Βασίλης Τσιτσάνης, Αρχόντισσα

Αρχόντισσα

Μουσική & στίχοι: Βασίλης Τσιτσάνης
Τραγούδι: Στράτος Παγιουμτζής & Στελλάκης Περπινιάδης
Πρώτη φωνογράφηση: 1938 [Columbia D.G. 6440]

Κουράστηκα για να σε αποκτήσω
αρχόντισσά μου, μάγισσα τρελή
σαν θαλασσοδαρμένος μες στο κύμα
παρηγοριά ζητούσα ο δόλιος στη ζωή

Πόσες καρδούλες έχουν μαραζώσει
και ξέχασαν για πάντα τη ζωή
μπροστά στ’ αρχοντικά σου τα στολίδια
σκλαβώθηκαν για σένα ξένοι και Ρωμιοί

Αρχόντισσα, τα μαγικά σου μάτια
τα ζήλεψα, τα έκλαψα πολύ
φαντάστηκα, σκεφτόμουνα παλάτια
μα συ με γέμισες μαρτύρια στη ζωή

Ίσως το σπουδαιότερο τραγούδι του Βασίλη Τσιτσάνη και μάλιστα το πρώτο που φωνογράφησε ο συνθέτης την περίοδο που έζησε στη Θεσσαλονίκη (1938-1946).

Πηγή: Translatum: Βασίλης Τσιτσάνης, περίοδος 1936-1954

Κλείτος Κύρου, Κουρί

Γιάννης Βέλλας & Κώστας Κοφινιώτης, Αγαπώ μια γυναίκα
(τραγούδι: Φώτης Πολυμέρης & συγκρότημα Μποέμ / δίσκος του 1938)

Κουρί

Περπατούσαμε κι έλεγε η καλή μου φίλη στο πλευρό μου
Ξέρεις με δέρνει σκληρά η νοσταλγία του παλιού καιρού
Αγρυπνώ τις κατάλευκες βραδιές και θυμούμαι… θυμούμαι

Οι ματιές της γυάλιζαν γιατί η φίλη θυμούνταν
Κι η φωνή της ηδονίζονταν γιατί η φίλη αναπολούσε
Είν’ η νοσταλγία κάτι τ’ αναπόφευκτο απάντησα
Νοσταλγούμε για πευκοβέλονα για λικνιστικά βαδίσματα
Για χέρια αβρά για ηλιαχτίδες…

Περπατούσαμε κι ανοίγαμε θαρρετά το δρόμο με τ’ άρβυλά μας
Κάνοντας τα στάχυα να σφαδάζουν
Μερικά πιο τολμηρά μας χάιδευαν το πρόσωπο
Κι ο ήλιος ασωτεύονταν σε ταλαντέματα σπασμένης ζυγαριάς
Μικρή παιδούλα είχα κοτσίδες και κοκκινίζαν τα μάγουλα
Κι είχα ένα πλεχτό φουστάνι που το καλοκαίρι τ’ άλλαζα μ’ ένα θαλασσί
Κι ήμασταν αγόρια και κορίτσια κοντά στην ακρογιαλιά
Και σμίγαν τ’ άσπρα βότσαλα με τις επιθυμίες μας
Χασμουριόμασταν στην πανσέληνο γιατί ακόμα δεν μας είχε μιλήσει
Μονάχα οι πιο μεγάλοι αποτραβιόντανε για να ρεμβάσουν
Πράγματα που δεν πολυκαταλαβαίναμε

Σιγοτραγουδούσα Αγαπώ μια γυναίκα…
Κι ο σκοπός πνίγονταν στο κελάδημα της γειτονικής φωνής
Τα βράδια κοιμούμασταν όλοι μαζί
Και γελούσαμε στο σκάσιμο της μέρας
Κι η μεγάλη αδελφή ήταν τόσο μελαγχολική
Ανοίξαμε το συρτάρι της και νεμηθήκαμε τα γράμματά της
Ανήσυχος ύπνος ατροφικά όνειρα Ιούλιος Αύγουστος
Παρθένα αμμουδιά κι οι κρωγμοί των γλάρων
Κι ένα βράδυ ξαγρύπνησε ο καλός ξάδελφος
Με τη ματιά βυθισμένη στο ρολόι
Και με ξύπνησε την αυγή για ψάρεμα

Κάποτε ήταν παιδούλα ήμασταν όλοι παιδιά
Τι σημασία
Πλάι μου τώρα πορεύονταν μια τέλεια γυναίκα
Με ρυθμικούς κυματισμούς
Κι εγώ εξακολουθούσα να τραυματίζω τον ίδιο σκοπό
Αγαπώ μια γυν…

Από τη συλλογή Αναζήτηση – Αναμνήσεις μιας αμφίβολης εποχής (1949) του Κλείτου Κύρου

Πηγή: Κλείτος Κύρου, Εν όλω / Συγκομιδή 1943-1997 (1997)

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Κλείτος Κύρου