Κωστής Μοσκώφ, [«Ο έρωτας», είπες…]

Γιάννης Μήτσης & Κώστας Φασουλάς, Το γκρίζο των ματιών σου
(τραγούδι: Ελευθερία Αρβανιτάκη / δίσκος: Και τα μάτια κι η καρδιά (2008))

[Ενότητα Α’ Τα παλαιότερα – α]

«Ο έρωτας», είπες,
«αυτός μόνο καρφώνει έξω απ’ τον Καιρό
την Μνήμη»
– φτάνει στην Πάργα των τσιγγάνων,
φτάνει στην Παραμυθιά των ατίθασων
Τσάμηδων,
– φτάνει στους τσόγλανους του Σαββατόβραδου
στα Γιάννενα, στην λίμνη…
«Τα μάτια σου είναι δυο σύννεφα»
– δύο σύννεφα που δεν ξέρουν
πώς να γίνουνε βροχή…

Από τη συλλογή Κωστής Μοσκώφ: Ποιήματα (1987)

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Κωστής Μοσκώφ

Advertisements

Σαράντος Παυλέας, Λάμψη

Σταμάτης Σπανουδάκης & Μανώλης Ανδρικάκης, Έφυγες νωρίς
(τραγούδι: Ελευθερία Αρβανιτάκη / δίσκος: Κοντραμπάσο (1986))

Λάμψη

Κάθε πουλί έλεγα έχει αναμμένη την άνοιξη μέσα στην καρδιά του
κι έλαμπε όλος ο δρόμος όταν σε είδε και περνούσες
κι έπειτα όταν έφυγες έμενε ο δρόμος άδειος κι άχαρος
κι ας είχε τόσο πλήρη τον ήλιο του κι ας σήμαιναν τα ξερά
κουκουνάρια στα πεύκα πάνω σαν καμπάνες από φως
τραβηγμένες από το σχοινί του ανέμου.

Από τη συλλογή Τ’ όνομά μας ήταν ενοχή (1983) του Σαράντου Παυλέα

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Σαράντος Παυλέας

Μελίτα Τόκα-Καραχάλιου, Το ανταλλακτικό

Θάνος Μικρούτσικος & Λάκης Λαζόπουλος, Το μηδέν
(τραγούδι: Ελευθερία Αρβανιτάκη / δίσκος: Ψάξε στ’ όνειρό μας (1997))

Το ανταλλακτικό

Από καιρό ψάχνεις
ένα τιμόνι διαφορετικό
στο όχημα της καρδιάς σου.
Δοκιμάζεις το ένα μετά το άλλο,
μα δεν σου πηγαίνουν.
Ώσπου επιτέλους βρήκες
ένα mignon τιμόνι,
που σε εξιτάρει
να τρέχεις με χίλια
στην ηδονή της ζωής.
Στους δικούς σου ορίζοντες
ένα ιδανικό ανταλλακτικό
που να μου μοιάζει.
Όπως, τουλάχιστον, εσύ είπες.

Αδημοσίευτο ποίημα της Μελίτας Τόκα-Καραχάλιου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Μελίτα Τόκα-Καραχάλιου

Έγκλειστες συναντήσεις (2008): χωρίς τίτλο

Δήμητρα Γαλάνη & Ελεάνα Βραχάλη, Δεν έχει επιστροφή
(τραγούδι: Ελευθερία Αρβανιτάκη / δίσκος: Όλα στο φως (2004))

χωρίς τίτλο

Κακό στον εαυτό σου κάνεις
Όταν
Το μίσος
Ο θυμός
Η οργή
Η θλίψη και οι ενοχές
Το νου θολώνουν
Παιδεύεται η σκέψη
Όταν ο φόβος σε κυριεύει
Μην κάνεις αυτά που οι άλλοι
Δεν θέλεις να σου κάνουν

Ψάξε τον άνθρωπο
Ψάξε για τη χαμένη σου εκτίμηση

Από τη συλλογή έγκλειστες συναντήσεις (2008) ανήλικων κρατουμένων στις δικαστικές φυλακές Διαβατών Θεσσαλονίκης

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Ανήλικοι κρατούμενοι στις δικαστικές φυλακές Διαβατών Θεσσαλονίκης

Παναγιώτης Μαυρίδης, [Ό,τι δεν ξέρω, δεν υπάρχει…]

Νίκος Κυπουργός & Αφροδίτη Μάνου, Τέλος δεν υπάρχει εδώ
(τραγούδι: Ελευθερία Αρβανιτάκη / από τη μουσική της ταινίας Οξυγόνο (2003) των Θανάση Παπαθανασίου & Μιχάλη Ρέππα)

Ό,τι δεν ξέρω, δεν υπάρχει∙
ν’ αναζητώ όμως δεν παύω
στο φως του ουρανού
στη σκοτεινιά του χάους.

Αν η ζωή μου περιπλέκεται,
την απλοποιεί η γνώση του θανάτου.
Αν απορώ μπροστά στο θάνατο
υπάρχει το μετά, κι ας μη το ξέρω.

Θεσσαλονίκη 1982

Από τη συλλογή Το μήνυμα του Βοώτη (1986) του Παναγιώτη Μαυρίδη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Παναγιώτης Μαυρίδης

Κατερίνα Καριζώνη, Χωρίς τίτλο

Νίκος Κυπουργός & Αφροδίτη Μάνου, Τέλος δεν υπάρχει εδώ
(τραγούδι: Ελευθερία Αρβανιτάκη / δίσκος: Οξυγόνο (2003))

Χωρίς τίτλο

Μη φοβάσαι, σου είπα
κι αν όλες οι ιστορίες ξεχαστούν
κι αν όλες οι προσπάθειες αποτύχουν
κι αν όλα κάποτε χαθούν σ’ αυτήν την πόλη
σε περιμένω.

Μη φοβάσαι, μου είπες
γιατί αυτοί που αγαπήσανε δεν χάνονται,
έχουν μια ψυχή παραπάνω.

Από τη συλλογή Τσάι και μυθολογία (1985) της Κατερίνας Καριζώνη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Κατερίνα Καριζώνη

Γιώργος Αλισάνογλου, Αντικατοπτρισμοί

Νίκος Κυπουργός & Αφροδίτη Μάνου, Τέλος δεν υπάρχει εδώ
(τραγούδι: Ελευθερία Αρβανιτάκη / δίσκος: Οξυγόνο (2003))

Αντικατοπτρισμοί

Υπάρχει ακόμα μια γη…
Κάπου αλλού, ίσως πολύ μακριά
Όπου και εκεί εξίσου, υπάρχει θάλασσα
ποτάμια και βουνά
Μια γη, όπου ο ήλιος φέρνει το ξημέρωμα
και το φεγγάρι αλυχτάει στην εκκωφαντική
σιωπή της νύχτας
Υπάρχει ακόμα μια γη…
Όπου ίσως εκεί τα μάτια δεν μένουν γυμνά
Και οι σκέψεις δεν είναι απλώς
μια πληροφορία μεταξύ άλλων…
Μια γη, όπου η αβεβαιότητα,
δεν είναι προϋπόθεση ύπαρξης
και οι ποιητές, κοιμούνται ήσυχοι
μέσα στο μπλε των ποιημάτων τους.
Υπάρχει μία γη, όπου τα όνειρα
δεν είναι εγκλωβισμένα στη σκιά του ύπνου
Και οι άνθρωποι πάντα στέκονται στην ίδια θέση
Σαν απολιθωμένα ταξίδια, γυρεύοντας
μια καλύτερη γη…!

Από τη συλλογή Άηχες κραυγές (2001) του Γιώργου Αλισάνογλου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Γιώργος Αλισάνογλου

Νικηφόρος Βρεττάκος, Αδιέξοδο

Αλκίνοος Ιωαννίδης, Αδιέξοδο
(τραγούδι: Αλκίνοος Ιωαννίδης, Ελευθερία Αρβανιτάκη & Διονύσης Σαββόπουλος / δίσκος: Ανεμοδείκτης (1999))

Αδιέξοδο

Καθώς ανεβαίνουμε, οργώνουνε δύσκολα
το χιόνι τα πόδια μας. Είμαστε μια μικρή επιτροπή
μ’ ένα κείμενο θλίψης μέσα στο βλέμμα μας.

Περπατώντας στο μέσο, κρατώ από τα χέρια

δυο παιδιά που κανένας Μεγάλος
δεν τα γνωρίζει σε τούτο τον κόσμο·
που δεν έχουνε σίγουρη πατρίδα, ούτε σίγουρο
πλανήτη να κάνουνε σίγουρα όνειρα.

Καθώς ανεβαίνουμε, μοιάζουνε σάμπως

να τα πήρα προς τον ορίζοντα. Κοιτάμε ψηλά,
κατά κει που ανατέλλει ο ήλιος και το
προγονικό μας φεγγάρι. Το βλέμμα μας
ψάχνει, σα να γυρεύουμε
στον ουρανό μια σπηλιά
με μια μάνα στην πόρτα.
……….Μπροστά μας βουνά,
στα πόδια μας χιόνια, πάνω μας σύννεφα.
Με κρατούν απ’ τα χέρια, σφιχτά,
σα να κρέμονται. Με κοιτάζουν στο πρόσωπο,
σα να ‘μαι η εγγύηση στο μέσο της νύχτας.

Το ίδιο κι εγώ τα κοιτάζω στα μάτια

σα να ‘ναι ένα άσυλο.
……….Κατεβαίνουμε πάλι.
Ανεβαίνουμε πάλι. Ας εχτιμήσει ο Θεός
αυτή την ανήσυχη κίνηση του πλανήτη μας.

Από τη συλλογή Αυτά τα παιδιά του πλανήτη μας (1970) του Νικηφόρου Βρεττάκου

Πηγή: Νικηφόρος Βρεττάκος, η εκλογή μου, ποιήματα 1933-1991 (εκδ. Ποταμός, 2008)

Σταμάτης Κραουνάκης, Το σκουλαρίκι (με τον Κώστα Μακεδόνα & την Ελευθερία Αρβανιτάκη)

Το σκουλαρίκι

Σύνθεση & στίχοι: Σταμάτης Κραουνάκης
Μπουζούκι: Κώστας Παπαδόπουλος
Τραγούδι: Κώστας Μακεδόνας & Ελευθερία Αρβανιτάκη
Δίσκος: Μόνο μια φορά (1991)

Τρεις πληγές στην άσφαλτο κι ένα σκουλαρίκι
το μυαλό φοράει παλτό κι η καρδιά στο νοίκι
Κι από πάνω πιο πάνω ο καπνός ο Θεός
να μου παίζει στο πλάνο του Σαντάμ ο καιρός
Τρεις πληγές στην άσφαλτο κι ένα σκουλαρίκι

Τρεις φωνές στο σύρμα μου κι ένας τροχονόμος
κι ό,τι είχα χτήμα μου μού το παίρνει ο δρόμος
Κι από δίπλα πιο δίπλα κάτι λέρες παλιές
να μου κάνουνε τρίπλα να μου ρίχνουν θηλιές

Αχ παγωνιά, να πεθάνει η χρονιά
να βραχούνε τα σύρματα να καούν τα σχοινιά
Αχ δεν μπορώ, μες στο μαύρο νερό
μασκοφόρα αισθήματα σε πολέμου καιρό

Τρεις πληγές, αγάπη μου, πήρα κι από σένα
στην καρδιά και στο μυαλό και στα πεπρωμένα
Μπήκα μες στην απόχη, τίναξα τα μυαλά
μα η ψυχή που δεν το ’χει δίνει μόνο ψιλά
Τρεις πληγές, αγάπη μου, πήρα κι από σένα

Σταμάτης Κραουνάκης, Μόνο μια φορά (με τον Κώστα Μακεδόνα)

Μόνο μια φορά

Σύνθεση & στίχοι: Σταμάτης Κραουνάκης
Μπουζούκι: Κώστας Παπαδόπουλος
Τραγούδι: Κώστας Μακεδόνας & Ελευθερία Αρβανιτάκη
Δίσκος: Μόνο μια φορά (1991)

Μόνο μια φορά, κρίμα στη χαρά
κάπου κοιταχτήκαμε, μετά ερωτευτήκαμε
κι ύστερα βρεθήκαμε άλλη μια φορά
Πρώτη μου φορά, σε θολά νερά
έμαθα κολύμπι και πώς λεν το «γιαχαμπίμπι», πρώτη μου φορά

Μόνο μια φορά έκλαψα για σένα πικρά
κι ύστερα κανόνισα
και δε σου τηλεφώνησα
ούτε μια φορά

Μόνο μια φορά, κρίμα στη χαρά
θα ’ρθουνε κι οι φίλοι μου να μάθουν το ρεζίλι μου
μάτωσαν τα χείλη μου άλλη μια φορά
Μόνο μια φορά, φτάνει σοβαρά
η καρδιά του ανθρώπου να βρεθεί στο επιτόπου, λιώμα φανερά

Μόνο μια φορά
έκλαψα για σένα πικρά
κι ύστερα κανόνισα
και δε σου τηλεφώνησα
ούτε μια φορά

Θαλασσινό 1 (Ιφιγένεια Διδασκάλου)

Δημήτρης Παπαδημητρίου & Οδυσσέας Ελύτης, Όλα τα πήρε το καλοκαίρι
(τραγούδι: Ελευθερία Αρβανιτάκη / δίσκος: Τραγούδια για τους μήνες (1996))]

Θαλασσινό 1

Χτες και προχτές
κάθε μέρα
πασχίζαμε να μετρήσουμε τη χαρά μας.
Ήταν η καρδιά μου λεύτερη
άνοιγε σαν πέλαγο
άνοιγε καθώς η αγάπη μου.
Κι ήταν ατέλειωτη η θάλασσα
κι ήταν απέραντη η αμμουδιά
κι έγραφαν τα κοχύλια στον άμμο τ’ όνομά σου.

*
Πάνω στον άμμο
χτύπησε το κύμα
κι έσβησε τ’ όνομά σου.
Οι χτεσινές μέρες ανεμίζουν
το μαντήλι του αποχαιρετισμού
για μένα
για τα πουλιά
για τον ήλιο.
Η θάλασσα με ρώτησε πού πάω
κι εγώ σε φώναξα πού πας.
Κανείς δεν απάντησε
κι ο αντίλαλος έφυγε
με τα καράβια
με τους γλάρους
με το καλοκαίρι…

Από τη συλλογή Μνήμες και παρουσίες (1964) της Ιφιγένειας Διδασκάλου

Translatum: Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα / Ιφιγένεια Διδασκάλου

Δεν ήξερες τι άξιζα (Γιώργος Ζήκας)

Γιώργος Ζήκας, Δεν ήξερες τι άξιζα

Ενορχήστρωση: Σταύρος Λογαρίδης
Μπουζούκι: Κώστας Παπαδόπουλος
Τραγούδι: Ελευθερία Αρβανιτάκη
Δίσκος: Με τα φεγγάρια χάνομαι (1985)

Άφησα σπίτι και δουλειά
πούλησα την πραμάτεια
πήρα και κάτι δανεικά
δανεικά, αχ σε καλό
κι ας πάνε στα κομμάτια

Δεν ήξερες τι άξιζα
ούτε ποτέ θα μάθεις
εδώ κι εκεί τώρα γυρνάς
να ’ξερες τι θα πάθεις

Θέλω να φύγω μακριά
να πάω αλλού να ζήσω
και τις πληγές που μ’ άνοιξες
μ’ άνοιξες, αχ σε καλό
σιγά-σιγά να κλείσω

Θά ’ρθει καιρός που θα ζητάς
πάλι να μ’ ανταμώσεις
κι απ’ τη σκληρή σου μοναξιά
να θέλεις να γλiτώσεις

Αντιγράφω από το σημείωμα του Γιώργου Ζήκα στο ένθετο του δίσκου:

[…] Ακόμα θα ήθελα να ευχαριστήσω τον Κώστα Παπαδόπουλο, που με το μπουζούκι του και τις ιδέες του ομόρφυνε πολύ τα τραγούδια μου, καθώς και τους φίλους μουσικούς της Θεσσαλονίκης και της Νάουσας Πάρου, που με αγάπη βοήθησαν στην προετοιμασία αυτών των τραγουδιών. Χωρίς τη συμβολή τους η σημερινή επιτυχία θα ήταν ίσως μικρότερη. […]

Αυτό το βράδυ (Γιώργος Ζήκας)

Γιώργος Ζήκας, Αυτό το βράδυ

Ενορχήστρωση: Σταύρος Λογαρίδης
Μπουζούκι: Κώστας Παπαδόπουλος
Τραγούδι: Ελευθερία Αρβανιτάκη
Δίσκος: Με τα φεγγάρια χάνομαι (1985)

Κι αυτό το βράδυ που θα με δεις
πάλι θα αναρωτηθείς
γι’ αυτή τη θλίψη που κουβαλώ
και για το ύφος που κρατώ

Θα με ρωτήσεις τι μου συμβαίνει
μα δε θα ξέρω τι να πω
τα λόγια είναι για άλλες ώρες
μονάχα ένα θέλω εγώ

Αγόρι μου, να με προσέχεις
εμένα πάντα να κοιτάς
να μου μιλάς, να με χαϊδεύεις
στην αγκαλιά να με κρατάς

Είμαι δική σου, γερά κρατήσου
μη φοβηθείς για μας τους δυο
άνοιξε, βάλε με στην καρδιά σου
για να σωθείς εσύ κι εγώ

Αντιγράφω από το σημείωμα του Γιώργου Ζήκα στο ένθετο του δίσκου:

[…] Ακόμα θα ήθελα να ευχαριστήσω τον Κώστα Παπαδόπουλο, που με το μπουζούκι του και τις ιδέες του ομόρφυνε πολύ τα τραγούδια μου, καθώς και τους φίλους μουσικούς της Θεσσαλονίκης και της Νάουσας Πάρου, που με αγάπη βοήθησαν στην προετοιμασία αυτών των τραγουδιών. Χωρίς τη συμβολή τους η σημερινή επιτυχία θα ήταν ίσως μικρότερη. […]

Στις άκρες απ’ τα μάτια σου (Γιώργος Ζήκας)

Γιώργος Ζήκας, Στις άκρες απ’ τα μάτια σου

Ενορχήστρωση: Σταύρος Λογαρίδης
Μπουζούκι: Κώστας Παπαδόπουλος
Τραγούδι: Ελευθερία Αρβανιτάκη
Δίσκος: Με τα φεγγάρια χάνομαι (1985)

Στις άκρες απ’ τα μάτια σου
τον έρωτα εστείλανε
και μου ’στησε καρτέρι

Στις άκρες απ’ τα χείλη σου
τα δίχτυα τους ερίξανε
και πιάσαν την καρδιά μου

Και σαν ψαράκι σπαρταρώ
στ’ αγκίστρι καρφωμένο
κι όταν ακούω να τραγουδάς
χίλιες φορές πεθαίνω

Αντιγράφω από το σημείωμα του Γιώργου Ζήκα στο ένθετο του δίσκου:

[…] Ακόμα θα ήθελα να ευχαριστήσω τον Κώστα Παπαδόπουλο, που με το μπουζούκι του και τις ιδέες του ομόρφυνε πολύ τα τραγούδια μου, καθώς και τους φίλους μουσικούς της Θεσσαλονίκης και της Νάουσας Πάρου, που με αγάπη βοήθησαν στην προετοιμασία αυτών των τραγουδιών. Χωρίς τη συμβολή τους η σημερινή επιτυχία θα ήταν ίσως μικρότερη. […]