Κατερίνα Καριζώνη, Mother

Mother

Με μισούσες και σε μισούσα, μαμά
γι’ αυτό γράφω απελπισμένα
γράφω χωρίς να τολμώ να ψελλίσω
την αλήθεια που ούτως ή άλλως δεν ενδιαφέρει κανέναν.
Ήσουν πελώρια για μένα, μαμά
γλιστρούσα απ’ τις πτυχές του φουστανιού σου
απ’ τις λεπίδες του γέλιου σου
και χανόμουν αιμόφυρτη, χωρίς πυξίδα
ω, υποκρίτρια των παιδικών μου θαλασσών
ίσως αν μου έδινες μια στάλα αγάπη
να κέρδιζα όλες τις παρτίδες του κόσμου
και να στεφόμουν βασίλισσα
στους χάρτες με τους ροδώνες
και τα ευάλωτα αγάλματα της εφηβείας μου.

Με μισούσες και σε μισούσα, μαμά
κι έτσι πέρασε αμετάκλητα ο χρόνος
και τώρα ετοιμάζεσαι να πεθάνεις
πίσω απ’ τις μισογερμένες γρίλιες των λέξεων
μέσα σ’ εκείνο το παράξενο σπίτι με τις ροδακινιές
που δεν μου άνοιξες ποτέ να μπω
και το έβλεπα καμιά φορά να αχνοφέγγει
στις ήρεμες λίμνες των ματιών σου.

Από τη συλλογή Σκοτεινός χρόνος (2017) της Κατερίνας Καριζώνη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Κατερίνα Καριζώνη

Κατερίνα Καριζώνη, Χαλκιδική

Χαλκιδική

Από παντού με κυνηγούν πευκοβελόνες
χύνεται η θάλασσα στο αριστερό μου αυτί
οι βάρκες αναποδογυρίζουνε στα φύκια
γίνονται βαριές, δυσκίνητες χελώνες
τρων τους κολυμβητές με τις πολύχρωμες ομπρέλες
τρων τις καρέκλες των παράκτιων καφενείων
κανείς δεν φεύγει, όλοι μαγεμένοι
ακούν μια ορχήστρα που φλέγεται στον ουρανό
κάποιος περνάει με μια τάβλα λουκουμάδες
στον ουρανίσκο ανοίγει μια αρχαία πληγή.

Ξάφνου διακρίνω τον Ελύτη σε μια ψάθα
να γράφει το όνομά μου σ’ ένα όστρακο
και τον ζωγράφο Παραλή
να βγαίνει από τη θάλασσα
μαζί με κάτι γερασμένα πεύκα
κι έναν ένστολο άγιο στον ορίζοντα
να σημαδεύει έναν άσπρο καρχαρία
κι αναρωτιέμαι πάλι… αν τάχα τότε…
ίσως να μην… και αν όμως… τι…
και γιατί…

Από τη συλλογή Σκοτεινός χρόνος (2017) της Κατερίνας Καριζώνη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Κατερίνα Καριζώνη

Κατερίνα Καριζώνη, Φθινόπωρο

Φθινόπωρο

Σε είδα κλεισμένο σε μια σταγόνα της βροχής
σκάλιζες ένα παλιό σταματημένο ρολόι
μια λάμπα λαδιού έκαιγε στο πλάι σου.
Ο τελευταίος ωρολογοποιός της πόλης
πέθανε, μου φώναξες
άλλωστε το σπίτι δεν υπάρχει πια
κι ο χρόνος δεν έχει την ίδια σημασία που του δίναμε.
Ο Οκτώβρης σε φυλακίζει
μέσα στις σταγόνες της βροχής
όπως σε μπουκαλάκια
από ξεθυμασμένα αρώματα.

Φέτος το φθινόπωρο θα ’ναι σκληρό να προσέχεις
θα φέρει οριζόντιες βροχές
θα φέρει ανθρώπους απ’ τη θάλασσα
κλεισμένους σε μποτίλιες
θα φέρει κίτρινα φύλλα απ’ τον ορίζοντα
καρέκλες με μακριά, απέραντα πόδια.

Από τη συλλογή Σκοτεινός χρόνος (2017) της Κατερίνας Καριζώνη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Κατερίνα Καριζώνη

Κατερίνα Καριζώνη, Υποτίμηση

Υποτίμηση

Ήταν κάποτε ένας φτωχός σαλμαδάριος* στην Κωνσταντινούπολη
που έκλεισε το μαγαζί του ένα βράδυ
μηνί Μαρτίω ινδικτιώνος του 1351 μ.Χ.
ημέρα που έγινε μια διαστροφή του κέρματος
πέσαν απότομα τα χάλκινα κι ανέβηκε ο χρυσός
κι έχασαν την αξία τους οι λιγοστές εισπράξεις του.

Πώς γύρισε άραγε στο σπίτι του
τι είπε στη γυναίκα του
και πώς εξήγησε στα ανύποπτα παιδιά του
τι σημαίνει να μη σε λογαριάζει ο καιρός
να τριγυρίζεις με άδεια χέρια μες στα εμπορεία
– κι ας γράφουν κάποτε οι ιστορικοί του μέλλοντος
περί των νομισματικών υποτιμήσεων
στο ύστερο Βυζάντιο
και άλλα μεγαλόσχημα.

Μάλλον δεν είπε τίποτε ο σαλμαδάριος
μόνο ανέβηκε σ’ ένα ξύλινο σκαμνί
πήρε λίγο κρασί αραιωμένο απ’ το φανάρι
ένα μικρό κρεμμύδι κι ένα πιατάκι γάρο αλμυρό
έριξε μια ματιά στον Βόσπορο
και κάθισε να φάει.

* Σαλμαδάριος: μπακάλης

Από τη συλλογή Σκοτεινός χρόνος (2017) της Κατερίνας Καριζώνη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Κατερίνα Καριζώνη

Κατερίνα Καριζώνη, Το φουστάνι

Το φουστάνι

Μην το φορέσεις τούτο το φουστάνι
είναι στοιχειωμένο από έρωτες που έσβησαν
και βίαιους χωρισμούς
το κέντησε με αγκάθια η μοδίστρα του
αυτό που έβαψε το ακριβό μετάξι του
τρελάθηκε ένα βράδυ
κι αυτός που σου το χάρισε
χάθηκε σ’ έναν πόλεμο.
Ένας περίεργος άνεμος φυσάει
πότε πότε απ’ τις πτυχές
φαίνεται από μέσα ένα γκρεμισμένο σπίτι
και κάποιος με μια λάμπα που τρέχει αιμορραγώντας
κι άλλοτε πάλι τις νύχτες πετάει μαζί με τα πουλιά
θροΐζοντας ανατριχιαστικά στα δέντρα.

Μην το φορέσεις τούτο το φουστάνι
είναι ποτισμένο με χαλκό κι αρσενικό
άμα βγεις στη βροχή, θα σε σκοτώσει
είναι δεμένο με μια παλιά αγάπη
αν το φορέσεις, θα ’ρθει να σε βρει
κάτω απ’ το δέρμα, μέσα απ’ τις ραφές.

Από τη συλλογή Σκοτεινός χρόνος (2017) της Κατερίνας Καριζώνη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Κατερίνα Καριζώνη

Κατερίνα Καριζώνη: Το Σχίσμα, ή Ο υπερκαινοφανής του 1054 μ.Χ.

Το Σχίσμα, ή Ο υπερκαινοφανής του 1054 μ.Χ.

Μια νύχτα σαν τη σημερινή
ο επίσκοπος Ουμβέρτος
μπήκε τρεχάτος στην Αγια-Σοφιά κραυγάζοντας
πως αφορίστηκε η Ανατολική Εκκλησία
με βούλα και ανάθεμα του Πάπα
και πως επήλθε αναπόφευκτα το μοιραίο Σχίσμα.

Τότε άστραψε ξαφνικά ένα αστέρι
πιο φωτεινό κι απ’ την ολόγιομη πανσέληνο
κι οι αστρονόμοι έσβησαν τις λάμπες τους
κι οι καρδινάλιοι σβήσαν τις επίσημες γραφές
για το ύποπτο αυτό ουράνιο σημάδι, όπως είπαν.

Ποιος όμως μπόρεσε ποτέ
να σβήσει ένα αστέρι
– κι ενώ όλοι είχαν ξεχυθεί στους δρόμους και σεργιάνιζαν
κάτω απ’ το εκτυφλωτικό του φως
μέσα στην ανοιξιάτικη ατμόσφαιρα
μην ξέροντας τι να υποθέσουν
εκείνη την ασυνήθιστα λαμπρή βραδιά
που σκίστηκε στα δυο η χριστιανοσύνη
πριν από δέκα περίπου συναπτούς αιώνες.

Από τη συλλογή Σκοτεινός χρόνος (2017) της Κατερίνας Καριζώνη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Κατερίνα Καριζώνη

Κατερίνα Καριζώνη, Το προπατορικό λάθος

Το προπατορικό λάθος

Τα δέντρα είναι πανάρχαια πουλιά
που δεν τ’ αφήσαν να πετάξουν
τις κρίσιμες ώρες της δημιουργίας
κι εκείνα το αποδέχτηκαν.
Γι’ αυτό έρχονται
και κουρνιάζουν στα κλαδιά τους τα πουλιά
που τότε αντισταθήκανε
κερδίζοντας τον ουρανό.

Σύμφωνα με άλλη άποψη:

Τα δέντρα είναι τα σκελετωμένα χέρια των νεκρών
που ξεφυτρώνουν αθόρυβα απ’ το χώμα
και μας προσφέρουν ταπεινά
–με μόνο αντάλλαγμα να μας αγγίξουν φευγαλέα–
τους εύγευστους καρπούς
που κλέβουν
από τους κήπους του Επέκεινα.

Από τη συλλογή Σκοτεινός χρόνος (2017) της Κατερίνας Καριζώνη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Κατερίνα Καριζώνη

Κατερίνα Καριζώνη, Το μετρό της Θεσσαλονίκης

Το μετρό της Θεσσαλονίκης

Το μετρό της Θεσσαλονίκης
τρυπάει κάθε νύχτα το μυαλό μου
τρέχει με ιλιγγιώδη ταχύτητα
και φώτα μακρινά
σφυρίζει όπως οι σειρήνες του πολέμου
κι ύστερα βυθίζεται στα ερείπια κάτω απ’ την πόλη
εκεί σταματάει και φορτώνει τους νεκρούς
εμπόρους, χρυσοχόους, τεχνίτες χαλκού
ακόμα και ραβίνους και μαυραγορίτες.

Καμιά φορά γλιστρώ ανάμεσά τους
και τους παρατηρώ
ρωτούν με πάθος για τις αξίες των ακινήτων
που αφήσαν πίσω τους στην Εγνατία οδό
δείχνουν παλιούς, λιωμένους χάρτες και μιλούν
για τις τιμές του χρυσού και τον υδράργυρο
που αναπνέουν οι εργάτες στις υπόγειες αρτηρίες
για τις σκαπάνες που ταράζουν τον γαλήνιο ύπνο τους
για τον χρόνο που δεν γυρίζει πίσω
κι άλλα πολλά.

Ξυπνώ αλαφιασμένη και ανάβω το φως
πλησιάζω στο παράθυρο και κοιτώ την πόλη
που κρύβει πλήθος μυστηρίων και δεν έχει μετρό
κι αναρωτιέμαι για τη σημασία
των άσκοπων αυτών ενυπνίων αινιγμάτων
και την αφόρητη ασυναρτησία των καιρών.

Από τη συλλογή Σκοτεινός χρόνος (2017) της Κατερίνας Καριζώνη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Κατερίνα Καριζώνη

Κατερίνα Καριζώνη, Τα υλικά

Τα υλικά

Κάθε μέρα δυο κουταλιές λάδι
και σιωπή
κάνουν τα λόγια σοφότερα.
Λάδι χρειάζονται και οι πληγές
και η ορχήστρα μέσα μας
και το καντήλι του σώματος θέλει το λαδάκι του.
Όμως εσύ καταλύεις εντός μου όλα τα υλικά
μπερδεύεις συνταγές και εξισώσεις
κάνεις το αίμα ουρανό
βγάζεις χρυσάφι απ’ τους πόρους του δέρματος
πλουτώνιο απ’ το δάκρυ
εσύ, ο μάγος των μελαγχολικών μου ημερών
μιλάς τη γλώσσα των σαλιγκαριών και των φύλλων
κατέχεις τον αριθμό των σταγόνων της βροχής
και τους κλειδάριθμους της άνοιξης
κάνεις παρέα με τους Κενταύρους πάνω στα βουνά
σβήνεις με μέλι τη φωτιά του έρωτα
και με το γέλιο σου λιώνεις το χιόνι.

Ω, μύστη της μνήμης του νερού και των δέντρων
να το θυμάσαι
η λογική ταιριάζει μόνο στους θνησιγενείς.

Από τη συλλογή Σκοτεινός χρόνος (2017) της Κατερίνας Καριζώνη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Κατερίνα Καριζώνη

Κατερίνα Καριζώνη, Τα συρτάρια

Τα συρτάρια

Αμέτρητα συρτάρια κατέβαιναν από τον ουρανό
άλλα μισάνοιχτα, άλλα κλειδωμένα
από μέσα ξεπρόβαλλαν οι άκρες των πραγμάτων, χαμένα χαρτιά
σύννεφα από ξεθυμασμένη πούδρα και παλιά πομπόν.
Στο βάθος κάποιου συρταριού κοιμόταν η γιαγιά μου
είχε απέραντα μαλλιά και ξυλιασμένα δάχτυλα
ξυπνούσε κάθε τόσο τρομαγμένη κι έβαζε τις φωνές
Σούλα, Τούλα, Κατερίνα, Πολυξένη
– πάντοτε μπέρδευε τα ονόματά μας η γιαγιά
ούτε θυμότανε ποτέ γιατί μας φώναζε.

Από τα πάνω συρτάρια τσίριζαν οι κλειδωμένοι
κι ένας λαθραίος μετανάστης σε μια κρύπτη στενή, ηλεκτροσυγκολλημένη
ένα λιοντάρι που πάλευε να βγει
για να μας φάει
κι ένα κορίτσι που γάζωνε
κλαίγοντας στη ραπτομηχανή
– μέρες παλιές, δίχως νόημα, που κιτρινίζαν
πρόσωπα που αγαπήσαμε, σαν ακτινογραφίες.
Τα δάκρυά σου κύλησαν και λάδωσαν τις κλειδαριές
και τα κλειδιά γυρίσαν όπως τα μαχαίρια
κι άνοιξαν ξάφνου τα συρτάρια στο σώμα σαν πληγές.

Από τη συλλογή Σκοτεινός χρόνος (2017) της Κατερίνας Καριζώνη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Κατερίνα Καριζώνη

Κατερίνα Καριζώνη, Τα πράγματα

Τα πράγματα

Τα πράγματα πετούν
όταν κανείς δεν τα προσέχει
με κάτι τεράστια φτερά από ζελατίνα
κι απ’ τα παλιά τους χάρτινα περιτυλίγματα∙
ζουν μέσα μας και βγαίνουν κάθε τόσο
πίνουν νερό απ’ τους κρυφούς χάρτες των πόθων μας
και μας πολιορκούν
γνωρίζουν τις αφύλακτες πόρτες της ψυχής
και τις ανοίγουν, γίνονται ανεμοστρόβιλοι
αφήνουν τα καρφιά τους μες στα χέρια μας
αφήνουν απέραντες κορδέλες από γαϊτανάκια
όπου γυρίζουμε όλη μέρα σαν υπνωτισμένοι.

Τα πράγματα πετούν
μας παίρνουν μαζί τους
μες σε στενάχωρα κουτιά και σε κιβώτια
μες σε μικρά σπιρτόκουτα που δεν ανοίγουν
μας αφαιρούν την κίνηση
μας συρρικνώνουν
μας κάνουν σιγά σιγά πληροφορίες
για τις οποίες δεν ενδιαφέρεται κανείς.

Από τη συλλογή Σκοτεινός χρόνος (2017) της Κατερίνας Καριζώνη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Κατερίνα Καριζώνη