Φραγκοσυριανή (Μάρκος Βαμβακάρης)

Μάρκος Βαμβακάρης, Φραγκοσυριανή

Μπουζούκι: Κώστας Παπαδόπουλος & Λάκης Καρνέζης
Τραγούδι: Γρηγόρης Μπιθικώτσης
Δίσκος: Ο Μπιθικώτσης (1970)

Μια φούντωση μια φλόγα
έχω μέσα στην καρδιά
λες και μάγια μου ’χεις κάνει
Φραγκοσυριανή γλυκιά

Θά ’ρθω να σε ανταμώσω
πάλι στην ακρογιαλιά
θά ’θελα να με χορτάσεις
όλο χάδια και φιλιά

Θα σε πάρω να γυρίσω
Φοίνικα, Παρακοπή
Γαλησσά και Ντελαγκράτσια
και ας μού ’ρθει συγκοπή

Στο Πατέλι, στο Νιχώρι
φίνα στην Αληθινή
και στο Πισκοπειό ρομάντζα
γλυκιά μου Φραγκοσυριανή

Πρώτη φωνογράφηση του τραγουδιού το 1935 με ερμηνευτή τον ίδιο τον Μάρκο Βαμβακάρη

Δεύτερη εκτέλεση από τον Γρηγόρη Μπιθικώτση για τον δίσκο Μάρκος Βαμβακάρης, Τα κλασικά (1960) από τον οποίο και επιλέχτηκε το τραγούδι για τον δίσκο που ακούμε τώρα

Για το τραγούδι που είναι ένα από τα διασημότερα και ομορφότερα του 20ού αιώνα, ας δούμε τι λέει ο ίδιος ο Μάρκος:

Όλος ο κόσμος της Σύρου μ’ αγαπούσε πολύ, διότι κι εγώ ήμουν Συριανός και το είχαν καμάρι οι Συριανοί. Κάθε καλοκαιράκι με περίμεναν να πάω στη Σύρα να παίξω και να γλεντήσει όλη η Σύρα μαζί μου. Το 1935 πήρα μαζί μου τον Μπάτη, τον αδερφό μου τον μικρό και τον πιανίστα Ροβερτάκη και πήγα για πρώτη φορά στη Σύρο, σχεδόν είκοσι χρόνια αφότου έφυγα από το νησί. Πρωτόπαιξα, λοιπόν, σ’ ένα μαγαζί στην παραλία, μαζεύτηκε όλος ο κόσμος. Κάθε βράδυ γέμιζε ο κόσμος το μαγαζί κι έκατσα περίπου δύο μήνες. Εγώ, όταν έπαιζα και τραγουδούσα, κοίταζα πάντα κάτω, αδύνατο να κοιτάξω τον κόσμο, τα έχανα. Εκεί όμως που έπαιζα, σηκώνω μια στιγμή το κεφάλι και βλέπω μια ωραία κοπέλα. Τα μάτια της ήταν μαύρα. Δεν ξανασήκωσα το κεφάλι, μόνο το βράδυ την σκεφτόμουν, την σκεφτόμουν… Πήρα, λοιπόν, μολύβι κι έγραψα πρόχειρα:

Μία φούντωση, μια φλόγα
έχω μέσα στην καρδιά
λες και μάγια μου ’χεις κάνει
Φραγκοσυριανή γλυκιά…

Ούτε και ξέρω πως την λέγανε ούτε κι εκείνη ξέρει πως γι’ αυτήν μιλάει το τραγούδι. Όταν γύρισα στον Πειραιά, έγραψα τη Φραγκοσυριανή.
[Πηγή: wikipedia]

Ας ακούσουμε και την πρώτη εκτέλεση που πάντα έχει ξεχωριστή σημασία για το ρεμπέτικο μα ίσως και για κάθε είδος τραγουδιού, καθώς κι ένα απόσπασμα από ταινία για τη ζωή του Μάρκου, όπου ακούγεται να παίζει τη Φραγκοσυριανή στην τελευταία του δημόσια εμφάνιση:

Ως έκπληξη φύλαξα για το τέλος ένα απόσπασμα από ελληνική ταινία (αν κρίνω από τους πρωταγωνιστές, πρέπει να είναι η Άπονη ζωή (1964) του Πάνου Γλυκοφρύδη), για να έχουμε και οπτική επαφή με τους πρωταγωνιστές της εκτέλεσης του ιστορικού αυτού τραγουδιού μας στον δίσκο που ακούμε: Φραγκοσυριανή, λοιπόν, και Κώστας Παπαδόπουλος, Λάκης Καρνέζης & Γρηγόρης Μπιθικώτσης εν δράσει. 🙂

4 thoughts on “Φραγκοσυριανή (Μάρκος Βαμβακάρης)

  1. Αυτό το τραγούδι το αγαπώ πολύ. Το αγαπούσα από πολύ μικρούλα, τότε που ούτε ήξερα ούτε ήθελα να μάθω τι ήταν το ρεμπέτικο (ναι την πέρασα κι αυτή τη φάση). Κι όταν πριν καμιά εικοσαριά χρόνια πρωτοπήγα στη Σύρο, βολτάρισα στην Άνω Σύρα, πέρασα από όλα τα χωριά που αναφέρονται στο τραγούδι και σαν να το αγάπησα ακόμα πιο πολύ.

    Πολύ τη χάρηκα τούτη την ανάρτηση. Χορταστική από κάθε άποψη. Ειδικά η έκπληξη ήταν υπέροχη. Αυτές οι παλιές ελληνικές ταινίες που σνομπάρουν κάποιοι σήμερα, έχουν πλέον ιστορική σημασία για πολλούς λόγους κι αποτελούν κομμάτι του πολιτισμού μας είτε το θέλουν κάποιοι είτε όχι.

    Σου αντιγυρίζω μερικά από τα χαμόγελα που μου χάρισες με την ανάρτηση αυτή. 🙂 🙂 🙂

    Μου αρέσει!

  2. Δεν σου κρύβω, Λενάκι, ότι πέρα από τη συγκίνηση που μου προκαλεί πάντα αυτό το τραγούδι, άλλο τόσο άγχος μου έφερε η χτεσινή δημοσίευση. Είναι δύσκολη και στριφνή εκείνη η εποχή του μεσοπολέμου όταν ψάχνεις να βρεις ακριβή ιστορικά στοιχεία.

    Η σχέση μου με τον Μάρκο δεν ήταν ποτέ η καλύτερη δυνατή. Τον αναγνωρίζω πλήρως ως πρωτεργάτη του λαϊκού τραγουδιού (ο μακαρίτης ο Τσιτσάνης ποτέ δεν μίλαγε για «ρεμπέτικο»), με συγκινεί η στάση του απέναντι στο τραγούδι και τη ζωή (την ακούσαμε στο φιλμάκι), αλλά ποτέ δεν πετούσα δα τη σκούφια μου για τα τραγούδια του πλην ελαχίστων εξαιρέσεων. Η μεγαλύτερη εξαίρεση είναι η Φραγκοσυριανή που στα χρόνια μου ήταν το τραγούδι με το οποίο μας δίδασκαν το χασάπικο στο σχολείο και το αγαπούσα από τότε. Ήταν περίεργος και σκοτεινιασμένος τύπος ο Μάρκος και κάπως έτσι μου φαίνονται τα τραγούδια του που μάλλον δεν ταιριάζουν πολύ στην ιδιοσυγκρασία μου, φαίνεται, κι ο θεός να με συγχωρέσει γι’ αυτό που λέω.

    Χτες τα μεσάνυχτα, λοιπόν, πήγα κόντρα στην ιδιοσυγκρασία μου, άκουσα πολλά τραγούδια του Μάρκου για να μπω λίγο περισσότερο στο πνεύμα του, άκουσα αρκετές φορές και σε διαφορετικές εκτελέσεις τούτο εδώ που το λατρεύω και μετά πέρασα στη δημοσίευση, αλλά τελικά την απόλαυσα όσο κι εσύ. 🙂

    Μου αρέσει!

  3. Μήπως ξέρει κανείς πού και πότε έγινε η συναυλία στο δεύτερο βίντεο; Οποιαδήποτε πληροφορία είναι πολύτιμη. Ευχαριστώ εκ των προτέρων.

    Μου αρέσει!

    • Δύσκολη ερώτηση. Θα ρωτήσω τον Κώστα τον Παπαδόπουλο μήπως ξέρει πού εμφανίστηκε για τελευταία φορά ο Μάρκος, αλλά το πιθανότερο είναι να μη θυμάται ή να μην ξέρει καν. Πάντως, συναυλία δεν πρέπει να ήταν.

      Μου αρέσει!

Σχολιάστε.

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για την εξάλειψη των ανεπιθύμητων σχολίων. Μάθετε πως επεξεργάζονται τα δεδομένα των σχολίων σας.