Σταμάτης Κραουνάκης & Λίνα Νικολακοπούλου, Ανθρώπων έργα

Ανθρώπων έργα

Μουσική: Σταμάτης Κραουνάκης
Στίχοι: Λίνα Νικολακοπούλου
Τραγούδι: Άλκηστη Πρωτοψάλτη
Δίσκος: Ανθρώπων έργα (1993)

Λες και τρώμε το χειμώνα παγωτό
λες και πέφτουμε σε τοίχους μ’ εκατό
έτσι ανάποδα λυγάω το βράδυ αυτό
του νου τη βέργα

Λες κι η στάθμη της αγάπης πάει να βρει
πόσοι κρύβονται στη λάσπη θησαυροί
πώς κοπήκανε στα δάχτυλα οι σταυροί
γι’ ανθρώπων έργα

Αδιόρθωτα τα μάτια κι οι καρδιές
με κουμπιά και φερμουάρ κατεστραμμένα
δυο κουβέντες μου σου πέσανε βαριές
κι αποφάσισες να ζεις χωρίς εμένα

Λες και στρώσαμε τον Αύγουστο χαλί
λες και βγήκε τ’ ασανσέρ σ’ ένα κελί
που ένας το ’βλεπε το φως γι’ ανατολή
κι άλλος για δύση

Λες και μέσα μας τ’ αντίθετα τραβάν
να ψηφίσουνε στο ίδιο παραβάν
σαν αιώνιο Ιησούν ή Βαραβάν
του ανθρώπου η φύση

Αδιόρθωτα τα μάτια κι οι καρδιές
με κουμπιά και φερμουάρ κατεστραμμένα
δυο κουβέντες μου σου πέσανε βαριές
κι αποφάσισες να ζεις χωρίς εμένα

Σαράντος Παυλέας, Το αραχνάκι

Σταμάτης Κραουνάκης & Λίνα Νικολακοπούλου, Αράχνη
(τραγούδι: Άλκηστη Πρωτοψάλτη / δίσκος: Ανθρώπων έργα (1993))

Το αραχνάκι

Σε μια ξερή πευκοβελόνα και σ’ ένα φύλλο τεφρό πεσμένο
το νήμα του στηρίζει ένα μικρό αραχνάκι.
Πηγαίνει κι έρχεται, επίμονο κι ακούραστο μες στη γλυκιά προσωρινότητά του.
Δεν το προσέχει ο μικρός άνεμος και το πουλί που τραγουδεί
στον ταπεινό του θάμνο.
Εικόνα του ελαχίστου, σκιά της ύπαρξης,
ψίχουλο από το συμπόσιο και τη γιορτή του Κόσμου,
σοφό κι ελεύθερο μες στην υπακοή του,
το γαλάζιο του δόλου του το ύφασμα
σχεδόν αθώρητο,
σαν ώριμο καρπό παρασκευάζει.

Πηγή: ελληνική ανθολογία της νέας ποιήσεως (εκδ. Άγκυρα, 1974)

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Σαράντος Παυλέας

Μελίτα Τόκα-Καραχάλιου: Φαινώ, η αγρύπνια του πελάγου

Οδυσσέας Ελύτης & Ηλίας Ανδριόπουλος, Το τραγούδι του αρχιπελάγους
(τραγούδι: Άλκηστη Πρωτοψάλτη / δίσκος: Προσανατολισμοί (1984))

Φαινώ, η αγρύπνια του πελάγου

Όταν η ημέρα αλλάζει φορεσιά
κι ανάμεσα σε νιογέννητες φυλλωσιές βρεθείς,
όπου η όστρια θροΐζει το ευφρόσυνο γέλιο της,
θυμήσου τουλάχιστον εκείνο το κορίτσι.

Πώς ευώδιαζε από πολύ μακριά
με την πορφύρα των ρόδων στα μαλλιά,
ντυμένο στις μελανιές αγρύπνιες του πελάγου,
με γεύση στα χείλη όνειρου πικρού
και τις καμπύλες του κορμιού παιδεμένες
από τον μόχθο της μάταιης ελπίδας.
Ήταν εκεί,
φύλαγε αστρολούλουδα
στη χόβολη του πόθου ανυφασμένα,
σκιρτώντας να λύσει του καραβιού τα πανιά
σε κρύπτες χαράς να αρμενίσει.

Ύστερα στον ίσκιο του φεγγαριού
βρέθηκε ξαφνικά να περπατά.
Σε μια παλάμη γης.

Θυμήσου ωστόσο εκείνο το κορίτσι
Φαινώ, Ιάνθη, Λυδία ή Ιάχη να ’τανε τ’ όνομά του,
κρίνος λεπτόμισχος, καπνός μαζί και λάβα,
που μιαν ακαταμάχητη γοητεία εκπέμπει.

Από τη συλλογή Φαινώ, η αγρύπνια του πελάγου (1999) της Μελίτας Τόκα-Καραχάλιου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Μελίτα Τόκα-Καραχάλιου

Μελίτα Τόκα-Καραχάλιου, Η νύχτα γεννιέται υγρή

Γιάννης Σπανός & Λίνα Νικολακοπούλου, Κι ήταν πάντα η νύχτα
(τραγούδι: Άλκηστη Πρωτοψάλτη / δίσκος: Έξοδος κινδύνου (1984))

Η νύχτα γεννιέται υγρή

Μέσα από δέσμες
κάθε λογής ήλιου πέρασες
Όλβια κυλούσαν τα νερά
φραμπαλάς άνοιξης γαλάζιας.
Γυρτές οι μέρες των κελαηδισμών
στην πλάστιγγα του χρόνου.
Τώρα η καταιγίδα μάχεται
ρίζες χαράς πολύκλωνης.
Του γλάρου η κραυγή
τα μάτια τ’ ουρανού τρυπάει
Η νύχτα γεννιέται υγρή.
Ο ορίζοντας κλείνει.
Ασάλευτη στις φυλλωσιές του ύπνου εσύ,
στο αδιάφανο σιγογλιστράς μονοπάτι,
σε κάμπους με ασφοδίλια που οδηγεί.

Από τη συλλογή Η νύχτα γεννιέται υγρή (1997) της Μελίτας Τόκα-Καραχάλιου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Μελίτα Τόκα-Καραχάλιου

Έγκλειστες συναντήσεις (2008): παρακοή

Σταμάτης Κραουνάκης, Ροζ γραβάτα
(τραγούδι: Άλκηστη Πρωτοψάλτη / δίσκος: Πες μου, θάλασσα (2002))

παρακοή

Λογαριάζοντας τη ζωή
Στο σημάδι ξέφυγα
Σταμάτησα σε στιγμές απόλαυσης
Της ακοής το σκοτάδι με συντάραξε
Το απόλυτο τίποτα
Παράκουσα στης ακοής το θέλημα
Δεν είναι όπως τα σχεδιάζουμε
Α! το παράπονο
Το βάσανο
Η ζωή
Η ελευθερία

Από τη συλλογή έγκλειστες συναντήσεις (2008) ανήλικων κρατουμένων στις δικαστικές φυλακές Διαβατών Θεσσαλονίκης

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Ανήλικοι κρατούμενοι στις δικαστικές φυλακές Διαβατών Θεσσαλονίκης

Κατερίνα Καριζώνη, Καλοκαιρινή συνάντηση

Νίκος Αντύπας & Λίνα Νικολακοπούλου, Παραμύθι
(τραγούδι: Άλκηστη Πρωτοψάλτη / δίσκος: Υδρόγειες σφαίρες (2000))

Καλοκαιρινή συνάντηση

Σα να ξανάβρισκα
εκείνον τον παμπάλαιο θησαυρό
που ήταν χαμένος από χρόνια
στα λιμνάζοντα μάτια σου.

Κυριακή πρωί
ξεφωνίζοντας στους δρόμους το όνομά σου
ράγισα το κρύσταλλο του ήλιου
και να, σε είδα στο σπασμένο φως.

Να μου μιλάς για την Αλίκη
που δραπέτευσε απ’ τη χώρα των θαυμάτων
γριά πια
και τυφλή απ’ όσα είδε
για την Αλίκη που εκτελέσαμε
στ’ αστεία ένα απόγευμα
τρομαγμένοι απ’ όσα θα αποκάλυπτε για μας.

Όταν χρησιμοποιώ μια λέξη
της δίνω πάντα το νόημα
που εγώ θέλω να έχει,
έλεγε ο Χάμπτι Ντάμπτι στην Αλίκη.
Έτσι κι εγώ
σ’ αυτό το βουερό κι άπλετο φως
του Αυγούστου
δίνω τώρα το νόημα της στάχτης
και σ’ ό,τι από σένα απέμεινε
το νόημα της θάλασσας.

Βουτηγμένοι στις πρωινές εφημερίδες μας
και πίνοντας ήσυχα καφέ
σε μια παραθαλάσσια πρόφαση γαλήνης
παρατηρούσαμε τους περιοδεύοντες
αντικατοπτρισμούς.

Από τη συλλογή Αναπάντεχο καλοκαίρι (1978) της Κατερίνας Καριζώνη

Πηγή: ανθολόγιο Ρεσάλτο (2009) της Κατερίνας Καριζώνη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Κατερίνα Καριζώνη

Μαρία Καρδάτου, Μια ζωή

Γιώργος Θεοφάνους, Σ’ αγαπώ
(τραγούδι: Άλκηστη Πρωτοψάλτη & Αντώνης Ρέμος / δίσκος: Πες μου θάλασσα (2002))

Μια ζωή

Ποίηση είναι
η καθημερινή μας αυτοκτονία
που διαρκώς αναβάλλεται
Είναι η ομίχλη
που κατεβαίνει από το Χορτιάτη
και κρύβει το ραντάρ
Είναι η φωνή σου η μακρινή
που ρωτάω τι κάνεις
και μου απαντάς
σ’ αγαπάω μια ζωή

Από τη συλλογή Ούτε δροσιά (2002) της Μαρίας Καρδάτου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Μαρία Καρδάτου

Απόστολος Μαϊκίδης, Τρία

Goran Bregovic & Λίνα Νικολακοπούλου, Θεός αν είναι
(τραγούδι: Άλκηστη Πρωτοψάλτη / δίσκος: Παραδέχτηκα (1991))

Τρία

Οι νύχτες έπεφταν η μία στην άλλη
και όλες επάνω μου

κάποια γενέθλια
κοιτάζω προς τα έξω
λίγο προς το βουνό
λίγο προς τη θάλασσα
λίγος και πάλι εγώ
για το ύψος του βουνού
για το βάθος της θάλασσας

λύσεις πάντα υπάρχουν
στην πολυθρόνα δίπλα
σ’ ωραία και γνώριμα λόγια

λίγο για το βουνό
λίγο για τη θάλασσα

Από τη συλλογή γεύμα εξ ιδίων (2008) του Απόστολου Μαϊκίδη

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Απόστολος Μαϊκίδης

Μαρία Κουγιουμτζή, Όνειρο

Οδυσσέας Ελύτης & Ηλίας Ανδριόπουλος, Το τραγούδι του αρχιπελάγους
(τραγούδι: Άλκηστη Πρωτοψάλτη / δίσκος: Προσανατολισμοί (1984))

Όνειρο

Μες στη φωτογραφία του
κοιμάται ο νέος ναύτης
η άσπρη φορεσιά τού αφαιρεί το βάρος
θαρρείς λευκό και θαλασσί
μπαλόνι που υψώνεται
χαράζοντας μια φωτεινή γραμμή
στα μάτια της γυναίκας
π’ αγρυπνάει.

Το συγκεκριμένο ποίημα της Μαρίας Κουγιουμτζή δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Πάροδος (τεύχος 14, Ιούνιος 2007).

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Μαρία Κουγιουμτζή

Ρουμπίνα Θεοδώρου, Εμείς

Νίκος Αντύπας & Λίνα Νικολακοπούλου, Εμείς οι δυο
(τραγούδι: Άλκηστη Πρωτοψάλτη / δίσκος: Σαν ηφαίστειο που ξυπνά (1997))

Εμείς

Ρήμαξαν όλα γύρω μας
μείναμε μόνοι εμείς
–μια ύφεση σε έξαρση–
να ουρλιάζουμε πόθους.
Σύντροφε των άθλων, των ευχών
σύντροφε της αδυσώπητης πόλης
αδυσώπητα το λαιμό σφίξε
της ώρας που μας αφήνει,
στους πέντε δρόμους
αληθινούς και ματωμένους.

Κι αν δε μάθω
τη θάλασσα ξεροσφύρι,
ν’ αγναντεύω
κι αν δε μάθω
την απονιά των βράχων
συνείδηση να λυσσομανώ,
πάντα θα μου περισσεύει
ένα φιλί κι ένα τρελό πρωινό
από τη νυχτερινή μας αναρχία.

Από τη συλλογή Αιώρηση επί χάρτου (2002) της Ρουμπίνας Θεοδώρου

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Ρουμπίνα Θεοδώρου

Οδυσσέας Ελύτης, Του Αιγαίου

Οδυσσέας Ελύτης & Ηλίας Ανδριόπουλος, Το τραγούδι του αρχιπελάγους
(τραγούδι: Άλκηστη Πρωτοψάλτη / δίσκος: Προσανατολισμοί (1984))

[Ενότητα Πρώτα ποιήματα]

Του Αιγαίου

Ι

Ο έρωτας
Το αρχιπέλαγος
Κι η πρώρα των αφρών του
Κι οι γλάροι των ονείρων του
Στο πιο ψηλό κατάρτι του ο ναύτης ανεμίζει
Ένα τραγούδι

Ο έρωτας
Το τραγούδι του
Κι οι ορίζοντες του ταξιδιού του
Κι η ηχώ τής νοσταλγίας του
Στον πιο βρεμένο βράχο της η αρραβωνιαστικιά προσμένει
Ένα καράβι

Ο έρωτας
Το καράβι του
Κι η αμεριμνησία των μελτεμιών του
Κι ο φλόκος τής ελπίδας του
Στον πιο ελαφρό κυματισμό του ένα νησί λικνίζει
Τον ερχομό.

II

Παιχνίδια τα νερά
Στα σκιερά περάσματα
Λένε με φιλιά τους την αυγή
Που αρχίζει
Ορίζοντας –

Και τ’ αγριοπερίστερα ήχο
Δονούνε στη σπηλιά τους
Ξύπνημα γαλανό μες στην πηγή
Της μέρας
Ήλιος –

Δίνει ο μαΐστρος το πανί
Στη θάλασσα
Τα χάδια των μαλλιών
Στην ξεγνοιασιά τού ονείρου του
Δροσιά –

Κύμα στο φως
Ξαναγεννάει τα μάτια
Όπου η Ζωή αρμενίζει προς
Το αγνάντεμα
Ζωή –

III

Φλοίσβος φιλί στη χαϊδεμένη του άμμο – Έρωτας
Τη γαλανή του ελευθερία ο γλάρος
Δίνει στον ορίζοντα
Κύματα φεύγουν έρχονται
Αφρισμένη απόκριση στ’ αυτιά των κοχυλιών

Ποιος πήρε την ολόξανθη και την ηλιοκαμένη;
Ο μπάτης με το διάφανό του φύσημα
Γέρνει πανί τού ονείρου
Μακριά
Έρωτας την υπόσχεσή του μουρμουρίζει – Φλοίσβος.

Από τη συλλογή Προσανατολισμοί (1940) του Οδυσσέα Ελύτη

Πηγή: συγκεντρωτική έκδοση Οδυσσέας Ελύτης, Ποίηση (εκδ. Ίκαρος, 2002)

Αλεξάνδρα Μπακονίκα, Παρένθεση

Δήμητρα Γαλάνη & Λίνα Νικολακοπούλου, Πόσα γράφει η αγάπη ακόμα
(τραγούδι: Δήμητρα Γαλάνη & Άλκηστη Πρωτοψάλτη / δίσκος: Μικρά παιδιά μεγάλα όνειρα (2007))

Παρένθεση

Με ρωτάει αν είναι φαντασιώσεις
ή βιώματα, όσα ερωτικά καταγράφω
στα ποιήματά μου –
και αυτό σαν μια παρένθεση,
καθώς διακριτικά με φλερτάρει.
Ευχάριστα έρχεται η συμπεριφορά του,
τονώνει τη φιλαρέσκειά μου.

Από τη συλλογή Μαυλιστικά (1997) της Αλεξάνδρας Μπακονίκα

Το ποίημα ξαναδημοσιεύτηκε με τον ίδιο τίτλο στη συλλογή Παρακαταθήκη ηδυπάθειας (2000).

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Αλεξάνδρα Μπακονίκα

Γιάννης Ποδιναράς, Αναχώρηση

Σταμάτης Κραουνάκης & Λίνα Νικολακοπούλου, Το κάστρο
(τραγούδι: Άλκηστη Πρωτοψάλτη / δίσκος: Ανθρώπων έργα (1993))

[Μέρος Β’]

Αναχώρηση

Διάλεξες τη γαλήνη του κάστρου
στα κελιά της ερημίας και του κενού.
Δίχως απόγνωση.
Χωρίς δεκανίκια τις καρδιές των άλλων.
Οι ασάλευτες πέτρες
φρουροί της καρδιάς
που δεν κουβαλεί την πίκρα της ματαιότητας.
Στίγμα ζωής η μνήμη των ανθρώπων
που έμειναν στα κράσπεδα της αγάπης
να μαρτυρούν τη λιτανεία της θυσίας.

Οι νύχτες της σιγής
έκρυψαν βαθιά στα σπλάχνα σου
το εξαγνισμένο αίμα
που κοινωνεί μυστικά
το ρίγος και τη δόξα της αθωότητας.

Από τη συλλογή Φαράγγια των Αγγέλων (2008) του Γιάννη Ποδιναρά

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Γιάννης Ποδιναράς

Γιάννης Ποδιναράς, Το άνθος της άπειρης άμμου (X)

Γιώργος Μπουσούνης & Γιώργος Γκίνης, Όνειρα της άμμου
(τραγούδι: Άλκηστη Πρωτοψάλτη / δίσκος: Άμμος (2006))

[Μέρος Β’]

Το άνθος της άπειρης άμμου

IX

Ρούφηξα το χυμό
της βάτου στην έρημο.
Γέμισε σύννεφο ο ουρανός
και το νερό πήρε τη γεύση μου
στις ρίζες.

Την αυγή ένα ημικύκλιο
έστεφε το άνθος της άπειρης άμμου.

Από τη συλλογή Ένα Πράσινο Θολό (1996) του Γιάννη Ποδιναρά

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Γιάννης Ποδιναράς

Γιάννης Ποδιναράς, Το άνθος της άπειρης άμμου (III)

Σταμάτης Κραουνάκης & Λίνα Νικολακοπούλου, Αράχνη
(τραγούδι: Άλκηστη Πρωτοψάλτη / δίσκος: Ανθρώπων έργα (1993))

[Μέρος Β’]

Το άνθος της άπειρης άμμου

III

Η σιωπή ψηλαφώντας στο σκοτάδι,
αράχνη αναρριχάται στις καρδιές
που γαληνεύουν τη νάρκη,
αλαφρωμένες από το φορτίο της έγνοιας των ανθρώπων.
Πέπλο, σχηματισμοί της αράχνης,
μορφές των ονείρων
καλύπτουν τη γύμνια μας.
Οι γραμμές σε διάθλαση
βυθίζονται μέσα στο ηδονικό σφίξιμο
της μαύρης αράχνης.

Από τη συλλογή Ένα Πράσινο Θολό (1996) του Γιάννη Ποδιναρά

Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα (ανθολογία) / Γιάννης Ποδιναράς