Μάνος Ελευθερίου: Αγρυπνία για το σκοτεινό τρυγόνι στην εκκλησία του προφήτη Ελισσαίου (απόσπασμα)

Αγρυπνία για το σκοτεινό τρυγόνι στην εκκλησία του προφήτη Ελισσαίου (απόσπασμα)

[…]

Παίρνει τα λόγια του, λοιπόν, και κάθε λέξη τη στολίζει
με τ’ άνθη του επιτάφιου,
κάθε ψηφίο με ακριβή πορφύρα και με μάλαμα
τους στίχους του με κίτρα της θαλάσσης
ρίζα χρυσοπλοκότατη είναι η ψυχή του τώρα.

Ο κλήρος του δεν ήτανε για δεξιώσεις προς τιμήν του
της πριγκίπισσας Μαρίας,
μήτε για το παράσημο του Σταυρού του Σωτήρος
παραμονή που θα ’φευγε για τα παλάτια των ουρανών,
ο κλήρος του δεν ήτανε για χοροεσπερίδες,
τραπέζωμα στο σπίτι του Συγγρού, τσάι στου Νεγρεπόντη
και στου Στρέιτ,
σε τοκογλύφους, τζογαδόρους της πατρίδας–
στου Αβέρωφ, στου Σερπιέρη, στου Μελά,
στα εξοχικά παλάτια με τ’ αγάλματα
αυτός δεν κρούει τας θύρας των μεγάλων
–ποιων μεγάλων;–
αυτός ο βασιλεύς που η κτίσις όλη του ανήκει
δεν έχει τίποτα να ορίσει,
ούτε έχει σπίτι στα Κοτρώνια, αμπέλι στην Αμμουδιά,
ελαιώνα στο Λεχούρι, χωράφι στον Στροφλιά,
τάλιρα, κολονάτα, ρηγίνες, δισχίλια, χίλια, πεντακόσια,
αδιάφορο
να δώσει προίκα για τις τρεις τις αδελφές του που απομένουν
πεινάει πεινάει ο Αθώος
κι όλο ζητάει τον κόπο του
κι όλο ζητάει να εξοφλήσει
πάλι και πάλι εκλιπαρεί τον Βλαχογιάννη,
σχεδόν γονατιστός γράφει στον Βλαχογιάννη
[…]

Από τη συλλογή Αγρυπνία στην εκκλησία του προφήτη Ελισσαίου για το σκοτεινό τρυγόνι (1975) του Μάνου Ελευθερίου

Πηγή: ανθολογία Η δεύτερη μεταπολεμική ποιητική γενιά (1950-1970) του Ανέστη Ευαγγέλου (εκδ. Παρατηρητής, 1994)

Advertisements

Γ. Θ. Βαφόπουλος, Τα Νέα Σατιρικά Γυμνάσματα (35)

Τα Νέα Σατιρικά Γυμνάσματα

35

Ιδεολόγοι και καταφερτζήδες,
τα βολέψαμε στην Επταετία.
Τώρα όλες του Έθνους οι παλιές ατσίδες
ορκίζονται στη Νέα Δημοκρατία.

Ο Παττακός; Τον άνθρωπον ουκ οίδα.
Κι ο Γεωργαλάς; Ποιος να ’ναι τούτος πάλι;
Άγνωστοι κι ο Λαδάς με τον Καρύδα,
πού καταντήσανε σε τέτοιο χάλι.

Η μονέδα πάντα σκορπά ευωδία,
το ίδιο μες σ’ εκκλησιές και καφωδεία.

Από τη συλλογή Τα Νέα Σατιρικά Γυμνάσματα (1975) του Γιώργου Βαφόπουλου

Πηγή: Γ. Θ. Βαφόπουλος, Άπαντα τα ποιητικά (Θεσσαλονίκη, εκδ. παρατηρητής, 1990)

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Γιώργος Θ. Βαφόπουλος

Γ. Θ. Βαφόπουλος, Τα Νέα Σατιρικά Γυμνάσματα (21)

Τα Νέα Σατιρικά Γυμνάσματα

21

Ο Αρχιτζουτζές, με πόζα Μουσολίνι,
κάθισε τους δασκάλους στα θρανία.
Χλωμός την κεφαλή ο καθείς τους κλίνει,
μπροστά στην αφρισμένη του μανία.

Χεστήκατε, ω Διδάσκαλοι του Γένους,
τον Τζουτζέ καθώς βλέπατε μπροστά σας.
Μάταια, με το φανό του Διογένους,
ζητώ να βρω άνθρωπον ανάμεσά σας.

Χαμένος κόπος. Δε σαλεύει η «τάξις».
Φουκαράδες, ο νους τους στις συντάξεις.

Από τη συλλογή Τα Νέα Σατιρικά Γυμνάσματα (1975) του Γιώργου Βαφόπουλου

Πηγή: Γ. Θ. Βαφόπουλος, Άπαντα τα ποιητικά (Θεσσαλονίκη, εκδ. παρατηρητής, 1990)

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Γιώργος Θ. Βαφόπουλος

Γ. Ξ. Στογιαννίδης, Το παράθυρο


Henri Matisse, Interior at Nice, 1924
Πηγή: famousartistsgallery.com

Το παράθυρο

Α, είναι ωραίο αυτό το παράθυρο
έτσι που άνοιξε,
βλέπει τη θάλασσα που αγαπώ
τα πλοία που έρχονται, τα πλοία που θα ’ρθουν
τα πλοία που περιμένουν μέσα στη φαντασία μου.
Δεν το περίμενα, σχεδόν το είχα ξεχάσει
από τότε που χτίσαν τούτο τον τοίχο
τι ελπίδα μπορούσα να έχω…

Σαν το παιδί κάθε τόσο ακουμπώ στο περβάζι του
χαϊδεύω το ξύλο του
κοιτάζω τον ουρανό
τι όμορφος που είναι ο κόσμος; θέλω να πω –
φουντώνει πάλι η καρδιά μου
χτυπά ακανόνιστα,
Θεέ μου είσαι Εσύ, τώρα δε με γελάς
πλημμυρίζεις το αίμα μου

Αγάπη!

Από τη συλλογή Το πρόσωπο της Ευριδίκης (1975) του Γιώργου Στογιαννίδη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Γ. Ξ. Στογιαννίδης

Γιάννης Καρατζόγλου, Δ Ξ Θ

Δ Ξ Θ

Η εφημερίδα αύριο τύλιγε ψάρια ή κιμά – όσο για σήμερα
το ίδιο θέμα πάλι, πρωτοσέλιδο και τρίστηλο, θέμα ρουτίνας
τα κλισέ της διαδικασίας, οι ανώνυμες πληροφορίες δια το ποιόν των,
από τι ο καθείς εμφορείτο, πώς θα ανέτρεπε τα βάθρα του εθνικού μας πολιτισμού,
σε ποιο οινομαγειρείο έτρωγε τα μεσημέρια, πόσες εκτρώσεις έκανε με τη Μαιρούλα,
έπειτα δημοσιογραφικές συνήθειες κι η αγόρευση του συνηγόρου
κι η θαρραλέα απολογία, συνήθειες τα σχόλια ωραία μωρέ τους τα ’παν…

Όμως Αυτοί, την ίδια ώρα έπαιρναν βουβά την άγουσα για το Γεντί
το Κορωπί την Αίγινα τον Κορυδαλλό, δυνάμει του δελταξιθήτα ψηφίσματος
όταν εμείς πουλούσαμε, γελάγαμε, κάναμε βόλτα, στην παραλία πειράζαμε κορίτσια
βλέπαμε στην τηλεόραση ένα ψωριάρικο λιοντάρι να αλυχτάει
ότι προέχει η έννομος τάξις και όχι αι αναμοχλεύσεις των παθών,
βγάζαμε δόντια, τρώγαμε σουβλάκια, αγοράζαμε προικιά σεντόνια-μαξιλάρια,
ήταν μακριά από μας το διξιθήτα, αν και γνωρίζαμε καλά, πολύ καλά
πώς μεταφράζονταν η υποχρέωσις πατάξεως των ολίγων αρνητών του θαύματος
που αποτελεί το σύγχρονόν μας κράτος…

Τώρα, τι μας ήρθε και τα θυμόμαστε αυτά πρωί-πρωί στο μαγαζί μας,
ή βράδυ, όταν ρωτάει η γυναικούλα μας τρυφερά πού πάμε πάλι απόψε,
ανάμεσα σε σαββατιανές πληρωμές και εισπράξεις – αραιά και πού,
και καμιά Ρόζα Λούξεμπουργκ για προσωρινή αυταπάτη –
τι τ’ αναφέρουμε όλα αυτά, αφού γνωστοί είναι οι ρόλοι που υποδυθήκαμε
όλα αυτά τα χρόνια, κι έτσι τουλάχιστον δεν αμφιβάλλουμε ποιοι είμαστε
εγώ ας πούμε, ο hypocrite poète, κι εσύ ο hypocrite lecteur,
μικροί, ασήμαντοι, χυδαίοι figurantes στη μέση της πιο μεγάλης τραγωδίας.

Από τη συλλογή Δ Ξ Θ (1975) του Γιάννη Καρατζόγλου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Γιάννης Καρατζόγλου

Γιάννης Καρατζόγλου, Ημερήσια διαταγή

Παραλήρημα του δικτάτορα Γεώργιου Παπαδόπουλου

Ημερήσια διαταγή

Με χαράν σας καλωσορίζομεν
δραττόμεθα της ευκαιρίας να
σας υποσχόμεθα δε βεβαίως
η γαλανόλευκος η τετιμημένη τα καθή-
κοντά σας ως γνήσιοι εξ αίματος
προειδοποιούμεν όλους όσους
θα πατάξωμεν συντρίψωμεν εκμηδενίσωμεν
δια την ειρήνην
την ευτυχίαν
και ίνα αποφευχθούν άλλα
ούτω πάσαν ψυχικήν αρετήν
αρμόζει χριστιανικών ελληνικών
ζήτω ζήτω ζήτω.

Από τη συλλογή Δ Ξ Θ (1975) του Γιάννη Καρατζόγλου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Γιάννης Καρατζόγλου

Γιάννης Καρατζόγλου, Πιστοποιητικό

Γ. Μαρκόπουλος & Μ. Ελευθερίου, Τα λόγια και τα χρόνια
(τραγούδι: Χαράλαμπος Γαργανουράκης / δίσκος: Θητεία (1974))

Πιστοποιητικό

Δεν μίλησα, Γιάννη, δεν φώναξα
κοιμόμουνα κι εγώ τη χειμερία νάρκη
ανώριμος στο χρέος – πλην του έρωτα.

Κι ενώ σίδερα κρύβαν τ’ αδέρφια μας
γνωστοί και φίλοι λιγοστεύαν ένας ένας
πάλι δεν μίλησα – ομολογώ φοβόμουν.

Αύριο-μεθαύριο, δε γίνεται, θα ξεδιπλώσουν οι σημαίες,
θα μυρμηγκιάζουν οι πλατείες λευτεριά
μπράτσα υψωμένα θα φυτρώνουνε στους δρόμους
εγώ ξανά δεν θα μιλώ – πάλι θα νιώθω μόνος.

Γιατί θα ξέρω πως δεν έβγαλα κανένα πιστοποιητικό
εξόν από δικαιολογίες: πως όταν ξύπνησα ήταν πια αργά,
δεν είχα βρει κανέναν…

Από τη συλλογή Δ Ξ Θ (1975) του Γιάννη Καρατζόγλου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Γιάννης Καρατζόγλου

Γιάννης Καρατζόγλου, Οι πλασιέδες

Οι πλασιέδες

Δευτέρα πρωί ξεκινάνε οι πλασιέδες για τη Μακεδονία
στο πίσω κάθισμα κρεμάστρες με κουστούμια,
το παλικάρι ο Μαργαρίτης σε κασέτες,
φοράν τη ζώνη ασφαλείας πριν απ’ την εθνική οδό
ανεβαίνουν Κέλλη, κατεβαίνουν Βεύη,
λαχανιαστά για να προλάβουν τους πελάτες στην Κοζάνη,
μηn κλείσει η αγορά στη Σιάτιστα,
μη φύγει ο μεγαλέμπορας στα Βοδενά.

Και κει κατά τις δέκα κλείνονται όλοι,
εχθροί, αντίπαλοι, ανταγωνιστές και φίλοι,
πλασιέδες φαρμάκων, απορρυπαντικών, βιβλίων και σερβίτσιων
μαζεύονται στο μπαρ και περιμένουν
να ’ρθει κι ο τελευταίος για να ξεκινήσουν
να πιουν τον άμπακο σε μια ταβέρνα κοντινή
μακριά από φάρμακα, απορρυπαντικά, γραμμάτια και πιστώσεις,
ίσαμε να ’ρθει η Παρασκευή.

Από τη συλλογή Δ Ξ Θ (1975) του Γιάννη Καρατζόγλου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Γιάννης Καρατζόγλου

Γιάννης Καρατζόγλου, Πρόσκληση για δείπνο

Πρόσκληση για δείπνο

Ήταν όμορφο το βράδυ στο σαλόνι, σας, ανήμερα Χριστούγεννα,
εννιά ειδών τυριά, ωραία κουβέντα, καναδέζικο ουίσκυ,
πέψι κόλα, δυο δικηγόροι, ένας γιατρός, η αδερφή σας γλυκύτατη,
φώτιζαν βιεννέζικα κεράκια, καλοριφέρ στην πιο ειδική του θαλπωρή,
μέχρι και δίσκοι απ’ το εξωτερικό, εδώ απαγορευμένοι.

Δεν θυμάμαι ποιος άρχισε με το συντακτικό του κυβερνήτη
για το νομοσχέδιο δείνα, για τον τάδε υφυπουργό,
πώς εξελίχτηκε ή συζήτηση για στέρηση ελευθερίας,
πώς πήγε στους πολιτικούς κρατούμενους, στις φυλακές, το δι-ξι-θήτα…

Μα όταν ανοίξαμε το δεύτερο μπουκάλι, τι θέλαμε τις δικαιολογίες;
(Εσείς με τις ασφάλειες ζωής, ο άλλος μια βιοτεχνία στα σκαριά,
ο Πάνος δύο παιδιά, δυο αγγελούδια, εγώ πρωτίστως το πτυχίο,
κι άλλοι άλλα: μητέρες καρδιακές, πατεράδες με ζάχαρο τρία δέκα…)

Πώς χάλασε έτσι το γιορτινό, σαν ξάφνου αναλογιστήκαμε όλοι
τι επιτέλους θα ’χουμε να δείξουμε, τι διαβατήριο, τι βίζες…

Από τη συλλογή Δ Ξ Θ (1975) του Γιάννη Καρατζόγλου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Γιάννης Καρατζόγλου

Χρήστος Ντάλιας, Ψυχοσάββατο

Ψυχοσάββατο

Μέρα τεφρή
και βρέχει.
Αδίστακτο στο προσκλητήριο των νεκρών
το μέγα πλήθος.
Οι μνήμες ολοζώντανες
καημός και θρήνος.
Μια προσευχή,
μια επίκληση.
Τα κυπαρίσσια ασάλευτα
τρυπούν τον ουρανό.

Από τη συλλογή Στην εφαπτομένη (1975) του Χρήστου Ντάλια

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Χρήστος Ντάλιας

Χρήστος Ντάλιας, Παιχνίδια

Παιχνίδια

Σχεδίαζε κύβους μικρούς,
ακανόνιστους.
Δέντρα με ίσιες γραμμές
και ανθρώπους αλλόκοτους.
Γελούσε.
Αργότερα ο έρωτας
το παιχνίδι της σάρκας.
Η παγίδα της σάρκας.
Η παγίδα
κι ο αγώνας ο άχαρος.
Αναπολεί.
Δε γελάει.

Από τη συλλογή Στην εφαπτομένη (1975) του Χρήστου Ντάλια

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Χρήστος Ντάλιας

Μυρτώ Αναγνωστοπούλου, Τώρα που

Paul McCartney & John Lennon, Love me do (The Beatles, 1962)

Τώρα που

Τώρα που
Για τίποτα δεν αποφασίζω,
Σκοπός όχι τα σκαλιά,
Συνειδητά ονειρεύομαι.

Τώρα που
Το κορμί διασχίζεται
Τώρα που σου μιλώ
Χαίρομαι την ανάσα σου.
Να μ’ αγαπάς.

Τώρα που στολίζεις τις τύψεις μου
Να μ’ αγαπάς.

Από τη συλλογή Τώρα που (1975) της Μυρτώς Αναγνωστοπούλου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Μυρτώ Αναγνωστοπούλου

Μυρτώ Αναγνωστοπούλου, Επιτέλους

Επιτέλους

Επιτέλους, δεν προσπαθώ
κάτι να σου πουλήσω.
Να σου μιλήσω, θέλω,
για κείνα τα υπάρχοντα
που απ’ το σεισμό
κατάφερα να σώσω.
Και βάσταξε ο σεισμός
πολύ καιρό. Με πέτρες
έμαθα να μετρώ και των πουλιών
και των φιλιών τ’ απολιθώματα.
Είχανε χρώματα τα μάτια
που κοίταξα. Άνοιξα
μια τεράστια καρδιά και
πάνω της έπεσα όπως σε λήθαργο.
Μάγισσα έγινα.
Ξέρω
τι κρύβει το χέρι σου
όταν απλώνεται μαζί μου να παίξει.

Και είναι αδιάφθορη
η καρδιά μου ο γίγαντας
μέσα στο πλήθος και είναι
κόκκινη η καρδιά μου ο μάρτυρας
μέσα στη νύχτα.

Από τη συλλογή Τώρα που (1975) της Μυρτώς Αναγνωστοπούλου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Μυρτώ Αναγνωστοπούλου

Αναστάσης Βιστωνίτης, For Annie

Edgar Allan Poe: For Annie

For Annie

[Ενότητα Τίτλοι]

Τα μάτια σου είναι δυο φωτεινές κοιλάδες
τώρα που δεν τα θολώνει ο πυρετός.
Λευκά πουλιά πετούν στον ουρανό τους.
Τα μάτια σου πλημμύρα της αυγής –
στην κοίτη τραγουδούν ποτάμια.

Τις μέρες του πυρετού τα φανταζόμουν
σ’ έναν κήπο θανάτου, να λάμπουν
ανάμεσα στ’ αγκάθια της νύχτας
τρύπια από σαρωτικούς ανέμους
τα μάτια σου –
αλλάζουν μέσα μου την κίνηση του χρόνου.

Τα έβλεπα στο παγερό πρωινό
κι εσύ αντίστροφα στο θάνατο.

Α, τα μάτια σου,
τα μάτια σου
δυο άσπρα πλοία
στην τρικυμία των δακρύων μου
κι η καρδιά μου
πιο λαμπερή κι απ’ τ’ άστρα.

Από τη συλλογή Alone | Ποιήματα στον E. A. Poe (1975) του Αναστάση Βιστωνίτη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Αναστάσης Βιστωνίτης

Αναστάσης Βιστωνίτης, Annabel Lee

Annabel Lee

[Ενότητα Τίτλοι]

Τα μάτια σου.
Κατεβαίνει ένας χειμώνας
με πάγους και νεροποντές.
Ερημικά κοιμητήρια γδύνονται
την σκόνη και τα ξένα βήματα.
Βροχή – αίμα των άστρων και των λουλουδιών,
αίμα του σώματος.

Τα μάτια σου σκαμμένα τείχη –
περνάει ένας αλλότριος στρατός.
Το ρίγος του αέρα πάνω από τη θάλασσα.

Σβησμένες οι ρυτίδες μες στο μέλλον.
Η νύχτα σπαράζει στο άδειο φέρετρο
πηγαίνοντας βαθύτερα απ’ το φως,
θαμμένος ουρανός στο χώμα,
βούισμα του χρόνου μέσα
στο άδειο κρανίο της ακτής,
αντιφέγγισμα από φύκια
που γίνονται κεριά να φέξουν
τα υπόγεια ρεύματα και τα σκοτάδια.

Τα μάτια σου.
Γεμάτα θάνατο κι επιδημία.

Από τη συλλογή Alone | Ποιήματα στον E. A. Poe (1975) του Αναστάση Βιστωνίτη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Αναστάσης Βιστωνίτης

Αλέξης Τραϊανός, Μια βραδιά με τη Σύλβια Πλαθ

Μια βραδιά με τη Σύλβια Πλαθ

[Ενότητα Album]

Ανεβοκατεβαίνει αυτό το ήρεμο γκρίζο
Τσιγάρα και συνήθειες του χειμώνα
Προφέροντας το όνομά σου κοιτάζοντας τη φωτογραφία σου
Με το γέλιο σου να κουνιέται πίσω απ’ το οινόπνευμα της λάμπας
Μερικά χρόνια προτού πεθάνεις απ’ το ίδιο σου χέρι

Απ’ τα φύλλα μου λείπει το χαρτί που μου κλέψανε
Πρέπει να σε κουβαλήσω από κει που ήσουν
Μ’ ένα γυμνό λαμπτήρα μέσα στο κάθε μάτι
Το άσχημο φως της κατοχής σου

Τώρα ξέρω αυτό το φως πίσω από κάθε άγαλμα
Μα ποιος του κόλλησε αυτά τ’ άσπρα μαλλιά
Άφησε με να επισκευάσω τις λέξεις μου εσένα το βλέμμα μου
Είδα ήτανε μια προσωπίδα τρομερή μέσα στη ζωή
Καθένας μας μ’ ένα κουτί και το κεφάλι του μέσα

Όχι δεν θα έρθει κανείς
Μη γελάς κι ας ήμαστε εδώ σ’ αυτό τον κλειστό σταθμό
Δίπλα στη θάλασσα κάτι θέλοντας να πω
Όπως θα ήθελα να το πω και δεν είναι
Και παρασέρνει σα σκοινί το πρόσωπό μου
Μπροστά στο λάκκο με το αλάτι και το ξίδι

Άφησέ με να μη σου μιλώ λοιπόν
Ήμαστε το ζευγάρι που δεν έχει πού να πάει πια
Το τρένο έφυγε όπως στο σινεμά
Μπορείς να κρυφτείς στην τουαλέτα όλο το βράδυ
Για να το δεις να φεύγει πάλι
Έγινε ο κόσμος για να βλεπόμαστε μισοί μες στο χαμό
Σαν ένα μισοφώτιστο πορνό
Μυαλό π’ αχνίζει ποίηση κι αλκοόλ
Τα μάτια μου τα εμποδίζουνε οι προβολείς
Μιας χώρας που λιώνει στο στριπ τιζ
Ανεβοκατεβαίνω αυτό το ήρεμο γκρίζο
Συχωρέθηκα σε μια λέξη
Προφέροντας τ’ όνομά σου κοιτάζοντας τη φωτογραφία σου
Μερικά χρόνια προτού πεθάνεις απ’ το ίδιο σου χέρι

Το γκάζι μιλά καλύτερα απ’ τη σιωπή ή τους ανθρώπους
Μυρίζει όταν κανένας δεν έρχεται να μυρίσεις
Τ’ ανοίγεις εσύ ή οι άλλοι για σένα ή για τους άλλους
Ένα ουδέτερο ρύγχος ίσως απ’ το ταβάνι

Ρύγχη λουλουδιών γκάζι λουλουδιών
Πολιορκούσαν το αίμα σου άφαντο
Μελανιασμένο σ’ ένα χαρτί της νύχτας
Ή στις 4 το πρωί ανάθεμα της ποίησης
Της σφιγμένης γροθιάς πάνω στο άπλετο μαύρο
Εκεί που σκόνταφταν τα μάτια σου προορισμός υακίνθων
Κάνοντάς το πάλι
Νόημα των λέξεων νόημα ματιών απονενοημένων
Χείλια τού ποτέ πια
Στις 4 το πρωί με τις άσπρες κλεψύδρες του γαλατά
Η αιώνια ώρα στο φιλντισένιο κορμί σου
Στο υγιεινό δωμάτιο με το κλάμα και τους καπνούς
Τους ήχους της σήψης ναυαγισμένους γύρω απ’ το αμπαζούρ
Και το ποίημα ανάποδο
Να πηγαινοέρχεται απ’ την κρεβατοκάμαρα στην κουζίνα
Ανασταινόσουν και πέθαινες Λαίδη Λαζάρου

28.2.74

Από τη συλλογή Η κλεψύδρα με τις στάχτες (1975) του Αλέξη Τραϊανού

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Αλέξης Τραϊανός

Αλέξης Τραϊανός, Η κλεψύδρα με τις στάχτες (I)

Η κλεψύδρα με τις στάχτες

[Ενότητα Η κλεψύδρα με τις στάχτες]

I.

Κάποιο πρωί θα ξυπνήσουμε δίχως πρωί
Τα μάτια μας θα ’χουν γκρεμιστεί μέσα στη νύχτα
Φώτα σβηστά βλέφαρα ασύνταχτα
Γράμματα μπερδεμένα μες στα κουρελιασμένα χείλια μας
Μασώντας την τελευταία μας λέξη σαν ξέφτι

Αυτά τα κόκαλα εσύ παιδεύεις να στεριώσεις
Μέσα στο χιόνι απίθανα θαμμένο καλοκαίρι
Εσύ μες στις ρυτίδες του καπνού σου ταξιδεύεις
Μνήμη του τίποτα και παγωνιά στο μάτι

Ξεχνάς κάποτε και κοιτάς τη βροχή από κάπου που έρχεται
Τον άνεμο από κάπου που έρχεται
Απ’ το κάπου του πουθενά κάτι που έρχεται
Οδυνηρό πουλί
Γαλάζιο ύφασμα ουρανού στη χάρτινή σου στέγη

Ξεχνάς κάποτε και κοιτάς ένα μάτι
Ένα μάτι δίπλα σ’ έν’ άλλο μάτι
Ένα μάτι σ’ έν’ άλλο μέσα μάτι
Ένα μάτι από ’να παράθυρο να πέφτει
Από ’να δρόμο να φεύγει
Ξεχνάς κάποτε και κοιτάς
Εδώ κι εκεί το νεκρό υλικό σου.

[…]

Φλεβάρης-Ιούνης 1974

Από τη συλλογή Η κλεψύδρα με τις στάχτες (1975) του Αλέξη Τραϊανού

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Αλέξης Τραϊανός

Αλέξης Τραϊανός, Όπως τα δέντρα

Όπως τα δέντρα

[Ενότητα Το νύχι στη σάρκα]

Στον Γιώργο Κάτο

Όπως τα δέντρα
Όπως τα δέντρα μαζεύοντας τη νύχτα μέσα τους
Όπως τα δέντρα έζησε
Τρέμει και βήχει

Κουράστηκε ο άνεμος να περνά στο πρόσωπό του
Σκουριασμένα φύλλα
Την ερημιά

Πέφτουν όλα σ’ ένα μεγάλο φλιτζάνι καφέ
Το κόκκινο της καρδιάς και το μεγάλο γαλάζιο
Πέφτουν και πίνει την ίδια κόκκινη καρδιά του
Και για κανέναν πια δεν είναι
Υποθετικά υπάρχει
Τρέμει
Και πότε πότε τραντάζεται από ’να σπασμένο βήχα

Από τη συλλογή Η κλεψύδρα με τις στάχτες (1975) του Αλέξη Τραϊανού

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Αλέξης Τραϊανός

Αλέξης Τραϊανός, Όνειρο του ποιητή Κώστα Καρυωτάκη (4)

Όνειρο του ποιητή Κώστα Καρυωτάκη

[Ενότητα Album]

4

Εδώ σταμάτησες μέσα σ’ αυτά τα ίδια σπίτια που ναυάγησες
Εδώ σε κοίταξα δέντρο γυμνό δίχως το πρόσχημά σου
Στ’ αριστερό σου μάγουλο δυο ξυραφιές μένανε ξεραμένες
Για να μην ξέρω πια αν απ’ το θάνατο έρχεσαι ή τη ζωή
Για να μην ξέρω πια αν διαιωνίζεται ακόμα η ταραχή σου
Αν άψογος και μες στο θάνατό σου παραμένεις

Εδώ σε κοίταξα με το καρφί και με τις λέξεις
Εδώ με άφησες σηκώνοντας τα τσακισμένα σου φτερά
Μες στο λιωμένο φως μιας πενιχρής μπαλάντας
Ξανά για νά ’μπεις

Από τη συλλογή Η κλεψύδρα με τις στάχτες (1975) του Αλέξη Τραϊανού

Σημείωση
Στο ποίημα γίνονται αναφορές σε στίχους του αυτόχειρα της Πρέβεζας. Βλ. σχετικά το σχόλιο του Δ.Ν. Μαρωνίτη στον αρ. 119 της «Βιβλιογραφίας».

Βιβλιογραφία
119. Μαρωνίτης, Δ.Ν. Η γοητεία της Αυτοκτονίας. Εφ. Το Βήμα (της Κυριακής), 2 Νοεμβρίου 1986.
Συνέχεια της επιφυλλίδας του αρ. 118, που αφορά έρευνα του αρθρογράφου για την παρουσία του Κώστα Καρυωτάκη σε ποιητές και ποιήματα της γενιάς του ’70. Στην παρούσα επιφυλλίδα σχολιάζονται, μαζί με δύο ακόμη ποιήματα δύο ποιητών του ’70, τα ποιήματα του Α.Τ. «Όνειρο του Ποιητή Κώστα Καρυωτάκη» και «Because» (από τις συλλογές με αρ. 2 και 4). Παραθέτω ολόκληρο το απόσπασμα:

«Η περίπτωση του Τραϊανού έγινε ήδη εκ των πραγμάτων η σπαρακτικότερη, αφού ο νέος ποιητής παρακολούθησε τον Καρυωτάκη και στη βιογραφική αυτοχειρία του. Το «Όνειρο» συστήνει μια προκαταβολική δοκιμή για ποιητική ταύτιση. Το ποίημα ανοίγει με την άφιξη, τελειώνει με την αναχώρηση του Καρυωτάκη. Στο μεταξύ αναπτύσσεται η κοινή επίσκεψη (μεταθανάτια του ενός προθανάτια του άλλου) στην πόλη της αυτοκτονίας. Μέσα από το δίαυλο του ονείρου ο κατακυρωμένος ποιητής οδηγεί τον δόκιμό του από τη ζωή στο θάνατο.
Η δίδυμη όμως αυτή πορεία δεν φτάνει στο ποιητικό της τέρμα με επιτυχία, ίσως και γιατί κοιτάζει συνεχώς και κατά μέτωπο τον προγραμματικό της στόχο. Η ονειρική πάντως σκηνοθεσία ατροφεί, καθώς δεν υπακούει στον προσδοκώμενο ανορθολογικό συνειρμό, αλλά υποτάσσεται σε ολότελα συμβατική λογική. Τα αλλεπάλληλα, τέλος, παραθέματα από το έργο του Καρυωτάκη συνωστίζονται μέσα στον πρωτότυπο λόγο του Τραϊανού και τον καθιστούν δύσκαμπτο, κάποτε και κακόγλωσσο. Φοβάμαι πως όποιος θέλει να βρει τον Τραϊανό εύστοχο συνοδοιπόρο του Καρυωτάκη, θα πρέπει να καταφύγει σε ποιήματά του που δεν καταδυναστεύονται από την άμεση παρουσία και την ολοκληρωτική επίσκεψη του ποιητή της Πρέβεζας, όπως λ.χ. συμβαίνει στο πληθωρικό, αλλά συνταρακτικό ποίημα «Because».»

Πηγή: συγκεντρωτική έκδοση Αλέξης Τραϊανός | Φύλακας ερειπίων, Τα ποιήματα, εκδ. Πλέθρον (1991)

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Αλέξης Τραϊανός