου) τα οποία ηχογράφησε ο Κώστας Παπαδόπουλος στη διάρκεια της πολυετούς θητείας του στο ελληνικό τραγούδι (από το 1955 και μετά) αφήνοντας το στίγμα του στην ελληνική μουσική καθώς το παίξιμό του έγινε σημείο αναφοράς και οδηγός για όλους τους νεότερους μουσικούς. Μαζί μας θα είναι πάντα ο Ανδρέας Καρακότας, ένας από τους σημαντικότερους ερμηνευτές της νεότερης μουσικής μας γενιάς (με μακρά θητεία στο ποιοτικό ελληνικό τραγούδι και στην αντίστοιχη δισκογραφία) και αγαπημένος φίλος και συνεργάτης του Κώστα Παπαδόπουλου.

Στο πρόγραμμα συμμετέχουν οι:

Κώστας Παπαδόπουλος (μπουζούκι)
Ανδρέας Καρακότας (φωνή)
Δημήτρης Σφίγγος (κιθάρα, φωνή)
Νίκος Ορδουλίδης (πιάνο)
Μίλτος Τσαλιγόπουλος (κοντραμπάσο, φωνή)
Βίκυ Παπαπροδρόμου (επιμέλεια & παρουσίαση προγράμματος)

Ώρα έναρξης: 23:00
Τιμή εισιτηρίου: 8 ευρώ

Πριγκιπέσσα
Φιλικής Εταιρίας 5, Θεσσαλονίκη
(Περιοχή Λευκού Πύργου – Πίσω από τη Λέσχη Αξιωματικών)
Τηλ: 2310 273542
Ιστότοπος: http://prigipessa.gr/

Αποσπάσματα από παλαιότερο πρόγραμμα:

Η φωνή του τρίχορδου και εμείς: Κώστας Παπαδόπουλος / Πριγκηπέσσα (Θεσσαλονίκη), 2-4 Δεκεμβρίου 2014

Η φωνή του τρίχορδου και εμείς: Κώστας Παπαδόπουλος
(μουσική παράσταση)

Μια παρέα είμαστε ο Ανδρέας Καρακότας (τραγούδι), ο Αλέξης Βάκης (πιάνο) και εγώ (Βίκυ Παπαπροδρόμου: επιμέλεια & παρουσίαση προγράμματος) και πλαισιώνουμε έναν από τους σπουδαιότερους Έλληνες μουσικούς όλων των εποχών, τον Κώστα Παπαδόπουλο και το θρυλικό τρίχορδο μπουζούκι του. 

Η φωνή του τρίχορδου του Κώστα είναι η δική μας φωνή που τραγουδάει τα επιτεύγματα μα και τα φιάσκα, τους καημούς μα και τις χαρές, τα άδικα μα και τα δίκια, τις συμφορές μα και τη δράση και την αντίδραση της φυλής μας μέσα από τραγούδια που έπαιξε και μας χάραξε βαθιά κι ανεξίτηλα στην ψυχή ο Κώστας Παπαδόπουλος. 

Ξέθαψα απ’ το σεντούκι της παρακαταθήκης που μας αφήνει με τα 50.000 τραγούδια που δισκογράφησε ο Κώστας Παπαδόπουλος σε διάστημα τουλάχιστον 50 ετών μια σειρά από μουσικές δημιουργίες που αγαπήσαμε λίγο ή περισσότερο, άλλες λιγάκι ξεχασμένες, άλλες πολύ ξεχασμένες και αρκετές απ’ αυτές που δεν ξεχάσαμε ποτέ και σιγοτραγουδάμε κάθε μέρα. Μέσα από ένα σχεδόν τρίωρο πρόγραμμα ξετυλίγουμε μπροστά σας ένα μουσικό πανόραμα του 20ού αιώνα. Ο Κώστας ξαναπαίζει σαν για πρώτη φορά όλα αυτά τα κομμάτια με τη φρεσκάδα που αναδίνουν οι διαχρονικοί τους στίχοι, αλλά και με τη σοφία του βιρτουόζου. Ο Ανδρέας δίνει την ψυχή του και το δικό του στίγμα σε όλα (ένα προς ένα) τα τραγούδια του προγράμματος ανεπιτήδευτα, χωρίς φανφαρονισμούς και θεατρινισμούς, με απόλυτη προσήλωση και αφοσίωση. Ο Αλέξης έγινε από τις πρόβες ακόμη αναπόσπαστο κομμάτι της παρέας και εντυπωσιάζει με τη σοβαρότητα και την προσοχή του καθώς και με το δέσιμό του με τον Κώστα: δύο όργανα μια ορχήστρα ολόκληρη. 

Η αρχή έγινε τον περασμένο μήνα (Οκτώβρη) στον πολυχώρο τέχνης «Αλεξάνδρεια» στην πλατεία Αμερικής στην Αθήνα. Για πρώτη φορά στα χρόνια της κρίσης που ζούμε είδα τόσο πολλά ευτυχισμένα και χαρούμενα πρόσωπα γύρω μου, φωτισμένα απ’ αυτή την εσωτερική φλόγα που μας δίνει μόνο η πολύ υψηλή τέχνη. Και, φυσικά, συνεχίζουμε.

Επόμενος σταθμός είναι η πατρίδα μου η Θεσσαλονίκη και η αγαπημένη μας μουσική σκηνή «Πριγκηπέσσα», το σπίτι μας στην συμπρωτεύουσα. Ειδικά για την περίσταση αυτή στην παρέα προστίθενται δύο αγαπημένοι μας φίλοι: ο Δημήτρης Σφίγγος (κιθάρα & φωνή), δηλαδή ο ένας από τους συνδημιουργούς και ψυχή της «Πριγκηπέσσας», και η περίπου δίδυμη αδελφή μου στην πατρίδα, η φιλόλογος και ποιήτρια Βίκυ Καπλάνη (φωνή). 

Καλούμε όσους αγαπούν και ξέρουν το καλό ελληνικό τραγούδι να έρθουν και να τραγουδήσουν μαζί μας, όπως και όσους δεν το ξέρουν καλά γιατί στο τέλος της κάθε βραδιάς θα το έχουν αγαπήσει όσο κι εμείς. Άλλωστε, μια παρέα είμαστε και όλοι μαζί τραγουδάμε με όλο μας το είναι. Γιατί στους δύσκολους καιρούς η τέχνη οδηγεί στην ψυχική ανάταση και στην εσωτερική κάθαρση και αποτελεί την πιο αναίμακτη μορφή αφύπνισης και αντίδρασης. 

Οι συνθέτες που θα παίζουμε και θα τραγουδάμε από δω και εμπρός: (με αλφαβητική σειρά) Ηλίας Ανδριόπουλος (στη Θεσσαλονίκη), Μάρκος Βαμβακάρης, Βασίλης Δημητρίου, Μίκης Θεοδωράκης, Απόστολος Καλδάρας, Λουκιανός Κηλαηδόνης, Σταύρος Κουγιουμτζής, Σταμάτης Κραουνάκης, Χρήστος Λεοντής, Γιάννης Μαρκόπουλος, Δήμος Μούτσης, Γρηγόρης Μπιθικώτσης, Σταύρος Ξαρχάκος, Άκης Πάνου, Μίμης Πλέσσας, Γιάννης Σπανός, Σταύρος Τζουανάκος (στη Θεσσαλονίκη), Βασίλης Τσιτσάνης, Γιώργος Χατζηνάσιος, Απόστολος Χατζηχρήστος (στη Θεσσαλονίκη), Μάνος Χατζιδάκις.

Και μια μικρή πρόγευση από το πρόγραμμά μας:

Πριγκηπέσσα

Φιλικής Εταιρείας 5 (απέναντι από τον Λευκό Πύργο)
Θεσσαλονίκη
Τηλέφωνο: 2310.273.542

Ώρα έναρξης 23:00
Τιμή εισιτηρίου: 7 ευρώ

Κώστας Παπαδόπουλος, Ανδρέας Καρακότας & Αλέξης Βάκης / Αθήνα, 24 & 25 Οκτωβρίου 2014

2014-alexandria_posterfinal

Η φωνή του τρίχορδου και εμείς

Παρασκευή, 24 & Σάββατο 25 Οκτωβρίου 2014, 9.30 μ.μ.

Ο πολυχώρος τέχνης «Αλεξάνδρεια» (Σπάρτης 14, πλ. Αμερικής) φιλοξενεί στις 24 και 25 Οκτωβρίου και ώρα 21:30 τον σπουδαίο έλληνα σολίστα στο μπουζούκι Κώστα Παπαδόπουλο. Μία μοναδική μουσική παράσταση με ορισμένα από τα σημαντικότερα τραγούδια του 20ού αιώνα τα οποία ηχογράφησε ο μεγάλος μουσικός κατά την πολυετή του θητεία στην ελληνική μουσική σκηνή. Το κοινό θα έχει τη χαρά να απολαύσει δημιουργίες των (με αλφαβητική σειρά) Μάρκου Βαμβακάρη, Βασίλη Δημητρίου, Μίκη Θεοδωράκη, Απόστολου Καλδάρα, Σταύρου Κουγιουμτζή, Γιάννη Μαρκόπουλου, Δήμου Μούτση, Γρηγόρη Μπιθικώτση, Σταύρου Ξαρχάκου, Άκη Πάνου, Γιάννη Σπανού, Βασίλη Τσιτσάνη, Γιώργου Χατζηνάσιου, Μάνου Χατζιδάκι.

Μια ξεχωριστή συναυλία με τον Κώστα Παπαδόπουλο (τρίχορδο μπουζούκι) και τον Ανδρέα Καρακότα (φωνή), με τη συνοδεία – για πρώτη φορά – μόνο ενός πιάνου, υπό τον πιανίστα Αλέξη Βάκη.

Επιμέλεια & παρουσίαση προγράμματος: Βίκυ Παπαπροδρόμου

Είσοδος: 12 ευρώ με κρασί/μπύρα

Τηλ. κρατήσεων: 210-8673655 & 6944-945710

Κώστας Παπαδόπουλος: «Χίλιες & Δύο Νύχτες», Παρασκευή 28 Ιουνίου 2013

Ο Κώστας Παπαδόπουλος, ο Μάριος Κώστογλου (κιθάρα, τραγούδι) και ο Άλκης Μαύρος (τραγούδι, μπαγλαμάς) εμφανίζονται την Παρασκευή 28 Ιουνίου 2013 στη μουσική σκηνή «Χίλιες & Δύο Νύχτες».

Επιμέλεια προγράμματος: Βίκυ Παπαπροδρόμου

Θ’ ακούσουμε πολλά από τα καλύτερα τραγούδια του 20ού αιώνα έτσι όπως τα πρωτόπαιξαν ο Κώστας Παπαδόπουλος και ο σπουδαίος λαϊκός κιθαρίστας και ερμηνευτής Μάριος Κώστογλου. Μαζί τους ο εξαιρετικός τραγουδιστής Άλκης Μαύρος, φίλος και συνεργάτης του Κώστα Παπαδόπουλου και του Μάριου Κώστογλου εδώ και χρόνια.

Ώρα έναρξης: 22:30

Χίλιες & Δύο Νύχτες
Καραϊσκάκη 10 (στοά), από Ερμού 104, Ψυρρή
Τηλ.: 210 331 7293-4, Fax.: 210 331 7295
email: info@1002nyxtes.gr
http://www.1002nyxtes.gr


[Κώστας Παπαδόπουλος & Άλκης Μαύρος, μουσική σκηνή «Ταξίμι», Αθήνα, 2009: Πέντε Έλληνες στον άδη (Γιάννη Παπαϊωάννου & Κώστα Μάνεση)]


[Κώστας Παπαδόπουλος & Μάριος Κώστογλου, μουσική σκηνή «Πριγκηπέσσα», Θεσσαλονίκη, 25 Φεβρουαρίου 2009: Όμορφη πόλη (Μίκη & Γιάννη Θεοδωράκη)]

O Κώστας Παπαδόπουλος: η ιστορία στο μπουζούκι / «Στάβλος», Δευτέρα 10 Ιουνίου 2013

Ο Κώστας Παπαδόπουλος, η Σταυρούλα Μανωλοπούλου (τραγούδι), ο Δημήτρης Παπαγεωργίου (κιθάρα, τραγούδι) και ο Άλκης Μαύρος (μπαγλαμάς, τραγούδι) εμφανίζονται τη Δευτέρα 10 Ιουνίου 2013 στη μουσική σκηνή «Στάβλος».

Θ’ ακουστούν ορισμένα από τα σημαντικότερα τραγούδια του 20ού αιώνα, πολλά από τα οποία πρωτόπαιξε ο Κώστας Παπαδόπουλος στην ελληνική δισκογραφία.

Φιλική συμμετοχή: Δημήτρης Κοντογιάννης, Αλέκος Δεληγιάννης & άλλοι (εκπλήξεις)

Επιμέλεια προγράμματος: Βίκυ Παπαπροδρόμου

Ώρα έναρξης: 10 μ.μ. (αυστηρά)

Στάβλος Πολυχώρος
Ηρακλειδών 10, Θησείο
Τηλ.: 210 345 2502, Fax.: 210 346 7206
http://www.stavlos.gr


[Λουκάς Νταράλας & Ευάγγελος Πρέκας, Το βουνό (μπουζούκι: Κώστας Παπαδόπουλος, τραγούδι: Σταυρούλα Μανωλοπούλου) / από την εκπομπή του Πάρη Μήτσου «Τα παντελόνια είναι περίεργα ρούχα» στον 902 tv προς τιμήν του Κώστα Παπαδόπουλου το 2007]

O Κώστας Παπαδόπουλος παίζει «Επιτάφιο» / «1002 νύχτες», Δευτέρα 29 Απριλίου 2013

Ο Κώστας Παπαδόπουλος, ο Μάριος Κώστογλου (κιθάρα, τραγούδι) και η Σταυρούλα Μανωλοπούλου (τραγούδι) εμφανίζονται τη Μεγάλη Δευτέρα 29 Απριλίου 2013 στη μουσική σκηνή «1002 νύχτες».

Η βραδιά θα ξεκινήσει κατανυκτικά με το έργο Επιτάφιος του Γιάννη Ρίτσου, όπως το μελοποίησε ο Μίκης Θεοδωράκης. Σολίστ θα είναι η Σταυρούλα Μανωλοπούλου. Θα προλογίσει η Βίκυ Παπαπροδρόμου.

Στη συνέχεια, θ’ ακούσουμε ορισμένα από τα καλύτερα τραγούδια του 20ού αιώνα, πολλά από τα οποία πρωτόπαιξαν ο Κώστας Παπαδόπουλος και ο Μάριος Κώστογλου στην ελληνική δισκογραφία: δύο μονάχα μουσικοί στη σκηνή, αλλά -κάθε φορά και σε κάθε περίπτωση- ισοδύναμοι με μια πολυμελή ορχήστρα. Μαζί τους θα παραμείνει η Σταυρούλα Μανωλοπούλου, αγαπημένη φίλη και εξαιρετική τραγουδίστρια της νεότερης μουσικής μας γενιάς.

1002 νύχτες
Καραϊσκάκη 10 (στοά), από Ερμού 104, Ψυρρή
Τηλ.: 210 331 7293-4, Fax.: 210 331 7295
email: info@1002nyxtes.gr
http://www.1002nyxtes.gr


[Πηγή: αρχείο του Αθανάσιου Σακελλαράκη στο YouTube]

Γιάννης Ρίτσος & Μίκης Θεοδωράκης, Χείλι μου μοσχομύριστο

Διεύθυνση ορχήστρας: Μίκης Θεοδωράκης
Μπουζούκι: Κώστας Παπαδόπουλος
Τραγούδι: Μαρία Φαραντούρη
Τα ποιήματα διαβάζει ο Γιάννης Ρίτσος σε παλαιότερη εκπομπή για τη δημόσια τηλεόραση, ενώ ακούγονται τα τραγούδια του έργου από συναυλία στο Αμερικανικό Κολέγιο Αθηνών το 1986.

Κώστας Παπαδόπουλος & Μάριος Κώστογλου: «Πριγκηπέσσα», 12 & 13 Φεβρουαρίου 2013

Ο Κώστας Παπαδόπουλος (σόλο μπουζούκι) και ο Μάριος Κώστογλου (κιθάρα, τραγούδι) εμφανίζονται την Τρίτη 12 Φεβρουαρίου και την Τετάρτη 13 Φεβρουαρίου 2013 στη μουσική σκηνή «Πριγκηπέσσα» στη Θεσσαλονίκη.

Επιμέλεια προγράμματος: Βίκυ Παπαπροδρόμου

Θ’ ακούσουμε πολλά από τα καλύτερα τραγούδια του 20ού αιώνα έτσι όπως τα πρωτόπαιξαν ο Κώστας Παπαδόπουλος και ο σπουδαίος λαϊκός κιθαρίστας και ερμηνευτής Μάριος Κώστογλου.

Ώρα έναρξης: 23:00

Πριγκηπέσσα
Φιλικής Εταιρίας 5, Θεσσαλονίκη
(Περιοχή Λευκού Πύργου – Πίσω από τη Λέσχη Αξιωματικών)
Τηλ: 2310.273542
Ιστότοπος: http://prigipessa.gr/


[Κώστας Παπαδόπουλος & Μάριος Κώστογλου, μουσική σκηνή «Πριγκηπέσσα», Θεσσαλονίκη, 25 Φεβρουαρίου 2009: Όμορφη πόλη (Μίκη & Γιάννη Θεοδωράκη)]

Κώστας Παπαδόπουλος: «Χίλιες & Δύο Νύχτες», Παρασκευή 8 Φεβρουαρίου 2013

Ο Κώστας Παπαδόπουλος, ο Μάριος Κώστογλου (κιθάρα, τραγούδι) και ο Άλκης Μαύρος (τραγούδι, μπαγλαμάς) εμφανίζονται την Παρασκευή 8 Φεβρουαρίου 2013 στη μουσική σκηνή «Χίλιες & Δύο Νύχτες».

Θ’ ακούσουμε πολλά από τα καλύτερα τραγούδια του 20ού αιώνα έτσι όπως τα πρωτόπαιξαν ο Κώστας Παπαδόπουλος και ο σπουδαίος λαϊκός κιθαρίστας και ερμηνευτής Μάριος Κώστογλου. Μαζί τους ο εξαιρετικός τραγουδιστής Άλκης Μαύρος, φίλος και συνεργάτης του Κώστα Παπαδόπουλου και του Μάριου Κώστογλου εδώ και χρόνια.

Επιμέλεια προγράμματος: Βίκυ Παπαπροδρόμου

Ώρα έναρξης: 22:30

Χίλιες & Δύο Νύχτες
Καραϊσκάκη 10 (στοά), από Ερμού 104, Ψυρρή
Τηλ.: 210 331 7293-4, Fax.: 210 331 7295
email: info@1002nyxtes.gr
http://www.1002nyxtes.gr


[Κώστας Παπαδόπουλος & Άλκης Μαύρος, μουσική σκηνή «Ταξίμι», Αθήνα, 2009: Πέντε Έλληνες στον άδη (Γιάννη Παπαϊωάννου & Κώστα Μάνεση)]


[Κώστας Παπαδόπουλος & Μάριος Κώστογλου, μουσική σκηνή «Πριγκηπέσσα», Θεσσαλονίκη, 25 Φεβρουαρίου 2009: Όμορφη πόλη (Μίκη & Γιάννη Θεοδωράκη)]

Κώστας Παπαδόπουλος: «Χίλιες & Δύο Νύχτες», Τρίτη 25 Δεκεμβρίου 2012

Ο Κώστας Παπαδόπουλος, ο Μάριος Κώστογλου (κιθάρα, τραγούδι) και ο Άλκης Μαύρος (τραγούδι, μπαγλαμάς) εμφανίζονται την Τρίτη 25 Δεκεμβρίου 2012 στη μουσική σκηνή «Χίλιες & Δύο Νύχτες».

Επιμέλεια προγράμματος: Βίκυ Παπαπροδρόμου

Θ’ ακούσουμε πολλά από τα καλύτερα τραγούδια του 20ού αιώνα έτσι όπως τα πρωτόπαιξαν ο Κώστας Παπαδόπουλος και ο Μάριος Κώστογλου. Μαζί τους ο εξαιρετικός τραγουδιστής Άλκης Μαύρος, φίλος και συνεργάτης του Κώστα Παπαδόπουλου εδώ και χρόνια.

Χίλιες & Δύο Νύχτες
Καραϊσκάκη 10 (στοά), από Ερμού 104, Ψυρρή
Τηλ.: 210 331 7293-4, Fax.: 210 331 7295
email: info@1002nyxtes.gr
http://www.1002nyxtes.gr


[Κώστας Παπαδόπουλος & Άλκης Μαύρος, μουσική σκηνή «Ταξίμι», Αθήνα, 2009: Πέντε Έλληνες στον άδη (Γιάννη Παπαϊωάννου & Κώστα Μάνεση)]


[Κώστας Παπαδόπουλος & Μάριος Κώστογλου, μουσική σκηνή «Πριγκηπέσσα», Θεσσαλονίκη, 25 Φεβρουαρίου 2009: Όμορφη πόλη (Μίκη & Γιάννη Θεοδωράκη)]

Κώστας Παπαδόπουλος: Λεόντειο Λύκειο Νέας Σμύρνης, Δευτέρα 18 Ιουνίου 2012

Μίκης Θεοδωράκης, Ανοίγω το στόμα μου (μπουζούκι παίζουν ο Κώστας Παπαδόπουλος & οι μαθητές του)
[Από την εκπομπή της ΝΕΤ «Στην υγειά μας» προς τιμήν του Κώστα Παπαδόπουλου το 2007]
_______________________________________________________________________________________________

Το Αθηναϊκό Ωδείο τιμά τον Κώστα Παπαδόπουλο με μια πανηγυρική συναυλία-αφιέρωμα στο φινάλε του φετινού του φεστιβάλ «20-20». Η συναυλία θα διεξαχθεί στη θεατρική αίθουσα του Λεοντείου Λυκείου Νέας Σμύρνης τη Δευτέρα 18 Ιουνίου 2012 με τη συμμετοχή καθηγητών και μαθητών του Ωδείου. Παρών θα είναι και ο Άλκης Μαύρος, επί δεκαετίες φίλος και συνεργάτης του Κώστα Παπαδόπουλου.

Συμμετέχουν:
Γιάννης Αλυγιζάκης (κιθάρα)
Θανάσης Αδαμόπουλος (τρίχορδο μπουζούκι)
Νίκος Αραχωβίτης (τρίχορδο μπουζούκι)
Γιώργος Ζήτσας (τρίχορδο μπουζούκι)
Γιάννης Κάβουρας (τραγούδι)
Πάνος Καλοζούμης (τρίχορδο μπουζούκι)
Άλκης Μαύρος (τραγούδι & μπαγλαμάς / φιλική συμμετοχή)
Αλεξάνδρα Μητσοπούλου (τραγούδι)
Νεανική Χορωδία Αθηναϊκού Ωδείου (τραγούδι)
Παντελής Παντελάκης (τετράχορδο μπουζούκι)
Κώστας Παπαδόπουλος (τρίχορδο μπουζούκι)
Δημήτρης Παπαθανασίου (τρίχορδο μπουζούκι)
Νίκος Περιβολάρης (τρίχορδο μπουζούκι)
Δημήτρης Σιμιτζής (τρίχορδο μπουζούκι)
Στέφανος Τσολάκος (τρίχορδο μπουζούκι)
Αγάπη Χουζουράκη (τραγούδι)

Επιμέλεια προγράμματος: Βίκυ Παπαπροδρόμου

Ώρα έναρξης 20.30
Είσοδος ελεύθερη

Λεόντειο Λύκειο Νέας Σμύρνης
Θεμιστοκλή Σοφούλη 2, Νέα Σμύρνη

Πληροφορίες & κρατήσεις θέσεων:
Αθηναϊκό Ωδείο
Τηλ.: 210.933.1244 (γραμματεία)
http://www.athinaiko-odeio.gr/

Ο Κώστας Παπαδόπουλος στην Πριγκηπέσσα / Θεσσαλονίκη, 10 & 11 Ιανουαρίου 2011

Ο Κώστας Παπαδόπουλος στην Πριγκηπέσσα / Θεσσαλονίκη, 10 & 11 Ιανουαρίου 2011

Επιμέλεια προγράμματος: Βίκυ Παπαπροδρόμου

3.000 ποιήματα

Με το ποίημα της Μαρίας Αγαθοπούλου που δημοσίευσα τα ξημερώματα ο μετρητής στην ετικέτα «Ποίηση» έγραψε 3.000. Θαρρώ πως ο αριθμός αυτός αξίζει μια μικρή γιορτή. Γι’ αυτό τις προηγούμενες μέρες είχαμε περισσότερη μουσική – ήθελα να μπούμε σε εορταστικό κλίμα. Άλλωστε η μουσική κι η ποίηση είναι αδελφές εξ αρχαιοτάτων χρόνων.

3.000 ποιήματα, λοιπόν, μέσα σε περίπου 1,5 χρόνο. Με απλά μαθηματικά, κατά μέσο όρο 5 ποιήματα τη μέρα.

Πολλά; Όχι. Κατηγορηματικά όχι. Αν σκεφτούμε ότι ο Γιάννης Ρίτσος, ο ποιητής της ρωμιοσύνης (ναι, χωρίς κεφαλαίο, γιατί μίλησε εκ μέρους όλων μας), συνέλαβε και έγραψε πολύ περισσότερα κάτω από τόσο αντίξοες συνθήκες, τότε η απλή δακτυλογράφηση αυτού του αριθμού ποιημάτων είναι αστείο επίτευγμα, αν μάλιστα μπορεί να θεωρηθεί επίτευγμα. Θα έλεγα ότι είναι συμπαθητική προσπάθεια για μια απλή γνωριμία με τη σύγχρονη ελληνική ποίηση γενικά και το έργο των ποιητών της Θεσσαλονίκης ειδικότερα.

Θα μου πει τώρα οποιοσδήποτε σοβαρός άνθρωπος: τι δουλειά έχουν τα νούμερα με την τέχνη; Και θα συμφωνήσω. Καμιά δουλειά δεν έχουν. Έλα, όμως, που ζούμε στην εποχή των αριθμών. Και των εκπτώσεων. Και της έκπτωσης. Και της υπερβολής. Και της αδιαφάνειας. Και των πλαστών ή παραποιημένων αριθμών. Και η τέχνη δεν είναι ξεκομμένη από την κάθε εποχή. Αντιθέτως, είναι «προϊόν» της κάθε εποχής – στις καλές της στιγμές ίσως και «αγαθό» της κάθε εποχής.

Το σημερινό μήνυμά μου προς τους αναγνώστες αυτού του ιστολογίου μου αποσκοπεί στο να με γνωρίσουν οι νέοι επισκέπτες που δεν με ξέρουν και στο να καταλάβουν (ή να ξαναθυμηθούν) με ποιον έχουν να κάνουν οι παλαιότεροι. Έτσι, για να ξέρετε τι καπνό φουμάρω και για να μην έχετε απορίες ή αμφιβολίες.

Το όνομά μου σας είναι γνωστό, αφού από την αρχή υπογράφω μ’ αυτό κι όχι με ψευδώνυμο. Είχα πάντα μια αντιπάθεια στα ψευδώνυμα στο διαδίκτυο, γιατί πιστεύω ότι αργά ή γρήγορα σε βάζουν στον πειρασμό να πεις πράγματα που μπορεί μεν να τα πιστεύεις, αλλά δεν θα ’χες τα κότσια να τα πεις επώνυμα. Κι αυτό μ’ ενοχλεί. Όταν με ρωτούν ποια θεωρώ τα μεγαλύτερα προσόντα σ’ έναν άνθρωπο, απαντώ με μια λέξη πολύ ελληνική που από μικρή πίστευα ότι τα περιλαμβάνει όλα: λεβεντιά. Και ο ανώνυμος που έχει γνώμη και άποψη επί παντός του επιστητού για τα δικά μου γράδα μακράν απέχει από τη λέξη αυτή. Ωστόσο, σέβομαι την επιθυμία του άλλου να μείνει ανώνυμος. Λέω «σέβομαι» και «επιθυμία» γιατί βαθιά μέσα μου δεν πιστεύω ότι πρόκειται για δικαίωμα του άλλου ή για δική μου αποδοχή. Σιχαίνομαι όλους τους μικρούς καθημερινούς δικτάτορες της ζωής μας που κάνουν το παν για να μας (εκ)φοβίσουν, με θλίβουν οι φοβισμένοι άνθρωποι που ολοένα αυξάνονται γύρω μας και όλη αυτή την κατάσταση απλώς την ανέχομαι – δεν τη δέχομαι, δεν την αποδέχομαι. Είναι τόσο πολλά αυτά που δεν δέχομαι στο συγκεκριμένο θέμα, είναι τόσο πολλά αυτά που μ’ εξοργίζουν κι είναι ακόμα περισσότερα αυτά που δεν μπορώ να ανατρέψω.

Κι αφού η πεμπτουσία της δημοκρατίας στην οποία πιστεύω ακράδαντα ως φρόνημα και στάση ζωής είναι να σεβόμαστε όσους είναι διαφορετικοί από εμάς, το μόνο που μπορώ να κάνω είναι να ξεκαθαρίζω τη δική μου θέση ώστε αυτά που πιστεύω να μπορώ να τα κάνω και πράξη. Αυτό αφορά όχι μόνο την ανωνυμία στο διαδίκτυο, αλλά και καθετί άλλο.

Οφείλω να ξεκαθαρίσω σε όλους όσους με ξέρουν ως ανθολόγο των ποιητών της Θεσσαλονίκης στο διαδίκτυο (στο Translatum) ότι στα ιστολόγιά μου δεν ανθολογώ. Ας πούμε ότι πρόκειται για μια άτυπη προέκταση της ανθολόγησης με στόχο να γίνουν πιο γνωστοί μας και πιο δικοί μας άνθρωποι οι ποιητές μας, αυτοί οι αφανείς άλλοτε εργάτες κι άλλοτε τεχνίτες του λόγου.

Επομένως, κάθε προσέγγιση της παρουσίασης των ποιητών με κριτήριο τον αριθμό ποιημάτων τους στη δεξιά στήλη του ιστολογίου θα τη χαρακτήριζα εκτός τόπου και χρόνου. Και εξηγώ γιατί:

1) Υπάρχουν ποιητές που τους χρωστώ τον μισό μου εαυτό. Μέσα απ’ τα γραπτά τους έγινα αυτό που έγινα. Μαζί τους μεγάλωσα, έμαθα να διαβάζω, να γράφω, να σκέπτομαι. Αυτοί οι 15-20 άνθρωποι (οι περισσότεροι μακαρίτες πια) θα εμφανιστούν σιγά σιγά στο άλλο μου ιστολόγιο ως «οι ποιητές που αγάπησα». Εδώ θα έχουν μια συμβολική παρουσία για να μην τους ξεχνάμε. Η αρχή έχει ήδη γίνει με τη Ζωή Καρέλλη. Εδώ που είμαστε τώρα υπάρχουν 45 δημοσιευμένα ποιήματα της Ζωής Καρέλλη. Και τόσα θα μείνουν. Εκτός αν κάποια μέρα η διάθεσή μου και το κλίμα που επικρατεί στις συζητήσεις μας επιβάλουν τη δημοσίευση κάποιου ακόμα ποιήματός της. Θα δούμε. Στους ποιητές που αγάπησα περιλαμβάνονται κι άλλοι που καν δεν εμφανίζονται ακόμη εδώ, π.χ. Σολωμός και Παλαμάς, ή περιπτώσεις σαν την Καρέλλη, π.χ. Θέμελης και Χριστιανόπουλος.

2) Υπάρχουν ποιητές που τους χρωστάμε ΟΛΟΙ μας τον μισό μας εαυτό. Όλοι αυτοί μαζί είναι ο εξής ένας και μοναδικός: ο Κωνσταντίνος Καβάφης. Οι ειδικοί, Έλληνες και ξένοι, λένε ότι θα περάσουν τουλάχιστον 2 αιώνες ωσότου η Ευρώπη αλλά μάλλον και η υφήλιος ολόκληρη μπορέσουν να ξεπεράσουν τον Καβάφη και να κάνουν το επόμενο δειλό μεγάλο βήμα. Όπως καλά γνωρίζετε, ακόμα βρισκόμαστε μόλις στον πρώτο μετά Καβάφη αιώνα. Δεν πρόκειται, λοιπόν, να ανθολογήσω τον Καβάφη. Πρόλαβε και αυτολογοκρίθηκε μόνος του και μας έδωσε ελάχιστα ποιήματα γιατί είχε πλήρη συναίσθηση του τι θα πει «καλό ποίημα». Είχε αυτή τη βαθιά γνώση που έχουν όλοι οι μεγάλοι της τέχνης για το μέτρο και τα σταθμά που διαχωρίζουν το σπουδαίο και το ωραίο από το υποφερτό. Αν είχα κατά νου να τον ανθολογήσω, θα όφειλα να δημοσιεύσω όλα του τα ποιήματα. Εδώ και στο ιστολόγιο με τους ποιητές που αγάπησα θα εμφανιστούν μόνο τα ποιήματά του που αγαπώ πολύ – έτσι, χωρίς λόγο κι αφορμή. Γιατί; Κατά την άποψή μου, δεν νοείται «μορφωμένος» νεοέλληνας που να μην ξέρει τον Καβάφη και να μην έχει τα άπαντά του στη βιβλιοθήκη του. Να πάμε να τα αγοράσουμε όλοι. Στοιχίζουν όσο δυο ποτά σ’ ένα μπαράκι. Να πιούμε όλοι δυο ποτά λιγότερα στη ζωή μας, να χαλαλίσουμε 1 λεπτό τη μέρα από τη ζωή μας για να μάθουμε ποιοι είμαστε. Μπας κι αποκτήσουμε εθνική ταυτότητα επιτέλους. Γιατί ο μακαρίτης τα συνδυάζει όλα: το κλασικό με το μοντέρνο, βουνό με θάλασσα κ.ο.κ.

3) Υπάρχουν ποιητές που γράφουν μια ζωή και λίγοι τους ξέρουν. Μόνο όσοι ασχολούνται με τη λογοτεχνία είτε ως συγγραφείς είτε ως αναγνώστες. Θα κάνω εκτεταμένη παρουσίαση ποιητών που έχω στα χέρια μου το σύνολο του έργου τους. Η αρχή έγινε με τον Τόλη Νικηφόρου, τον Νίκο Γρηγοριάδη και τη Μαρία Αγαθοπούλου. Και συνεχίζουμε.

4) Υπάρχουν ποιητές που γράφουν μια ζωή μεν, αλλά είναι ακόμα πολύ νέοι. Αν τους ξέρω, θα παρουσιάσω το έργο τους. Κι όσους δεν ξέρω θα φροντίσω να τους μάθω. Γιατί πραγματικά με νοιάζουν τα γραπτά της πόλης μου.

5) Υπάρχουν ποιητές που δεν είναι πια κοντά μας. Είναι οι μακρινοί μας πρόγονοι και συγγενείς. Δεν σας κρύβω ότι η καρδιά μου χτυπάει δυνατά με τα γραπτά των νεωτεριστικών ποιητών τού μεσοπολέμου, τους έχω πολύ μεγάλη αδυναμία και η παρουσίαση του έργου τους ήταν και παραμένει η σημαντικότερη προτεραιότητά μου. Και πάλι προτεραιότητα της προτεραιότητας αποτελούν οι ποιητές της πόλης μου, αλλά ήδη είμαι σε καλό δρόμο με τους περισσότερους απ’ αυτούς.

Λέω συχνά ότι δεν θέλω να μου διαφύγει ούτε ένας ποιητής από τους παλιούς. Δεν με απασχολεί, επί του παρόντος, η πληρότητα της δουλειάς μου στους νεότερους, δηλαδή στους δημιουργούς μετά το 1980. Αυτοί οι τελευταίοι έχουν όλο το χρόνο μπροστά τους να μας δώσουν ό,τι καλύτερο μπορούν. Μακάρι να μας εντυπωσιάσουν και να μας καταπλήξουν, οπότε ακόμα κι αν δεν τους ξέρουμε, θα τους μάθουμε θέλοντας και μη.

Γιατί επιμένω στους παλαιούς: η τέχνη δεν προχωράει ανεξάρτητα και ξεκομμένα. Έχει μεν διαρκή ροή και νέες μορφές και εκφάνσεις, αλλά πηγάζει και εκπορεύεται από την παράδοση. Αυτή την παράδοση που όλοι κουβαλάμε μέσα μας γιατί ζούμε στο σπίτι, στην πόλη και στη χώρα που ζούμε, γιατί πάμε στα σχολειά που πηγαίνουμε, γιατί είμαστε πολίτες αυτού του πλανήτη κι όχι κάποιου άλλου. Άποψή μου είναι ότι οι νεότεροι συγγραφείς πρέπει να μελετούν καλά το έργο των παλαιότερων προτού φτάσουν να δημοσιεύσουν δικά τους γραπτά. Αν έχουν κάτι σοβαρό να πουν, θα μάθουν τι είπαν όλοι οι άλλοι πριν απ’ αυτούς. Τα θέματα που ταλανίζουν ή απλώς απασχολούν την ανθρωπότητα είναι μετρημένα κουκιά. Αν έχουν κάτι σοβαρό να πουν, αλλά πρόλαβε και το είπε κάποιος άλλος πολύ καλύτερα και πολύ παλαιότερα, θα κερδίσουν την απόλαυση της ανάγνωσης, τον προβληματισμό και την αυτογνωσία με τη βοήθεια κάποιου άλλου. Αυτό σημαίνει ανθρώπινη επαφή και επικοινωνία στον υπέρτατο βαθμό, δηλαδή πνευματική και ψυχική προσέγγιση των συνανθρώπων μας διαχρονικά και διακρατικά και είναι ίσως το μεγαλύτερο όφελος.

Κρίνω ότι ο αριθμός των συγγραφέων στη χώρα μας είναι αντιστρόφως ανάλογος προς τον αριθμό των αναγνωστών. Αυτό θα έπρεπε να προβληματίσει τους συγγραφείς ώστε να ψάξουν τι δεν πάει καλά. Δεν διστάζω να πω την άποψή μου: κακώς έχουμε τόσο πολλούς συγγραφείς και τόσο λίγους αναγνώστες. Ένα συμπέρασμα στο οποίο έχω καταλήξει είναι ότι οι καλοί και επιμελείς αναγνώστες που δεν έχουν την ψώρα ή το ψώνιο να γράψουν οι ίδιοι είναι ελάχιστοι. Και το άλλο συμπέρασμα είναι πως οι ίδιοι οι συγγραφείς δεν είναι καλοί και επιμελείς αναγνώστες.

Και στο σημείο αυτό έρχεται να κολλήσει το διαδίκτυο. Καινούριο κοσκινάκι για την Ελλάδα και ήδη κακοποιημένο, όπως και τόσα άλλα. Εξήγησε πρόσφατα σε μια ομιλία της η ποιήτρια Ευτυχία-Αλεξάνδρα Λουκίδου ποια είναι η διαφορά του γραφιά από τον συγγραφέα. Αν γράψουμε ό,τι μας κατέβει και το δημοσιεύσουμε με ελάχιστες έως ανύπαρκτες διορθώσεις, είμαστε γραφιάδες. Ο συγγραφέας κάνει συρραφή των πηγαίων και πρωτότυπων σκέψεων που αρχικά αποτύπωσε στο χαρτί, ιδρώνει ο κώλος του στην καρέκλα για να μοντάρει αυτό το αμοντάριστο υλικό, πειράζει συνεχώς τις λέξεις και τις φράσεις του, αλλάζει τη σειρά, σβήνει πολλά μέχρι που να μη μείνει ούτε ένα περιττό κόμμα –όπως έλεγε ο μακαρίτης ο Τηλέμαχος Αλαβέρας– και κάπου εκεί τελειώνει το έργο του, για να αιτιολογήσει απόλυτα την πρόθεση ΣΥΝ στη λέξη «συγγραφέας». Με όλο το ρίσκο να μην τα καταφέρει ποτέ και το γραπτό να καταλήξει στο καλάθι των αχρήστων. Κι από την ώρα που το γραπτό του μπει σε περιοδικό ή βιβλίο και φιγουράρει στη βιτρίνα ενός μεγάλου ή μικρού βιβλιοπωλείου, είναι ΣΥΝυπεύθυνος για την πορεία του. Και ο μόνος υπεύθυνος για τα συναισθήματα που θα προκαλέσει στον αναγνώστη. Γιατί αν δεν τον ενδιαφέρει η επικοινωνία με τον αναγνώστη, τότε τι στο καλό τη θέλει τη δημοσίευση; Στο ελληνικό διαδίκτυο, λοιπόν, παρατηρώ με μεγάλη μου θλίψη ότι κυριαρχεί η τσαπατσουλιά γιατί υπάρχουν πολλοί γραφιάδες, ή ακόμα περισσότεροι που νομίζουν ότι είναι γραφιάδες, που μας πετούν στα μούτρα το γραπτό κι όποιον πάρει ο χάρος. Καθημερινά βλέπω λάθη επί λαθών, ορθογραφικά και όχι μόνο, που τα βρίσκουν μετά οι μηχανές αναζήτησης όπως το Google και διαιωνίζονται τα λάθη και αλλοτριώνουν το γλωσσικό μας αισθητήριο και την ευθυκρισία μας – κοινώς ξεχνάμε κι αυτά που ξέρουμε.

Ένα μόνο θα σας πω. Η αρχόντισσα της ποίησης στη Θεσσαλονίκη, η Ζωή Καρέλλη, μία από τις πρώτες παρατηρήτριες στη Φιλοσοφική του ΑΠΘ (δεν επιτρεπόταν τότε να φοιτούν οι γυναίκες), μελετήτρια η ίδια του έργου των περισσότερων τρανών δυτικοευρωπαίων λογοτεχνών, μια γυναίκα που στα 85 της σου έλεγε από μνήμης χωρία από την Κόλαση του Δάντη – αυτή η φοβερή μορφή της «γυναικείας» ποίησης εν Ελλάδι, είχε μέχρι τις στερνές στιγμές της ένα λεξικό μόνιμα ανοιχτό δίπλα της. Και δεν ήταν ούτε τρελή ούτε υπερβολική ούτε σχολαστική η μακαρίτισσα. Απλώς ευσυνείδητη ήταν.

Επομένως, φίλοι μου ιστολόγοι και ιδιοκτήτες ιστοτόπων στο ελληνικό διαδίκτυο, δεν έχουμε άλλοθι όταν κάνουμε τραγικά γλωσσικά λάθη στη σημερινή ηλεκτρονική εποχή που μας παρέχονται εν αφθονία όλα τα μέσα που έλειπαν από τους παλαιότερους. Υπάρχει ο διορθωτής του Word που αμέσως μας κοκκινίζει τα λάθη για να μη φτάσουμε να κοκκινίζουμε από ντροπή αν δείξουμε αδιόρθωτο γραπτό μας και για να μη φτάσει να κοκκινίζει ο αναγνώστης μας που θα του ανέβει το αίμα στο κεφάλι άμα δει τα λάθη μας. Υπάρχει το αντίστοιχο λεξικό-διορθωτής του firefox για όσους χρησιμοποιούν αυτό το πρόγραμμα περιήγησης. Υπάρχει το καλύτερο νεοελληνικό λεξικό, το Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής του ιδρύματος Τριανταφυλλίδη (ένας τεράστιος τόμος στην έντυπη έκδοση) που εμφανίζεται δωρεάν στην πύλη του Κόμβου. Ας τα χρησιμοποιήσουμε για να γράφουμε επιτέλους σωστά και για να μείνει κάτι σωστά γραμμένο για τους μελλοντικούς αναγνώστες – τα παιδιά μας και τα εγγόνια μας.

Δεν μπορώ να μην επισημάνω εδώ μια ακόμη σοβαρότερη μάστιγα του ελληνικού διαδικτύου: την κατάφωρη παραβίαση και καταπάτηση των πνευματικών δικαιωμάτων. Ακούστε κάτι, λοιπόν. Δεν είμαι στο διαδίκτυο από χόμπι ούτε για να περάσω τον ελεύθερο χρόνο μου. Είμαι μεταφράστρια και το διαδίκτυο είναι το σπίτι μου κι ο χώρος εργασίας μου. Οι μεταφραστές ξέρουμε πολύ καλά τι σημαίνει πνευματική ιδιοκτησία, μνεία των πηγών και των δημιουργών με ακρίβεια και σχολαστικότητα, και, βέβαια, έχουμε πληρώσει κατ’ επανάληψη τη νύφη στο παρελθόν όταν ακόμη και σε έντυπες εκδόσεις ογκωδέστατων έργων δεν αναφερόταν το όνομα του μεταφραστή.

Μη σπεύσει κανείς να πει ότι δεν υπάρχει νομοθεσία για το θέμα αυτό. Υπάρχει, αλλά δεν τηρείται, ως συνήθως. Αν αύριο εκδώσω ένα βιβλίο ή δημοσιεύσω ένα άρθρο σε περιοδικό ή εφημερίδα και συμπεριλάβω έστω και μεμονωμένες λέξεις του Καζαντζάκη, του Παλαμά, της Αρβελέρ, του Κωστάκη του Καραμανλή, κανείς δεν θα με πάρει στα σοβαρά αν δεν αναφέρω τις πηγές μου. Κι όχι μόνο δεν θα με πάρουν στα σοβαρά, αλλά, αν δεν προσθέσω τις απαραίτητες αυτές πληροφορίες, το γραπτό μου δεν θα εκδοθεί ή δεν θα δημοσιευτεί ποτέ. Εκεί τηρείται η νομοθεσία. Η ίδια νομοθεσία ισχύει και για το διαδίκτυο και προς το παρόν δεν υπάρχει λόγος τροποποίησής της ούτε έχει κενά. Γιατί δεν την τηρούμε; Να σας πω εγώ γιατί. Ό,τι δεν το πληρώνουμε δεν το εκτιμάμε, λέει ο λαός. Άμα σου δίνουν τζάμπα χώρο (π.χ. ιστολόγια), όπου λειτουργείς ανώνυμα, συχνά δεν τον εκτιμάς. Άμα πλήρωνες και ήξερες ότι είσαι επωνύμως υπεύθυνος έναντι του νόμου για τις πράξεις σου, θα πρόσεχες. Και ρωτώ εγώ τώρα: μα, καλά, μας αρέσει ο βούρδουλας; Από μόνοι μας τίποτα δεν μπορούμε να κάνουμε με στοιχειώδη αξιοπρέπεια και ευσυνειδησία; Άμα αποπειραθεί η πολιτεία να επιβάλει την τάξη, μιλάμε για αστυνομικές διαδικασίες και καταπάτηση της ελευθερίας μας. Ε, ας την επιβάλουμε μονάχοι μας στον εαυτό μας να μην έχουμε ανάγκη κανέναν κερατά. Πού να πάρει ο διάολος, η πολιτεία είμαστε εμείς οι ίδιοι. Πότε θα το πάρουμε χαμπάρι;

Τα τελευταία χρόνια, λοιπόν, που ασχολούμαι με την παρουσίαση του έργου λογοτεχνών, οφείλω να πω για πρώτη και τελευταία φορά ωμά και δημοσίως ότι αυτά που βλέπω μου προκαλούν ανάμικτα συναισθήματα λύπης, στενοχώριας, ντροπής και οργής. Ο καθένας πετάει ένα γραπτό σε ιστολόγια και ιστοτόπους, όπως να ’ναι. Τις περισσότερες φορές η οπτική διαμόρφωση της δημοσίευσης είναι για τα μπάζα, τα εκ παραδρομής λάθη από την αντιγραφή, την πληκτρολόγηση ή την ημιτελή σάρωση με εργαλείο OCR δίνουν και παίρνουν, και ελάχιστοι μπαίνουν στον κόπο να αναφέρουν την πηγή τους. Και ρωτώ: καλά, ρε καρντάση, πάτησες το #@&%^%~$ το κουμπάκι για δημοσίευση και μετά έφυγες; Έκλεισες τον υπολογιστή αυτοστιγμεί και τον ξανάνοιξες μετά από ένα μήνα; Δεν θες να δεις τι δημοσίευσες και να το καμαρώσεις, βρε αδελφέ; Ή μήπως πρόκειται για αυτογνωσία και, ξέροντας τι χάλια έχει η δημοσίευσή σου, δεν θες ούτε εσύ ο ίδιος να τη βλέπεις; Αυτό, λεβέντες μου, δείχνει χαμηλή αισθητική και ανύπαρκτο γούστο. Και εδώ τα πράγματα γίνονται σοβαρά, γιατί, καταπώς λέει ο καλύτερός μου φίλος, το μέτριο γούστο με τον καιρό βελτιώνεται, το καλό γούστο είναι προσόν, αλλά με το ανύπαρκτο γούστο είσαι καμένο χαρτί.

Όμως, το έργο που είδαμε και βλέπουμε συνεχώς μαζί με τον Σπύρο τον Δόικα (ιδιοκτήτη του Translatum) και όχι απλώς δεν μας αρέσει καθόλου αλλά μας εξοργίζει κυριολεκτικά, είναι που σημαντικοί ή λιγότερο γνωστοί άνθρωποι των γραμμάτων και των τεχνών κλέβουν υλικό ξεδιάντροπα και δεν μπαίνουν στον κόπο να πουν από πού το πήραν. Είδα ως και συγγραφείς να το κάνουν και μάλιστα σε μεγάλη έκταση και κατ’ επανάληψη. Αυτό το θεωρώ απαράδεκτο. Οι συγγραφείς θα έπρεπε να είναι οι πρώτοι που θα προστατεύουν τα πνευματικά δικαιώματα γιατί οι ίδιοι πλήττονται από την καταπάτησή τους.

Σε μερικούς απ’ αυτούς διαμαρτυρηθήκαμε. Το αποτέλεσμα; Οι διαμαρτυρίες μας ήταν σαφείς μεν αλλά ευγενικά διατυπωμένες γιατί σεβαστήκαμε το έργο τους ή την ηλικία τους. Εξέλαβαν την ευγένειά μας ως αδυναμία ή δεν ξέρω τι, και δεν έκαναν ούτε το 10% από τις προσθήκες ή τις διορθώσεις που όφειλαν να κάνουν στις δημοσιεύσεις τους. Σε όσους ήταν και μέλη του Translatum επιβάλαμε πειθαρχικές ποινές, αλλά δεν ιδρώνει τ’ αφτί τους. Η αρχική απάντηση που πήραμε: «Α, δεν το ξέραμε ότι έπρεπε να αναφέρουμε ότι το πήραμε από εσάς. Αφού οι επισκέπτες μέσω διαδικτύου έχουν ελεύθερη πρόσβαση στις σελίδες σας φανταστήκαμε ότι ελεύθερη είναι και η παράθεση του περιεχομένου τους.»

Μέσα μου σκέφτηκα ως απάντηση, άλλο αν δεν το είπα φωναχτά γιατί κατάλαβα ότι δεν θα είχε νόημα ή αποτέλεσμα: «Μάγκα μου, όταν βάζεις ποίημα από μια ανθολογία του Καστανιώτη, γιατί αναφέρεις την πηγή σου; Η δικιά μου ανθολογία είναι ξέφραγο αμπέλι επειδή είναι στο διαδίκτυο; Αλλά και αμπέλι να ’ναι, είναι δικό μου (ή του Σπύρου). Από πού κι ως πού όχι μονάχα μπαίνεις και περιεργάζεσαι τα σταφύλια μου (σου το επιτρέπω γιατί τα ωραία πράγματα θέλουμε να τα δείχνουμε σ’ όποιον λαχταράει να τα καμαρώσει), αλλά από πάνω μου τα κλέβεις όταν γυρίζω την πλάτη, τα κάνεις κρασί, τα εμφιαλώνεις και τα πλασάρεις σε φίλους και γνωστούς με δική σου ετικέτα, όπου λες ότι βγήκαν απ’ το δικό σου ξεροχώραφο;»

Αυτά και άλλα πολλά, λοιπόν, με κάνουν και θυμώνω στο διαδίκτυο. Όμως, υπάρχουν κι άλλα τόσα που με κάνουν να το χαίρομαι.

Το μέσο έχει μαζικά και ταχύτατα αποτελέσματα. Οι επισκέπτες στο διαδίκτυο, διεθνώς, αυξάνονται με ιλιγγιώδη ρυθμό. Έχεις τη δυνατότητα, μέσα σε λίγη ώρα, να γνωρίσεις ανθρώπους απ’ όλα τα μήκη και τα πλάτη της γης. Έχεις τη δυνατότητα να δεις τι καπνό φουμάρουν και ανάλογα να αντιδράσεις. Έχεις τη δυνατότητα να δείξεις τις δικές σου αξίες και τη δική σου ποιότητα όταν και όπως θέλεις. Μπορείς να φέρεις το επίπεδο των δημοσιεύσεών σου και των σχολίων των αναγνωστών εκεί που εσύ θέλεις. Μπορείς να απορρίψεις καθετί κακόγουστο και άηθες είτε λέγοντάς το αμέσως στον συντάκτη της σελίδας είτε παύοντας να την επισκέπτεσαι. Έχεις τη δυνατότητα να δέσεις εικόνα και ήχο πάνω στις δημοσιεύσεις σου και να γίνεις πιο δημιουργικός αξιοποιώντας τα μέσα που παρέχει η τεχνολογία, αλλά και τη δική σου φαντασία και έμπνευση.

Σε ό,τι με αφορά, θα προσθέσω ότι η ενασχόλησή μου με την παρουσίαση της ποίησης της Θεσσαλονίκης, μου έχει δώσει μεγάλες χαρές, δυνατή συγκίνηση και μερικές πίκρες.

Η συγκίνηση προέρχεται κυρίως από τα γραπτά που διαβάζω. Κάθε ποιητής έχει γράψει τουλάχιστον έναν υπέροχο στίχο στη ζωή του. Είναι μεγάλη ευτυχία να τον ανακαλύπτω – τόσο τον στίχο όσο και τον ποιητή. Πάντα αναζητούσα λέξεις ή φράσεις μαγικές σ’ ένα γραπτό. Είναι το δικό μου παιχνίδι με τη λογοτεχνία. Ο έστω ένας καλός στίχος, λοιπόν, υπάρχει σε όλους τους ποιητές της υφηλίου – αυτή είναι η φύση και το εγγενές γνώρισμα της τέχνης που λέγεται ποίηση. Γι’ αυτό την αγαπώ τόσο.

Οι πίκρες μη φανταστείτε ότι έχουν να κάνουν με άτομα και συμπεριφορές. Ξέρετε πότε πικραίνομαι ή τυχαίνει να βουρκώσω; Όταν βλέπω πού το πάει κάποιος ποιητής, όταν καταλαβαίνω από την πρώτη αράδα τι είχε κατά νου να γράψει και τι ένιωθε, αλλά τελικά η φλόγα του τον πρόδωσε στο συγκεκριμένο ποίημα κι έσβησε πριν της ώρας της ή τρεμόπαιζε άγρια και δεν μπόρεσε να φωτίσει το γραπτό. Ξέρω τι μόχθο κρύβει ένα γραπτό και πόση ψυχική πίεση και σκάω όταν βλέπω ότι το ποίημα τελικά δεν πήγε καλά και ο ποιητής δεν τα κατάφερε. Άλλες φορές πάλι, ξέρω ότι ο ποιητής «το ’χει» (για να χρησιμοποιήσω μια φράση της εποχής μας), αλλά δεν έχει βρει το δρόμο του και ή ακόμα μιμείται τα ινδάλματά του ή γράφει για ανούσια θέματα που τελικά δεν αφορούν ούτε τον ίδιο.

Πάμε τώρα στις μεγάλες χαρές. Αυτές ήρθαν από την προσωπική γνωριμία με αρκετούς ποιητές ή ανθρώπους των γραμμάτων. Πάντως, στην διετία 2007-2009 δεσπόζουν μερικές στιγμές που θα τις θυμάμαι όσο ζω και οφείλω να τις πω δημοσίως:

1. Τέλη του 2007: ζητώ από τον Τόλη Νικηφόρου να μού συστήσει τον Τάκη Βαρβιτσιώτη, τον γηραιότερο (γεννήθηκε το 1916) εν ζωή ποιητή της Θεσσαλονίκης με περίπου 30 συλλογές στο ενεργητικό του, πάνω από 60 χρόνια στην ποίηση και ακαδημαϊκό μας. Του εξηγεί ποια είμαι εν συνόψει και του λέει ότι, φυσικά, ανήκει κι εκείνος στους ανθολογημένους ποιητές μου – αν ήταν δυνατόν να έλειπε. Η αντίδραση του Τάκη Βαρβιτσιώτη; Συγκινημένος μου δίνει το χέρι, αμέσως μετά μ’ αγκαλιάζει, με φιλάει και μου λέει στ’ αφτί: «Σ’ ευχαριστώ, παιδί μου».

2. Φθινόπωρο του 2008: ο Θανάσης Γεωργιάδης μού συστήνει τον καθηγητή Νίκο Μουτσόπουλο, τον πρωτεργάτη της Πολυτεχνικής σχολής του Α.Π.Θ., τον άνθρωπο που έφερε στο φως τον αρχαιολογικό χώρο του Μακεδονικού Μυστρά, του βυζαντινού κάστρου της Ρεντίνας. Ο καθηγητής Μουτσόπουλος παρατάει όλο τον κόσμο και με ρωτά σε ποιο σημείο έχω φτάσει στην ανθολόγηση των ποιητών της Θεσσαλονίκης. Καταλαβαίνει με δυο κουβέντες όλες κι όλες τι προσπαθώ να κάνω και στο τέλος της βραδιάς έρχεται με ενθουσιασμό μαζί με τη σύζυγό του να με αποχαιρετήσουν και μου λέει μπροστά σε όλους: «Συνέχισε, κορίτσι μου. Και να θυμάσαι κάτι στις δύσκολες στιγμές – ό,τι κάνεις για την ποίηση ευλογημένο θα ’ναι».

3. Φλεβάρης του 2009: Η οικογένεια του λατρεμένου μου Γιώργου Ιωάννου κάνει το ετήσιο μνημόσυνό του. Για λίγες μέρες καλεί στο σπίτι του στην Αγίου Δημητρίου κάθε χρόνο λίγους λίγους μερικούς φίλους για να τιμήσουν τη μνήμη του. Είμαστε εκεί με τον Γιάννη Τζανή (που κανόνισε τα της επίσκεψης) και τη σύζυγό του Μαρία και την Ευτυχία Λουκίδου. Καταλήγουμε να μείνουμε ως αργά τα μεσάνυχτα. Σ’ ένα χώρο ζεστό και φιλόξενο, με πολλή εγκαρδιότητα και αγάπη, η αδελφή του συγγραφέα Δήμητρα και ο σύζυγός της Μιχάλης μοιράζονται μαζί μας στιγμές από τη ζωή τους με τον Γιώργο Ιωάννου, ηχητικό και έντυπο υλικό, μας δείχνουν κάθε γωνιά του σπιτιού τους, ξαναζούν δίπλα μας τα πάντα και μας κάνουν να νιώσουμε ότι, δεν μπορεί, κι εμείς παρέα κάναμε με τον Ιωάννου κάθε μέρα όσο ζούσε. Με καληνυχτίζουν με μια ζεστή αγκαλιά, με πολλή συγκίνηση και με μια ανοιχτή πρόσκληση διαρκείας στο σπίτι τους, να ξαναπάω όποτε θέλω και με όποιον θέλω. Ήταν μια από τις πιο γλυκιές βραδιές της ζωής μου.

4. Μάης του 2009: σε κάποια παρουσίαση βιβλίου ζητώ να μου γνωρίσουν έναν από τους αγαπημένους μου ποιητές, τον Πρόδρομο Μάρκογλου. Ντροπαλός σαν μαθητούδι στις επαφές του αυτός ο άξιος ποιητής της δεύτερης μεταπολεμικής γενιάς, δείχνει συγκινημένος και ικανοποιημένος από το σημείο που, όπως μου αποκαλύπτει, έχει ήδη δει ότι έφτασα και το αμέσως επόμενο διάστημα μου στέλνει υλικό για να συμπληρώσω την ήδη υπάρχουσα δουλειά μου. Αγαπώ πολύ τους ανθρώπους με το χαμηλό προφίλ και τη μεγάλη γενναιοδωρία, όπως ο Πρόδρομος Μάρκογλου.

5. Μάης του 2009: σ’ ένα διάλειμμα μεταξύ δύο εκδηλώσεων στη Διεθνή Έκθεση Βιβλίου της Θεσσαλονίκης, ρωτώ τον Ντίνο Χριστιανόπουλο για την ποίηση της πολυπολιτισμικής Θεσσαλονίκης πριν την απελευθέρωση. Του λέω τον μεγάλο μου καημό, ότι δεν μπορώ να βρω την άκρη με τους μη Έλληνες ποιητές της πόλης. Το διάλειμμα κρατάει για εμάς τους δυο πάρα πολλή ώρα και ο Ντίνος Χριστιανόπουλος, σαν δάσκαλος, μοιράζεται μαζί μου γενναιόδωρα όλα όσα ξέρει. Κι όσο βλέπει το πρόσωπό μου να φωτίζεται από χαρά γι’ αυτά που μαθαίνω, λάμπει κι εκείνος και το απολαμβάνει σαν μικρό παιδί. Τα αποτελέσματα αυτής της συζήτησης, θα τα δείτε στο Translatum, αλλά και εδώ, στο εγγύς και στο απώτερο μέλλον.

6. Ιούνης του 2009: παρών σε μια λογοτεχνική εκδήλωση, μεταξύ άλλων, είναι ο σπουδαίος μελετητής της δεύτερης μεταπολεμικής λογοτεχνικής γενιάς Γιώργος Αράγης. Στο τραπέζι που ακολουθεί έχω τη χαρά και την τιμή να μονοπωλήσω το ενδιαφέρον του και να γνωρίσω λίγο καλύτερα αυτόν τον άνθρωπο με το κοφτερό μυαλό, την καθαρή κρίση, την εντιμότητα και την ειλικρίνεια που λίγοι διαθέτουν στο χώρο και, πρωτίστως, τους χαμηλούς τόνους και την ταπεινότητα των πραγματικά λαμπερών ανθρώπων.

Τέλος, οφείλω να αναφέρω τους φίλους που ήδη απέκτησα από τον «κύκλο των χαμένων ποιητών» της πόλης μου και όχι μόνο. Άλλοι ζουν εδώ κι άλλοι αλλού. Άλλους τους βλέπω τακτικά κι άλλους όταν τύχει. Με μερικούς αλληλογραφούμε όταν μπορούμε. Αλλά σιγά σιγά γίνονται όλοι τους αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής μου.

Οι, προς το παρόν, πιο «μακρινοί» μου φίλοι: Μαρία Αγαθοπούλου, Παναγιώτης Αργυρόπουλος, Μαρία Αρχιμανδρίτου, Ρούλα Αλαβέρα, Θοδωρής Βοριάς, Νίκος Γρηγοριάδης, Γιώργος Καλιεντζίδης, Μαριέτα Καραγιάννη, Άννυ Κουτροκόη, Θανάσης Μαρκόπουλος, Σωκράτης Ξένος, Ζωή Σαμαρά, Ντάντη Σιδέρη, Κάρολος Τσίζεκ, Γιώργος Χουλιάρας, Ορέστης Αλεξάκης.

Οι πιο «κοντινοί» μου φίλοι: Μυρτώ Αναγνωστοπούλου, Μαρία Θανοπούλου, Βασίλης Ιωαννίδης, Γιάννης Καρατζόγλου, Μαρία Καρδάτου, Μαρία Κουγιουμτζή, Μανόλης Ξεξάκης, Πάνος Πίστας, Γιάννης Ποδιναράς, Βαγγέλης Τασιόπουλος, Γιάννης Τζανής, Μελίτα Καραχάλιου, Μαρία Ψωμά.

Τα φιλαράκια μου: ο Θανάσης (Γεωργιάδης), ο Σταύρος (Ζαφειρίου), η Αλεξάνδρα (Μπακονίκα), η Κατερίνα (Καριζώνη), η Μαρία (Κυρτζάκη), η Χλόη (Κουτσουμπέλη), η άλλη Μαρία (Νικολάου), η Σοφία (Στρέζου) και το αγαπημένο μου «ευτυχόπαιδο» (Ευτυχία-Αλεξάνδρα Λουκίδου).

Οφείλω και ένα μεγάλο «ευχαριστώ» σε δύο ανθρώπους:

1. Στον Τόλη Νικηφόρου που οικειοθελώς υπήρξε στενός συνεργάτης μου στην ανθολογία μου στο Translatum από τον Ιούλιο του 2007 ως το Πάσχα τού 2008. Μου έμαθε πολλά, του έδειξα κι εγώ όσα μπορούσα (πολύ λιγότερα), μου χάρισε μερικά ωραία αδημοσίευτα ποιήματα και μου δάνεισε συλλογές πολλών ποιητών, συλλογές που δεν κυκλοφορούν πια στο εμπόριο και η μόνη λύση ήταν να τις φωτοτυπήσω. Ως ανθολόγος, θα του χρωστώ ευγνωμοσύνη για τη βοήθειά του. Ως αναγνώστρια, δεν θα πάψω ποτέ να εκτιμώ την ποίησή του. Του εύχομαι κάθε επιτυχία σε όλα του τα βιβλία και στη ζωή του. Βλέπετε, αυτά που μας ενώνουν θα είναι πάντα απείρως περισσότερα απ’ αυτά που μας χωρίζουν. Και με τον Τόλη με ενώνει κάτι πολύ σπουδαίο: ο μόχθος για την ποίηση και γενικότερα τη λογοτεχνία κι ας αγωνιζόμαστε από διαφορετικό μετερίζι.

2. Στον Κώστα Παπαδόπουλο, έναν από τους σπουδαιότερους μουσικούς της χώρας. Έχει ηχογραφήσει σε στούντιο περισσότερα τραγούδια απ’ όσα έχουμε τραγουδήσει όλοι εμείς μαζί (πάνω από 50.000) και έχει παίξει σε συναυλίες και άλλες εκδηλώσεις άλλα τόσα. Καθόρισε το μουσικό μου αισθητήριο εξ απαλών ονύχων και, συνεπώς, του χρωστώ μεγάλο μέρος της ευαισθησίας και της καλαισθησίας μου. Είναι η κυριότερη πηγή μου για τις πρόσθετες πληροφορίες που εδώ και καιρό αναφέρω στα τραγούδια που συνοδεύουν τα ποιήματα. Δεν βρίσκω λόγια να τον ευχαριστήσω για την προσφορά του σε όλους μας. Αν και τα λόγια περιττεύουν. Και η μόνη έμπρακτη έκφραση ευγνωμοσύνης είναι να μείνουν στο διαδίκτυο, που είναι το μέσο του μέλλοντος, σωστές πληροφορίες από σωστές πηγές και ανθρώπους όπως ο Κώστας.

Party time, λοιπόν, σήμερα κι από αύριο τα κεφάλια μέσα για να φτάσουμε όσο γίνεται πιο σύντομα στην επόμενη χιλιάδα ποιημάτων. Και μην ξεχνάτε ότι με την ποίηση γινόμαστε δεινότεροι χειριστές της γλώσσας μας, σε γραπτό και προφορικό λόγο, και –πρωτίστως– σκεπτόμενοι και καλύτεροι άνθρωποι.