Νίκος Γαβριήλ Πεντζίκης, Σπίτι στην Πάνω Πόλη (ζωγραφική)

 

Νίκου Γαβριήλ Πεντζίκη: «Σπίτι στην Πάνω Πόλη», τέμπερα (Δημοτική Πινακοθήκη).

Θεσσαλονίκη 2.300 χρόνια, Δήμος Θεσσαλονίκης
Πηγή: http://www.thessalonikicity.gr…nikitistexnis-Zografiki-15.htm

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) /
Νίκος Γαβριήλ Πεντζίκης

Advertisements

Σταύρος Ξαρχάκος & Λίνα Νικολακοπούλου: Έθνος μου εξαίρετο!

Έθνος μου εξαίρετο!

Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος
Στίχοι: Λίνα Νικολακοπούλου
Πιάνο: Νεοκλής Νεοφυτίδης
Ερμηνεία: Σταύρος Ξαρχάκος
Εικονογράφηση: Γιώργος Ρόρρης
Παραγωγή: Παρασκευάς Καρασούλος
Δίσκος: Σταύρος Ξαρχάκος | 7 ελεγείες και σάτιρες για φωνή και πιάνο (Μικρή Άρκτος, 2017)

Τελικά δημοκρατία
έχει μόνο η Ελβετία
όλοι οι άλλοι λέμε λόγια
και κοιτάμε τα ρολόγια

Πότε να σχολάσουμε
πόσα να χαλάσουμε
ποιους να ξεγελάσουμε
την καλή να πιάσουμε

Όπως είναι ο λαός του
έτσι είν’ κι ο αρχηγός του
έτσι είναι ο κάθε τόπος
κι ο δικός μας όπως όπως

Τελικά δημοκρατία
έχει μόνο η Ελβετία
όλοι οι άλλοι λέμε άλλα
κι έξω στέλνουμε την μπάλα

Έθνος μου εξαίρετο
της Βουλής το αυθαίρετο
πες μου πού το δήλωσες
κι άγρια μας ξήλωσες

Όπως είναι ο λαός του
έτσι είν’ κι ο αρχηγός του
έτσι είναι ο κάθε τόπος
κι ο δικός μας όπως όπως

Τελικά δικτατορία
είν’ τα δάνεια τα θηρία
κι η Ευρώπη πάει πάσο
σφάξε με, αγά, ν’ αγιάσω

Σταύρος Ξαρχάκος & Μάνος Ελευθερίου, Για ποιαν Ιθάκη μού μιλάς

Για ποιαν Ιθάκη μού μιλάς

Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος
Στίχοι: Μάνος Ελευθερίου
Πιάνο: Νεοκλής Νεοφυτίδης
Ερμηνεία: Σταύρος Ξαρχάκος
Εικονογράφηση: Γιώργος Ρόρρης
Παραγωγή: Παρασκευάς Καρασούλος
Δίσκος: Σταύρος Ξαρχάκος | 7 ελεγείες και σάτιρες για φωνή και πιάνο (Μικρή Άρκτος, 2017)

Για ποιαν Ιθάκη και ποιο τέρμα μού μιλάς
ό,τι ονειρεύτηκες ποτέ δεν το πουλάς
για ό,τι αγωνίστηκες θα τόβρεις στα χαλάσματα
καινούριος κόσμος θα ’ναι μόνο τα φαντάσματα

Πέτρες θα τρώμε και θα ζούμε σε σπηλιές
δεν θα υπάρχουνε πουλιά μήτε φωλιές
θα υπάρχει μόνο μοναξιά, τρομοκρατία
και μια Ιθάκη βουλιαγμένη πολιτεία

Θα ζεις με τέρατα, με ψάρια και ναυάγια
και μιας θρησκείας τούς ανθρώπους της για σφάγια
δεν θα υπάρχει μήτε φως ούτε σκοτάδι
αυτός ο κόσμος θα ’ναι ο ίδιος με τον Άδη

Ετοιμαζόταν από χρόνια το κακό
κανείς δεν είδε κάτι το σημαδιακό
όσοι μιλούσανε σωστά, τους κοροϊδεύανε
γίνανε στόχος των ληστών, τους σημαδεύανε

Κι εσύ μιλάς για μιαν Ιθάκη ουτοπία
κουφέτα γάμου τα γαλάζια της τοπία

Για την Ιθάκη έχει γράψει κι ο Καβάφης
εσύ τι θέλεις τους μπελάδες για να γράψεις
άσ’ τον αυτόν εκεί που ζει μαρμαρωμένος
για Επανάσταση μιλάς αν είσαι ξένος

Γιατί επανάσταση είν’ η Ιθάκη που ζητάς
για όσα χάρισες και πήρες και χρωστάς

Σταύρος Ξαρχάκος & Θοδωρής Γκόνης, Επί της Κατεχάκη

Επί της Κατεχάκη

Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος
Στίχοι: Θοδωρής Γκόνης
Πιάνο: Νεοκλής Νεοφυτίδης
Ερμηνεία: Σταύρος Ξαρχάκος & Ηρώ Σαΐα
Εικονογράφηση: Γιώργος Ρόρρης
Παραγωγή: Παρασκευάς Καρασούλος
Δίσκος: Σταύρος Ξαρχάκος | 7 ελεγείες και σάτιρες για φωνή και πιάνο (Μικρή Άρκτος, 2017)

Των αρχαγγέλων τα φτερά
του κόσμου το δεφτέρι
της Μεσογείων η συμφορά
μια μέρα μεσημέρι

Το ήθος μου, το φρόνημα
και το βαθύ μεράκι
κι αυτό τ’ αρχιτεκτόνημα
εκεί στην Κατεχάκη

Τι να σου πρωτοθυμηθώ
και τι να τραγουδήσω
όλα, καρδιά μου, γίνανε
για να σε συναντήσω

Οι εμμονές μου, οι σκιές
η αρρώστια, η Σωτηρία
οι ελεγείες, οι σάτιρες
η ομοιοκαταληξία

Αυτός ο υπόγειος σταθμός
ο κόμβος, το κουμπάκι
το δαχτυλίδι κι ο ουρανός
επί της Κατεχάκη

Τι να σου πρωτοθυμηθώ
και τι να τραγουδήσω
όλα, καρδιά μου, γίνανε
για να σε συναντήσω

Σταύρος Ξαρχάκος & Θοδωρής Γκόνης, Της νύχτας τα σεντόνια

Της νύχτας τα σεντόνια

Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος
Στίχοι: Θοδωρής Γκόνης
Πιάνο: Νεοκλής Νεοφυτίδης
Ερμηνεία: Σταύρος Ξαρχάκος
Εικονογράφηση: Γιώργος Ρόρρης
Παραγωγή: Παρασκευάς Καρασούλος
Δίσκος: Σταύρος Ξαρχάκος | 7 ελεγείες και σάτιρες για φωνή και πιάνο (Μικρή Άρκτος, 2017)

Βλέπω αυτές τις μόνιμες
γυναίκες στα μπαλκόνια
τινάζουν, βασανίζουνε
της νύχτας τα σεντόνια

Δέρνουν, χτυπούν στο σίδερο
τα άγρια σκοτάδια
τους κόμπους, τ’ αναφιλητά
τ’ αμαρτωλά σημάδια

Βλέπω αυτές τις μόνιμες
γυναίκες στα μπαλκόνια
μες στο κατακαλόκαιρο
να ’χουν στις πλάτες χιόνια

Δέρνουν, χτυπούν στο σίδερο
τα άγρια σκοτάδια
τους κόμπους, τ’ αναφιλητά
τ’ αμαρτωλά σημάδια

Βλέπω αυτές τις μόνιμες
γυναίκες στα μπαλκόνια
να στάζουν ήλιο το πρωί
ν’ αδειάζουν με τα χρόνια

Δέρνουν, χτυπούν στο σίδερο
τα άγρια σκοτάδια
τους κόμπους, τ’ αναφιλητά
τ’ αμαρτωλά σημάδια

Σταύρος Ξαρχάκος & Μάνος Ελευθερίου, Βραδιά Πρωτοχρονιάς

Βραδιά Πρωτοχρονιάς

Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος
Στίχοι: Μάνος Ελευθερίου
Πιάνο: Νεοκλής Νεοφυτίδης
Ερμηνεία: Σταύρος Ξαρχάκος
Εικονογράφηση: Γιώργος Ρόρρης
Παραγωγή: Παρασκευάς Καρασούλος
Δίσκος: Σταύρος Ξαρχάκος | 7 ελεγείες και σάτιρες για φωνή και πιάνο (Μικρή Άρκτος, 2017)

Βραδιά Πρωτοχρονιάς
μες στην οδό Αθηνάς
ξεκίνησε παιχνίδια
πουλώντας με ζαριές
τις σκοτεινές χαρές
και μαγικά ταξίδια

Φορούσε μια στολή
που λες κι ήταν γυαλί
σε λασπωμένο χιόνι
σαν αγαπητικός
πουλώντας διαρκώς
το γιατρικό, το αφιόνι

Του ρίξαν καρφωτή
μα στον ανακριτή
αρνήθηκε τα πάντα
και μόνο μια ψυχή
μες στην απαντοχή
θρηνεί για την κατάντια

Γυρίζει στο χωριό
και μοιάζει με θεριό
που ζει μες στη μιζέρια
γι’ αυτό ξαναγυρνά
σε ύποπτα στενά
και στα παλιά λημέρια

Τα φέρνει ο πειρασμός
κι ένας εκβιασμός
τον γύρισε καπάκι
κι η νέα εκδοχή
του άνοιξε εποχή
να του μιλούν οι δράκοι

Του ρίξαν καρφωτή
μα στον ανακριτή
αρνήθηκε τα πάντα
και μόνο μια ψυχή
μες στην απαντοχή
θρηνεί για την κατάντια

Βραδιά Πρωτοχρονιάς
ματώνει πάντα ο χιονιάς

Σταύρος Ξαρχάκος & Μάνος Ελευθερίου, Η μπαλάντα των φονιάδων

Η μπαλάντα των φονιάδων

Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος
Στίχοι: Μάνος Ελευθερίου
Πιάνο: Νεοκλής Νεοφυτίδης
Ερμηνεία: Σταύρος Ξαρχάκος
Εικονογράφηση: Γιώργος Ρόρρης
Παραγωγή: Παρασκευάς Καρασούλος
Δίσκος: Σταύρος Ξαρχάκος | 7 ελεγείες και σάτιρες για φωνή και πιάνο (Μικρή Άρκτος, 2017)

Μια νύχτα σκοτεινή
που κλαίγαν οι βοριάδες
εβγήκαν τρεις φονιάδες
να βρουν την αφορμή
και να πληρώσει ο φταίχτης
για το κακό της Πέμπτης

Τους βγήκε ρετσινιά
πως σπάσανε μια θύρα
και δέσανε μια χήρα
και χάθηκαν λεφτά
που φύλαγε στο στρώμα
με την ψυχή στο στόμα

Και πήραν τον παπά
τον δάσκαλο το Φώτη
–του κόσμου τα διότι–
και μπρος στο ιερό
γονατιστοί μπροστά τους
λεν τα πατερημά τους

Και βάζουνε γραφιά
τον διάκο να συντάξει
το Πρακτικό με τάξη
πως έφταιξε ο βοριάς
που φύσηξε τη νύχτα
και πήρε τόσα σπίτια

Λοιπόν, εις το εξής
να πάψουν οι χαφιέδες
μέσα στους καφενέδες
και μη συκοφαντεί
ως ο καθένας βλέπει
φονιάδες καθώς πρέπει

Σταύρος Ξαρχάκος & Μάνος Ελευθερίου, Το δηλητήριο που πίνεις

Το δηλητήριο που πίνεις

Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος
Στίχοι: Μάνος Ελευθερίου
Πιάνο: Νεοκλής Νεοφυτίδης
Ερμηνεία: Σταύρος Ξαρχάκος
Εικονογράφηση: Γιώργος Ρόρρης
Παραγωγή: Παρασκευάς Καρασούλος
Δίσκος: Σταύρος Ξαρχάκος | 7 ελεγείες και σάτιρες για φωνή και πιάνο (Μικρή Άρκτος, 2017)

Πάνω στην κόκκινη κουβέρτα
ρίχνεις πασιέντζες μοναχή
και ξαναρχίζεις την κουβέντα
με την χαμένη σου ψυχή

Κι ένας ρεμπέτης στρατηλάτης
λεν τα χαρτιά σου πως θα ’ρθει
σαν νικημένος τρομοκράτης
μπροστά σου να προσευχηθεί

Το δηλητήριο που πίνεις
είναι για σένα γιατρικό
κι όπως τη χρήση ασπιρίνης
το ’χει η καρδιά σου εφεδρικό

Το φόρεμά σου στην κρεμάστρα
μυρίζει πεύκο κι εξοχές
κι όλο ξηλώνει χάντρα-χάντρα
σε κάθε στάλα απ’ τις βροχές

Κι ούτε σου βγαίνουν οι πασιέντζες
κι ούτε κανείς τηλεφωνεί
και μόνο μέσα απ’ τα τραγούδια
ακούς ερωτική φωνή

Το δηλητήριο που πίνεις
είναι για σένα γιατρικό
κι όπως τη χρήση ασπιρίνης
το ’χει η καρδιά σου εφεδρικό

Ανέστης Ευαγγέλου, Ο Ιησούς εγκαταλείπει τον πατέρα του

Ο Ιησούς εγκαταλείπει τον πατέρα του

Βρήκα χτες βράδυ το Χριστό,
ρακένδυτο, σε μια γωνιά να ζητιανεύει.

Ήταν ισχνός και κάτωχρος, μες στο δριμύ
ψύχος του φετινού χειμώνα, αξύριστος,
τα δόντια του χτυπούσαν, βήχας φριχτός
του ξέσκιζεν αλύπητα το στήθος.

Καθίσαμε σ’ ένα παγκάκι κι έβγαλα
κονιάκ από το πανωφόρι μου και του έδωσα.

Μάλωσα με το γέρο μου, αδελφέ μου,
τα βρόντηξα όλα κι όπως όπως τώρα
στου λιμανιού τα στέκια αυτά τη βγάζω,
μου είπε και μου ζήτησε τσιγάρο.

Από τη συλλογή Η επίσκεψη και άλλα ποιήματα (1987) του Ανέστη Ευαγγέλου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Ανέστης Ευαγγέλου

Ανέστης Ευαγγέλου, Το φεγγάρι

Το φεγγάρι

Πότε θα κουραστείς και θα με λησμονήσεις;
ρώτησα το φεγγάρι.
Δεν τιμωρήθηκα αρκετά;
Άλλος δεν είναι
που όμοια να σε προκάλεσε για ν’ αποσπάσει
την προσοχή και τα χτυπήματά σου;

Δεν θα σου ξαναρίξω πέτρες –σου τ’ ορκίζομαι
θα είμαι καλό παιδί
και θα κοιτάζω μόνο τα μαθήματά μου.

Εσύ δεν είσαι σαν τους άλλους, είπε αργά
και βαθιά λυπημένο το φεγγάρι,
εσύ έχεις αίμα φεγγαρίσιο
εσένα πάντοτε θα σ’ αγαπώ.

Από τη συλλογή Η επίσκεψη και άλλα ποιήματα (1987) του Ανέστη Ευαγγέλου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Ανέστης Ευαγγέλου

Ανέστης Ευαγγέλου, Υπεραστική συνδιάλεξη

Υπεραστική συνδιάλεξη

Εχτές το βράδυ μου τηλεφώνησε
ο πατέρας μου.
Στείλε μου μερικά
πενηνταράκια ούζο, μου είπε,
και καναδυό κούτες τσιγάρα
σέρτικα, να κάθουμαι τα βράδια
να σας συλλογιέμαι.
Και –να μην
το ξεχάσω– και πεντέξι δίσκους
φωνογράφου μ’ εκείνα τα παλιά, ξέρεις,
ποντιακά τραγούδια, τα λυπητερά.

Εδώ στα ξένα δύσκολα περνούν οι μέρες
και πού να βρεις τσιγάρα, ούζο και τραγούδια
της πατρίδας, στα μαγαζάκια τ’ ουρανού.

Από τη συλλογή Η επίσκεψη και άλλα ποιήματα (1987) του Ανέστη Ευαγγέλου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Ανέστης Ευαγγέλου

Ανέστης Ευαγγέλου, Χέρια

Χέρια

Χέρια του έρωτα ανυπόμονα, όλα
να τα γνωρίσουνε, για ν’ απομείνουνε και πάλι άδεια

χέρια που υψώνονται γροθιές σε διαδήλωση, ενωμένα
και φεύγει νικημένη η μοναξιά

χέρια που με τα νύχια χάραξαν στους υγρούς τοίχους
των φυλακών ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ Ή ΘΑΝΑΤΟΣ και τώρα
εγγράφουν κέρδη και ζημίες σε λογιστικά βιβλία

χέρια των νηπίων σπαραχτικά γιατί όταν
μεγαλώσουν θα γίνουν χέρια συναλλαγής
και χέρια
άπρακτα των ανθρώπων όταν αμίλητοι
κάνουνε το σταυρό τους ή βγάζουν το καπέλο τους
μπροστά στο μυστηριακό και το αναπότρεπτο.

Από τη συλλογή Η επίσκεψη και άλλα ποιήματα (1987) του Ανέστη Ευαγγέλου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Ανέστης Ευαγγέλου

Ανέστης Ευαγγέλου, Κέντημα

Κέντημα

Καθώς χαράζουνε το δέντρο της μαστίχας
με ξυραφάκι ή με μαχαίρι κοφτερό
και κέντημα το λεν
κι εκείνο βγάζει δάκρυ που ευωδάει
και το μαζεύουν κόμπο κόμπο–
όμοια
με ξυραφάκι και μαχαίρι κοφτερό
χαράχτηκε απ’ τα χρόνια η ζωή μου
κι απ’ του κορμιού μου τις ρωγμές ανάβλυσαν
σταλιά σταλιά οι λιγοστοί μου στίχοι.

Από τη συλλογή Η επίσκεψη και άλλα ποιήματα (1987) του Ανέστη Ευαγγέλου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Ανέστης Ευαγγέλου

Ανέστης Ευαγγέλου, Λουκάς Βενετούλιας


Λουκάς Βενετούλιας, Οδός Δωδεκανήσου (λάδι) [Δημοτική Πινακοθήκη Θεσσαλονίκης]

Λουκάς Βενετούλιας

Κύριε, ανάπαψέ τον με τους δίκαιους.
Το κόκκινο
που τόσο αγάπησε, κι από τα χέρια του
παρήγορα έλαμψε ευγενέστερο των ρόδων,
δεν ήταν μόνο της ιδέας που τον αξίωσε
αδελφικά να σμίξει με συντρόφους, φεύγοντας
–όσο αποφεύγεται με τέτοια, όσο ξορκίζεται–
την κοινή μοίρα.
Το κόκκινο, που τόσο αγάπησε,
ήταν η αθώα καρδιά του που αγρυπνούσε
τις νύχτες που η αγαπημένη του Θεσσαλονίκη
γλυκοκοιμόταν, και μυστικά, δίχως παράπονο,
μάτωνε για τ’ ανθρώπινα.
Κύριε, αν υπάρχεις,
κι ένα ολιγόπιστο μπορείς ν’ ακούς, κατάταξέ τον
–ότι πολύ μαρτύρησε η ψυχή του για την ομορφιά
και στον τροχό οσιώθηκε το φτωχό σώμα–
κατάταξέ τον με τους δίκαιους κι ανάπαψέ τον.

Από τη συλλογή Η επίσκεψη και άλλα ποιήματα (1987) του Ανέστη Ευαγγέλου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Ανέστης Ευαγγέλου

Ζωή Καρέλλη, Μουσικότητα


Γιάννης Σταύρου: Μετά τη βροχή, Θεσσαλονίκη (λάδι σε καμβά)
Πηγή: yannisstavrou.blogspot.gr

Μουσικότητα

Έμορφη μουσικότητα των φθινοπωρινών
ημερών στη Θεσσαλονίκη,
όταν η βροχή πέφτει πότε πυκνή,
αραιώνει κι ύστερα πάλι
πυκνώνει η ασημένια βροχή,
των πρώτων φθινοπωρινών ημερών,
διάφανη και λεπτή τόσο, σαν

σιγανή μουσική ομιλία γυναικών
στο φθινόπωρο της ζωής των.
Εκείνων των γυναικών που μένουν
ήσυχες και σιωπηλές, μοιάζουν,
λιγάκι περήφανες ή μελαγχολικές
και κάποτε, όταν μιλήσουν,
βιάζονται να πουν εκείνο
που ζητούν ίσως να λησμονήσουν.

Από τη συλλογή Παραμύθια του κήπου (1955) της Ζωής Καρέλλη

Πηγή: Τα ποιήματα της Ζωής Καρέλλη, τόμος πρώτος (1940-1955) [Οι εκδόσεις των φίλων, Αθήνα, 1973]

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Ζωή Καρέλλη