Σταμάτης Κραουνάκης & Λίνα Νικολακοπούλου, Το τραγούδι του Νείλου

Το τραγούδι του Νείλου

Μουσική: Σταμάτης Κραουνάκης
Στίχοι: Λίνα Νικολακοπούλου
Τραγούδι: Γιώργος Μαρίνος
Δίσκος: Αυτός ο Γιώργος (1991)

Έπιασα το Νείλο φίλο, είπα τα μεράκια μου
χαιρετίσματα να στείλω στα πατριωτάκια μου
ρώτησα την πυραμίδα τι σημαίνει υπομονή
μου ’πε αυτή χαρά κι ελπίδα όπου να ’ναι θα φανεί

Παιδιά, της Ελλάδος παιδιά, που σκληρά πολεμάτε…

Αχ Ελλάδα της ερήμου, με πληγώνεις και με καις
λευτεριά και φυλακή μου κάτω από τις φοινικιές
ετραγούδαγε η Σοφία, ετραγούδαγε ο Θεός
δεν θ’ αντέξει η Γερμανία μ’ όλο τούτο εδώ το φως

Καινούργια τώρα ζωή ας ξαναρχίσουμε οι δύο μας
κι ας πούμε πως με πρωτόειδες αυτό το πρωί
ας ξεχαστούν τα παλιά κι ας ξαναχτίσουμε πάλι
την γκρεμισμένη από χρόνια μικρή μας φωλιά…

Κι όπως έφτιαχνες στην άμμο πόρτες και παράθυρα
να γυρίσω στην Αθήνα σε μιαν ώρα θα ’θελα

Λόντρα, Παρίσι, Νιου Γιορκ, Βουδαπέστη, Βιέννη…

Και μεθυσμένοι τα βράδια κολόνα-κολόνα
να κοιμηθούνε πηγαίνουνε στον Παρθενώνα…

Ετραγούδαγε η Σοφία, ετραγούδαγε ο Θεός
Το ’γραψε κι η ιστορία, πάει κι αυτός ο πόλεμος

Σχεδόν 10 χρόνια αργότερα, το 2000, έρχεται η δεύτερη εκτέλεση από τη Μαρινέλλα για τη μουσική επένδυση της τηλεοπτικής σειράς Ύστερα ήρθαν οι μέλισσες που ήταν μεταφορά του ομότιτλου βιβλίου του Γιάννη Ξανθούλη. Το τραγούδι ανήκει στο δίσκο με τα τραγούδια αυτής της τηλεοπτικής σειράς.

Ως αναγνώστρια και ακροάτρια, οφείλω να πω ότι το βιβλίο του Γιάννη Ξανθούλη, η τηλεοπτική του μεταφορά από τον Κώστα Κουτσομύτη και ο δίσκος που προέκυψε από τη μουσική επένδυση της σειράς, υπήρξαν από τις ευτυχέστερες στιγμές της ζωής μου. Νομίζω ότι ήταν και η τελευταία τηλεοπτική σειρά που παρακολούθησα ανελλιπώς.

Θα σημειώσω εδώ και κάτι που έχει σημασία για το συγκεκριμένο τραγούδι. Θεωρώ ότι η Λίνα Νικολακοπούλου είναι και πάλι σε μια εξαιρετική της στιγμή γιατί νιώθω το τραγούδι σαν ένα ντοκιμαντέρ που επιχειρεί μια ταχύτατη αναδρομή στην ιστορία της χώρας και στις ψυχές του απλού κόσμου από το ’40 και μετά. Άκουγα μέσα του τα τραγούδια που λέγανε οι γονείς μου, όταν μιλάγανε για τα χρόνια του πολέμου νοσταλγώντας τα νιάτα τους κι ας πέρασαν μέσα από τόσες κακοτοπιές.

Σπάνια δε μου έχει συμβεί να μ’ αρέσουν τόσο πολύ και η πρώτη και η δεύτερη εκτέλεση ενός τραγουδιού, αν και εδώ μάλλον ήταν αναμενόμενο γιατί αγαπώ πολύ τόσο τον Γιώργο Μαρίνο όσο και τη Μαρινέλλα.

Α, ναι, μην το ξεχάσω. Μου συνέβη κάτι πολύ περίεργο όταν διάβασα αυτό το βιβλίο του Γιάννη Ξανθούλη αμέσως μόλις κυκλοφόρησε, το 2000. Θυμάμαι ότι όσο διάβαζα τις πρώτες σελίδες συνεχώς πέρναγε απ’ το νου μου η εικόνα μιας γυναίκας. Αυτές τις 2-3 πρώτες σελίδες τις διάβασα ξανά και ξανά ίσαμε με 20 φορές. Και, ύστερα, έκλεισα τα μάτια και κατέληξα με απόλυτη σιγουριά στο συμπέρασμα ότι η Μαρίκα Σουέζ είναι φτυστή η Μαρινέλλα. Προς μεγάλη μου έκπληξη και ακόμη μεγαλύτερη ικανοποίηση, λίγους μήνες αργότερα διάβασα και είδα ότι ο Κώστας Κουτσομύτης την επέλεξε κατευθείαν για πρωταγωνίστρια στην τηλεοπτική μεταφορά του βιβλίου. Το ’νιωσα κάπως σαν δικαίωση της φαντασίας μου. 🙂

Advertisements

Δήμητρα Γαλάνη & Παρασκευάς Καρασούλος, Δυο μέρες μόνο

Δυο μέρες μόνο

Μουσική: Δήμητρα Γαλάνη
Στίχοι: Παρασκευάς Καρασούλος
Τραγούδι: Δήμητρα Γαλάνη
Δίσκος: Φως (1991)

Δυο μέρες μόνο
να σε κρατάω αγκαλιά δυο μέρες μόνο
να σ’ έχω δίπλα μου ξανά για λίγο μόνο
Δυο μέρες μόνο
σ’ ένα ταξίδι-αστραπή να ξεδιπλώνω
να παίρνει ανάσα η ζωή για λίγο μόνο

Για τόσο μόνο
φως να γεμίζουν οι στιγμές
να λάμπουν μες στο χρόνο
όλο το σώμα μου να ζει
για σένα μόνο
δυο μέρες μόνο

Δυο μέρες μόνο
να συνηθίζει το κορμί κι εγώ να λιώνω
έπειτα μόνο τη φωνή σου ν’ ανταμώνω
Δυο μέρες μόνο
όσο μια βόλτα διαρκεί για τόσο μόνο
όλη η ζωή μου αυτή η στιγμή δυο μέρες μόνο

Για τόσο μόνο
φως να γεμίζουν οι στιγμές
να λάμπουν μες στο χρόνο
όλο το σώμα μου να ζει
για σένα μόνο
δυο μέρες μόνο

Χ. Δ. Καλαϊτζής, Η Μαγδαληνή των βάλτων

Σταύρος Ξαρχάκος & Νίκος Γκάτσος, Η χοντρομπαλού
(ερμηνεία: Δέσπω Διαμαντίδου & Σταύρος Ξαρχάκος / έργο: Τα κατά Μάρκον (1991))

Η Μαγδαληνή των βάλτων

Όταν κάποτε τη δείτε,
θα φοράει ένα μικρό φωτοστέφανο στην άκρη του προφίλ,
θα ’χει όλων των λογιών τα γεννητικά όργανα,
ανεβασμένη σε μια κατσίκα
θα τρέχει στους βάλτους και τα συμπόσια.
Τότε οι γιοι σας
έμπειροι οδηγοί τρακτέρ
αμισθί θα οργώνουν τα μετόχια της.
Τι κι αν έχετε αντιρρήσεις –
θα τη λένε Μαρία, Μαγδαληνή, και μεγάλο αδερφό.
Το στόμα της βγάζει χίλιους ήχους
και τα δόντια της άπλυτα μπριλάντια,
συνήθως πλαγιάζει μ’ όσους δεν το μπορούν.
Όμως σίγουρα θα την δείτε
όταν φτύσετε τρεις φορές στον κόρφο της κοιμισμένης κόρης σας
και πείτε λόγια που μόνο οι γριές
των γκρεμισμένων στάβλων της Παφλαγονίας ξέρουν.
Τότε θά ’ρθει απ’ τα βάθη του πυρετού σας,
θα δέσει τα υποζύγια στη μηλιά της αυλής∙
κι όταν ξάφνου χαθούν οι γάτες της περιοχής
μην αναρωτηθείτε τι είναι αυτό που πίνετε
και ποια ύπουλη ζέστη σας τυλίγει.
Μην πείτε ποτέ τι έγινε…
Όμως ξεπροβοδίζοντάς την πρέπει να θυμηθείτε
ότι αυτό δεν είναι ποίημα,
παρά μόνο ένας σκελετός μαμούθ σε μουσείο τέχνης μοντέρνας ή παλιάς.

Μάλλον μπορείτε να την συναντήσετε…

Από τη συλλογή Κίνναμος (1987) του Χ. Δ. Καλαϊτζή

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Χ. Δ. Καλαϊτζής

Απόστολος Λυκεσάς, Δοκιμαστήριο

Λαυρέντης Μαχαιρίτσας & Γιάννης Σπυρόπουλος (Μπαχ), Διδυμότειχο blues
(τραγούδι: Γιώργος Νταλάρας & Λαυρέντης Μαχαιρίτσας / δίσκος: Διδυμότειχο blues (1991))

Δοκιμαστήριο

Πρώτα ήταν οι ψάθες και τα καλάμια.
Ίσα να μη σκορπάνε οι φακές
και να κρύβονται τα λελέκια.
Έγιναν στάχτη ανάμεσα στις πέτρες.
Ύστερα ο χαλκός, ταψιά και ασπίδες, στη γωνία
πλασμένα με δαγκωνιές
μέχρι που πρασίνισαν
από τη λάσπη που άφησε ο κατακλυσμός.

Κατέβαιναν συνέχεια
με τομάρια βουβαλιών, λιονταριών
προβάτων και λύκων σκεπασμένοι.
Τους έφερνε η Άνοιξη
και το χορτάρι που έγλειφε τα πέλματα.

Κατόπιν ήρθε το σίδερο
κι άφησε σκουριά στη θέση μας.
Όμως κι αυτή φύτρωσε
όπως τα μανιτάρια το φθινόπωρο.
Αλλά
είναι ατέλειωτοι.
Έρχονται συνέχεια
με άτρωτα κράματα, μας ζούληξαν
μας άπλωσαν, μας ρούφηξαν.

Τώρα πια είναι μυριάδες
κουρελαρία, αλλού η σάρκα
αλλού τα κόκαλα.
Σέρνονται, βαδίζουν, κολυμπάνε, μπουσουλάνε.
Αλλού τα μάτια αλλού τ’ αφτιά
μπούτια και βυζιά
απλωμένα από Πανόραμα μέχρι Κορδελιό.

Άσωτοι
όλες τις εποχές.
Είναι το τελευταίο κύμα
κι εμείς οι έσχατοι πια.
Απροετοίμαστοι
να ζήσουμε χωρίς ιστορία και μέλλον
διασκεδάζουμε
κλοτσώντας το εγωπαθές ποιηταριό
που θαρρεί ότι σώζει το τομάρι του
στον ναρκισσιστικό του βόθρο.

Από τη συλλογή Μότορσιπ «Προκρούστης» (2008) του Απόστολου Λυκεσά

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Απόστολος Λυκεσάς

Μανόλης Ξεξάκης, Κορδόνι έκτο: Στα μπαράκια (1. Οι κηπουροί της μοναξιάς)

Αρλέτα, Μπαρ «Το ναυάγιο» (δίσκος: Άσε τα κρυφά κρυμμένα (1991))

[Ενότητα Κορδόνια]

Κορδόνι έκτο: Στα μπαράκια

1. Οι κηπουροί της μοναξιάς

Δύο και, μετά τα μεσάνυχτα∙
όποιος είναι ακόμα στο μπαρ
θα ξεκουκίσει μόνος
και την υπόλοιπη νύχτα.

Δεν έχουμε σπίτι με παιδιά,
φωνές, αναπνοές και γέλια.

Όσοι είχαμε το χάσαμε.

Κανένας δεν σηκώνεται να φύγει.
Ακόμα ένα ποτό,
η ιστορία στα βιβλία με λέξεις,
πουθενά και κανένας, τίποτα.

Για τους κηπουρούς της μοναξιάς
ο χρόνος είναι άδικος, ατελείωτος
και τυρβώδης…

Από τη συγκεντρωτική έκδοση Μανόλης Ξεξάκης, ποιήματα 1972-2006 (2008)

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Μανόλης Ξεξάκης

Λία Μεγάλου-Σεφεριάδη, Ο γύρος του κόσμου

Δημήτρης Λάγιος, Να ονειρεύομαι
(τραγούδι: Γιώργος Νταλάρας / δίσκος: Ερωτική πρόβα (1991))

[Α’ Μέρος: Ο δραπέτης στο δέντρο (1965-1972)]

Ο γύρος του κόσμου

Να ταξιδεύω με το κορμί σου
σ’ ένα τοπίο υπερφωτισμένο
μέσα σε ηδονές
που κυλούν
σαν παχύρρευστα μέταλλα:
αργά
και βαριά
κι αθεράπευτα.

Από τη συλλογή Ο δραπέτης στο δέντρο (1972) της Λίας Μεγάλου-Σεφεριάδη

Πηγή: συγκεντρωτική έκδοση Στις κρύπτες του χρόνου (εκδόσεις Καστανιώτη, Αθήνα, 1997) της Λίας Μεγάλου-Σεφεριάδη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Λία Μεγάλου-Σεφεριάδη

Αλεξάνδρα Μπακονίκα, Στην παραλία

Δημήτρης Λάγιος, Τι πάθος
(τραγούδι: Γιώργος Νταλάρας / δίσκος: Ερωτική πρόβα (1991))

Στην παραλία

Ήταν δοσμένη στο τραγούδι
κι εμείς μισοβαρεμένοι ξαπλώναμε
στην αμμουδιά,
όταν σε είδε να πλησιάζεις
το τραγούδι έγινε παθιασμένο,
το έλεγε για σένα.

Η σκηνή μου θύμιζε ανεκπλήρωτους πόθους,
πλησίαζες κι ήσουν περιζήτητος,
κι η γυναίκα που τόσο φανερά εκδηλώθηκε,
είχε μια συντηρητική, μια ανέραστη ζωή.

Από τη συλλογή Το γυμνό ζευγάρι και άλλα ποιήματα (1990) της Αλεξάνδρας Μπακονίκα

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Αλεξάνδρα Μπακονίκα

Γιάννης Ποδιναράς, Διάλογος με το Γιώργο Κωνσταντινίδη

Νίκος Καββαδίας & Θάνος Μικρούτσικος, Εσμεράλδα
(τραγούδι: Γιώργος Νταλάρας / δίσκος: Γραμμές των οριζόντων (1991))

[Ενότητα Ελεγεία]

Διάλογος με το Γιώργο Κωνσταντινίδη

Μνήμη του γιου του, Νικόλα

Μου ’πες: Κοίταξέ με.
Είμαι νεκρός από χθες.
Κείνη την ώρα γνώρισα το γιο σου.
Δεν τον είχα δει ποτέ.
Κι όταν παλιά μου μίλαγες για τη ματαιότητα
κείνο το πράο ύφος στη σκιά της λέξης
δεν προμηνούσε το κακό.
Δε γητεύω τις λέξεις.
Δε θα σου ταίριαζε.
Έτσι κοφτά
χαράζω την πέτρα.
Χαιρετώ το αίμα σου.
Σα γιορτή αναλώθηκε
ανέγγιχτη στο χρόνο.
Στην άκρη του δρόμου
τα μεσημέρια, όταν θ’ αδειάζουν οι πλατείες
θα βρεις συρρικνωμένα σώματα.
Δε γνοιάζονται για σκέπη.
Κι ούτε βεντάλια τους δροσίζει τα κλειστά βλέφαρα.
Μη λυπάσαι.
Στην οδύνη της χαμένης εποχής
ησυχάζει το αύριο.
Και τα χτυπήματα της καρδιάς
αργά, ανάρια
καρφώνουν την αγωνία των άλλων
που ’ναι στη σκέπη του Θεού και των ανθρώπων.

Από τη συλλογή Φαράγγια των Αγγέλων (2008) του Γιάννη Ποδιναρά

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Γιάννης Ποδιναράς

Γιάννης Ποδιναράς, Μέθεξη

Σταύρος Ξαρχάκος & Νίκος Γκάτσος, Ο χορός των Κυκλάδων
(τραγούδι: Γιώργος Νταλάρας / δίσκος: Τα κατά Μάρκον (1991))

[Μέρος Γ’]

Μέθεξη

Σπλάχνα μέσα στην ταραχή της ξένης ζωής
κι η ψυχή μια κούραση που ζωγράφισε
τα πρόσωπα με την ομορφιά της καρτερίας.
Πληγές που γνώρισαν τον κόσμο
πέρα από οράματα και κάθε προσδοκία.

Το σφύριγμα του βοριά
έφερε τους παλιούς ήχους
απ’ τους ίσκιους που αγρυπνούν
για αμόλυντους κήπους.
Κι εμείς σφίξαμε στο στήθος
τις φωνές σωπαίνοντας.
Γνωρίζοντας καλά το βάλσαμο
και τη βουβή, μυστική μέθεξη
που στάλαξε βαθιά μέσα μας
την αιώνια κυοφορία.

Από τη συλλογή Φαράγγια των Αγγέλων (2008) του Γιάννη Ποδιναρά

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Γιάννης Ποδιναράς

Γιάννης Ποδιναράς, Κάλεσμα

Δημήτρης Λάγιος, Στη χώρα των ψυχών
(τραγούδι: Σαβίνα Γιαννάτου & Γιώργος Νταλάρας / δίσκος: Ερωτική πρόβα (1991))

[Μέρος Β’]

Κάλεσμα

Η χαμένη ευωδιά του Νάρκισσου
καθρέφτης της άρνησης.
Έξω βουίζει η μέλισσα
τη μέθη των αρωμάτων μετουσιώνοντας.
Κουβαλεί το προζύμι.
Πέφτει. Μια άλλη
παίρνει τη θέση της στη γη.

Κι ο στοιχειωμένος αχός της σελήνης
χορεύει στα δέντρα
και τις ανάσες της ζωής.
Στα τρύπια ρούχα του ερημίτη.
Στους τάφους
και την αχλύ των ψυχών.

Από τη συλλογή Φαράγγια των Αγγέλων (2008) του Γιάννη Ποδιναρά

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Γιάννης Ποδιναράς

Ορέστης Αλεξάκης, Τα επίμετρα (II)

Δήμητρα Γαλάνη & Παρασκευάς Καρασούλος, Περιουσία
(τραγούδι: Δήμητρα Γαλάνη / δίσκος: Φως (1991))

[Ενότητα Δ. Τα επίμετρα]

Τα επίμετρα

II

Εσύ μακριά
στο ανεπανάληπτο όνειρο

την τελειότητά σου υπαινισσόμενη
*
Στα βάθη του αδυσώπητου κενού
λάμψη κρυφή του υπονοούμενου άστρου
*
Φιλί της αιωνιότητας
ρήξη του χρόνου
*
Αμέριμνα γεωργείς το φως του κόσμου
*
Η ίδια η ομορφιά σε αναγγέλλει
σε υπόσχεται

όπως τα στάχυα υπόσχονται
τον εύοσμο άρτο
*
Ω μυστικέ ουρανέ του μέλλοντός μου

φεγγοβολή απροσδόκητη
προσέλευση άστρων
*
Ανάβεις πολυκάντηλο στο χάος
για να σε βλέπουν μάτια ναυαγών
*
Ω μνήμη ενός κοράλλινου βυθού

στης άσημης ζωής μου το ενυδρείο
*
Ω στίλβη των αστερισμών
μέσα σε νύχτες εύμολπες
*
Πώς απ’ τον θάνατό μου με ανασύρεις;

Πώς όλος είμαι μες στην ομορφιά σου;

Πώς σε κοιτώ κι ενδίδω στη σιωπή σου;
*
Ω αναντίρρητη στη βεβαιότητά σου

Ω μακρινή στη φωτεινή σου εγγύτητα

Ω σιγηλή στο μουσικό σου ανάκρουσμα
*
Μ’ ανακαλύπτεις στον βυθό
και μ’ ανυψώνεις

και στο δικό σου φως
μ’ επαληθεύεις
*
Με φέρνεις σ’ ό,τι απέραντο ενοικεί
τη λάμψη και το θάλπος της αγάπης
*
Σ’ ό,τι αποδίδει την ακέραιη μνήμη
*
Ψηλά
στην επιφάνεια του φωτός

Στης ομορφιάς την έκπαγλη εξουσία

Από τη συλλογή Βυθός (1985) του Ορέστη Αλεξάκη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Ορέστης Αλεξάκης

Αλεξάνδρα Μπακονίκα, Κινήσεις μέσα στην ομίχλη

Αρλέτα, Νησί μέσα στην πόλη (δίσκος: Άσε τα κρυφά κρυμμένα (1991))

Κινήσεις μέσα στην ομίχλη

Η υγρασία γίνεται πιο έντονη το πρωί,
κάτι σαν πάχνη που θολώνει
όταν κοιτάξεις στον καθρέφτη
τις λεπτομέρειες και την ασκήμια που συνήθισες.

Είναι βαριά τα λόγια,
και πιο πολύ όταν οι άνθρωποι
γίνονται ανυπόφοροι,
κι είναι μια ζωή μετρημένη
που αλλάζει,
αν κι αυτό πρέπει κάποτε
να το αποδείξεις.

Σε λίγο έρχεται η Στέλλα,
καθαρίζει τους καθρέφτες
και βάφει τα μάτια μας μεγάλα
με πράσινο και μαύρο,
ύστερα χαμηλώνει το φως
και μας κοιτάζει.

Όμως το πιο ενθαρρυντικό
στοιχείο ανάμεσά μας
είναι ότι επικοινωνούμε χωρίς φόβο.

Φοράμε ελαφρά, άνετα ρούχα,
χορεύουμε ξυπόλυτες, πετάμε τα τηλέφωνα
και δυναμώνουμε τη μουσική
ενώ οι χορευτές μάς αγκαλιάζουν τρυφερά
και μας φέρνουν στον υγρό κήπο
με τα τριαντάφυλλα.

Από τη συλλογή Ανοικτή γραμμή (1984) της Αλεξάνδρας Μπακονίκα

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Αλεξάνδρα Μπακονίκα