Πρόδρομος Τσαουσάκης & Βασίλης Τσιτσάνης, Το πικραμένο αγόρι

23/07/2010 στις 21:47 · Κατηγορία Έλληνες στιχουργοί, Έλληνες συνθέτες, Αφιερώματα, Ελληνικό τραγούδι, Θεσσαλονίκη, Λαϊκό τραγούδι, Μπουζούκι, Μετακατοχικό τραγούδι, Μουσική, Τρίχορδο, Τρίκαλα, Τσαουσάκης Πρόδρομος, Τσιτσάνης Βασίλης

Με τη Βούλα Σαββίδη σε ενορχήστρωση του Μάνου Χατζιδάκι (δίσκος: Τα πέριξ (1974))

Ζεϊμπέκικο
Μουσική: Πρόδρομος Τσαουσάκης & Βασίλης Τσιτσάνης
Στίχοι: Βασίλης Τσιτσάνης
Πρώτη φωνογράφηση: 11 Αυγούστου 1948 [COLUMBIA D.G. 6732]
Πρώτη εκτέλεση: Πρόδρομος Τσαουσάκης & Βασίλης Τσιτσάνης

Με τούτη ‘δω την παγωνιά κι αυτό το ξεροβόρι,
τι έχει και στέκει στη γωνιά – στη γωνιά
το πικραμένο αγόρι;

Με σηκωμένο το γιακά, στην τσέπη του το χέρι,
τι τον κρατά στην παγωνιά – παγωνιά,
ένας Θεός το ξέρει.

Είναι ο μεγάλος του καημός μαγνήτης που τραβάει,
γι’ αυτό στο σπίτι της μπροστά – στο χιονιά,
το κρύο θα τον φάει.

Οι δύο τελευταίοι στίχοι κάθε στροφής τραγουδιούνται δύο φορές (σχ. 1, 2, 3 – 2, 3).

[Πηγή για τους στίχους: Θεόφιλος Αναστασίου, ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΣΙΤΣΑΝΗΣ, Άπαντα, σ. 138, με τις ανάλογες διορθώσεις μετά την ακρόαση του τραγουδιού από την ηχογράφηση της συναυλίας προς τιμήν του Πρόδρομου Τσαουσάκη με την Παρέα του Τσιτσάνη στο θέατρο «Ολυμπιάδα» της Θεσσαλονίκης, τον Δεκέμβρη του 2002]

Πρόκειται για μια σύνθεση που επισήμως υπογράφει ο Πρόδρομος Τσαουσάκης – συνηθιζόταν το φαινόμενο αυτό τον καιρό εκείνο. Ερωτικό και λυπημένο τραγούδι, αλλά πολύ ρυθμικό και σχετικά αργό – χαρακτηριστική μεταπολεμική δημιουργία του Βασίλη Τσιτσάνη.

Translatum: Favourite Music and Lyrics – Βασίλης Τσιτσάνης, περίοδος 1936 – 1954

Σχόλια

Βασίλης Τσιτσάνης, Βίρα την άγκυρα

11/07/2010 στις 12:13 · Κατηγορία Έλληνες στιχουργοί, Έλληνες συνθέτες, Αφιερώματα, Αναστασίου Θεόφιλος, Ελληνικό τραγούδι, Θεσσαλονίκη, Λαϊκό τραγούδι, Μπουζούκι, Μετακατοχικό τραγούδι, Μουσική, Νίνου Μαρίκα, Περιοδικό «Λαϊκό τραγούδι», Τρίχορδο, Τρίκαλα, Τσαουσάκης Πρόδρομος, Τσιτσάνης Βασίλης

Πρώτη εκτέλεση

Βίρα την άγκυρα (Απ’ της στεριάς τα βάσανα)

Ζεϊμπέκικο
Μουσική & στίχοι: Βασίλης Τσιτσάνης
Πρώτη φωνογράφηση: 15 Δεκεμβρίου 1949 [H.M.V. A.0.2921]
Πρώτη εκτέλεση: Πρόδρομος Τσαουσάκης, Μαρίκα Νίνου & Βασίλης Τσιτσάνης

Απ’ της στεριάς τα βάσανα
τα μάτια μου θα πάρω
και σε καράβι φορτηγό, φορτηγό,
ναυτάκι θα μπαρκάρω.

Βίρα την άγκυρα, παιδιά,
γιατί έχω πό-,
γιατί έχω πόνο στην καρδιά.

Σ’ ατέλειωτους ωκεανούς
θ’ αρχίσω το σεργιάνι
και ας μη βρεθεί στην πλώρη μου, πλώρη μου,
παρηγοριάς λιμάνι.

Στον καπετάνιο το σοφό
θα πω τον πό-,
θα πω τον πόνο τον κρυφό.

Το δάκρυ μου πλημμύρισε
του καραβιού τ’ αμπάρια
και την καρδιά μου στη στεριά, στη στεριά,
τραβούν τα παλαμάρια.

Μην κάνεις κράτει, φορτηγό,
έξω ποτέ,
έξω ποτέ μου δε θα βγω.

Στην άλλη πλευρά του δίσκου βρίσκεται το τραγούδι «Τρελή που θέλεις να με στεφανώσεις».

[Πηγή για τους στίχους: Θεόφιλος Αναστασίου, ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΣΙΤΣΑΝΗΣ, Άπαντα, σ. 177, με τις ανάλογες διορθώσεις μετά από ακρόαση του τραγουδιού από την ηχογράφηση της συναυλίας προς τιμήν του Πρόδρομου Τσαουσάκη με την Παρέα του Τσιτσάνη στο θέατρο «Ολυμπιάδα» της Θεσσαλονίκης, τον Δεκέμβρη του 2002]

Translatum: Favourite Music and Lyrics – Βασίλης Τσιτσάνης, περίοδος 1936 – 1954

Σχόλια

Βασίλης Τσιτσάνης, Σε φίνο ακρογιάλι

07/07/2010 στις 23:31 · Κατηγορία Έλληνες στιχουργοί, Έλληνες συνθέτες, Αφιερώματα, Γεραμάνης Πάνος, Ελληνικό τραγούδι, Καρίπης Κώστας, Λαϊκό τραγούδι, Μπουζούκι, Μουσική, Προπολεμικό τραγούδι, Παγιουμτζής Στράτος, Περπινιάδης Στελλάκης, Τρίχορδο, Τσιτσάνης Βασίλης, Χρυσίνης Στέλιος

Πρώτη εκτέλεση

Σε φίνο ακρογιάλι (Παραγουάη)

Χασάπικο του 1932 (;)
Μουσική & στίχοι: Βασίλης Τσιτσάνης
Πρώτη φωνογράφηση: 4 Ιουλίου 1939 [COLUMBIA D.G. 6479]
Πρώτη εκτέλεση: Στράτος Παγιουμτζής & Στελλάκης Περπινιάδης
Μπουζούκι: Βασίλης Τσιτσάνης, μπαγλαμάς: Στέλιος Χρυσίνης, κιθάρα: Κώστας Καρίπης

Το καλοκαίρι τώρα,
σε κάποια φίνα χώρα,
θα πάμε να γυρίσουμε μαζί.
Μακριά σε ξένα μέρη
κι ο κόσμος μη σε μέλλει,
ποτές να μη σου καίγεται καρφί.

Μες στην Παραγουάη,
σε φίνο ακρογιάλι,
θα στήσουμε τσαντίρι ζηλευτό.
Θα πίνουμε σαμπάνια,
πριν πάμε για τα μπάνια,
με μπουζουκάκι έξυπνο, τρελό.

Ένα πανέμορφο προπολεμικό τραγούδι του Τσιτσάνη που σπάνια ακούγεται στις μέρες μας, σε «τρελό» ρυθμό γρήγορου χασάπικου, με ένα ξέφρενο μουσικό φινάλε και, κυρίως, με στίχους που, όπως θα διαβάσετε παρακάτω, έχουν τη δική τους ξεχωριστή και απολαυστική ιστορία:

… Απουσιάζει από το σχολείο, μένει πίσω στα μαθήματα, όμως έστω και δύσκολα καταφέρνει να περάσει την τάξη. Την επόμενη σχολική χρονιά όμως, 1930-1931, τα πράγματα είναι πιο δύσκολα για κείνον. Οι απαιτήσεις του σχολείου είναι περισσότερες. Δεν μπορεί να τα βγάλει πέρα, με δουλειά, μαθήματα και μπουζούκι. Μένει μετεξεταστέος στα μαθήματα: Γεωγραφία, Μαθηματικά και Νέα Ελληνικά. Αποτέλεσμα, μια δεύτερη απομόνωση. Το σχολικό σύστημα της εποχής, που θεωρεί άξιο περιφρόνησης το μαθητή που δεν περνά την τάξη, πλήγωσε την ευαίσθητη ψυχή του μικρού δημιουργού.

Αυτή η αποτυχία ήταν ένα δυνατό σοκ. Όχι άλλη αποτυχία, ποτέ πια στο περιθώριο. Με την ευφυΐα που διαθέτει, διαβάζει τόσο όσο χρειάζεται και το Σεπτέμβριο περνά τα μαθήματα, προφορικά και γραπτά, και προάγεται στην επόμενη τάξη, στην Πέμπτη. Και πάλι όμως αφιερώνει περισσότερο χρόνο στο μπουζούκι και στη δημιουργία τραγουδιών. Η απόρριψη στο μάθημα της Γεωγραφίας είχε και συνέχεια. Έγραψε το τραγούδι «Σε φίνο ακρογιάλι» με δυσάρεστες γι’ αυτόν συνέπειες.

Είχα γράψει το τραγούδι «Σε φίνο ακρογιάλι». Δεν ξέρω πώς, έτσι μου βγήκε, μου φάνηκε ωραίο, εξωτική χώρα άλλωστε η Παραγουάη, αλλά και για να πειράξω λίγο τον καθηγητή της Γεωγραφίας, που ήταν περίεργος και στρυφνός και με είχε κόψει στο μάθημά του, κάνω την Παραγουάη παραθαλάσσια χώρα και γράφω: «Μες στην Παραγουάη, σε φίνο ακρογιάλι».

Το τραγούδι αυτό το τραγουδούσαμε με την τάξη μου στην εκδρομή. Ο καθηγητής μου το άκουσε και πειράχτηκε πολύ, με κάλεσε στο γραφείο και μου λέει: «Ώστε, κύριε Τσιτσάνη, η Παραγουάη έχει φίνο ακρογιάλι; Έλα λοιπόν το Σεπτέμβριο να μας το δείξεις πού είναι». Πέρασα ένα καλοκαίρι κάτω από τη μουριά με το μπουζούκι και τη Γεωγραφία.

Λόγια, τραγούδια, αναμνήσεις και νέες μαρτυρίες για τον Βασίλη Τσιτσάνη. Γεγονότα που σημάδεψαν τη λαμπρή πορεία του στο ελληνικό τραγούδι, ανέκδοτες οικογενειακές φωτογραφίες και άγνωστες στιγμές από τα παιδικά χρόνια του λαϊκού βάρδου, στα Τρίκαλα, περιλαμβάνονται στις 220 σελίδες ενός καινούργιου βιβλίου που κυκλοφορεί σε λίγες μέρες από τις εκδόσεις «Καστανιώτη». Τίτλος της έκδοσης: «Βασίλης Τσιτσάνης ­ Η παιδική ηλικία ενός ξεχωριστού δημιουργού». Συγγραφέας, ο γλύπτης Σώτος Αλεξίου, από την Καλαμπάκα, προσωπικός φίλος του Τσιτσάνη, την περίοδο 1969-1984.

[...]

Από το άρθρο με τίτλο Με το μπουζούκι και τη Γεωγραφία κάτω από τη μουριά… του Πάνου Γεραμάνη στην εφημερίδα «Τα Νέα»

Translatum: Favourite Music and Lyrics – Βασίλης Τσιτσάνης, περίοδος 1936 – 1954

Σχόλια (4)

Βασίλης Τσιτσάνης, Σε παλάτια σε τσαντίρια

02/07/2010 στις 22:02 · Κατηγορία Έλληνες στιχουργοί, Αφιερώματα, Αναστασίου Θεόφιλος, Γιαννόπουλος Αθανάσιος, Ελληνικό τραγούδι, Λαϊκό τραγούδι, Μπέλλου Σωτηρία, Μπουζούκι, Μετακατοχικό τραγούδι, Μουσική, Περιοδικό «Λαϊκό τραγούδι», Τρίχορδο, Τρίκαλα, Τσιτσάνης Βασίλης

Πρώτη εκτέλεση

Σε παλάτια σε τσαντίρια

Ζεϊμπέκικο
Μουσική & στίχοι: Βασίλης Τσιτσάνης
Πρώτη φωνογράφηση: 1953 [PARLOPHONE Β. 74296]
Πρώτη εκτέλεση: Σωτηρία Μπέλλου, Βασίλης Τσιτσάνης & Αθανάσιος Γιαννόπουλος

Τα βάσανα μες στη ζωή
θα τα περάσουμε μαζί,
μαζί στις πίκρες, στις χαρές,
μαζί και στις αναποδιές.

Θα τη βγάλουμε αντάμα,
πότε γέλιο, πότε κλάμα!

Θα μανουβράρουμε μαζί
την ακατάστατη ζωή.
Μια σφαίρα είναι ο ντουνιάς
και θα γυρίσει και για μας.

Σε παλάτια, σε τσαντίρια,
θα τα πιούμε τα ποτήρια!

Θα ξημερώσει και για μας,
μην είσαι άπιστος Θωμάς!
Τα μονοπάτια τα παλιά
θα τα περάσουμ’ αγκαλιά.

Πικρές και χαρές χαρμάνι,
θα τη βγάλουμε κοτσάνι!

[Πηγή για τους στίχους: Θεόφιλος Αναστασίου, ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΣΙΤΣΑΝΗΣ, Άπαντα, σ. 219, με τις απαραίτητες διορθώσεις ύστερα από απομαγνητοφώνηση του τραγουδιού από τη συναυλία της Παρέας του Τσιτσάνη στον Πύργο της Ηλείας.]

Translatum: Favourite Music and Lyrics – Βασίλης Τσιτσάνης, περίοδος 1936 – 1954

Σχόλια

Βασίλης Τσιτσάνης & Γεράσιμος Τσάκαλος: Ό,τι μου κάνεις θα σου κάνω

19/06/2010 στις 23:24 · Κατηγορία Έλληνες στιχουργοί, Έλληνες συνθέτες, Αφιερώματα, Ελληνικό τραγούδι, Καλέργης, Λαϊκό τραγούδι, Μπουζούκι, Μουσική, Νίνου Μαρίκα, Τρίχορδο, Τρίκαλα, Τσάκαλος Γεράσιμος, Τσιτσάνης Βασίλης

Δεύτερη εκτέλεση

Ό,τι μου κάνεις θα σου κάνω

Αλέγρο ζεϊμπέκικο
Μουσική: Βασίλης Τσιτσάνης
Στίχοι: Γεράσιμος Τσάκαλος
Πρώτη φωνογράφηση: 1953 [ODEON G.A. 7753]
Πρώτη εκτέλεση: Κορώνης & Φίλανδρος
Δεύτερη ηχογράφηση: 1954 [MELODY M.G. 1026]
Δεύτερη εκτέλεση: Μαρίκα Νίνου, Βασίλης Τσιτσάνης & Καλέργης

Με το καλό δεν πιάνεσαι,
με το κακό σε πήρα,
με τα μυαλά που κυβερνάς
πάλι θα μείνεις χήρα.

Μου ρίχνεις άδεια για γεμάτα
και μου ξηγιέσαι πάντα σκάρτα,
ό,τι μου κάνεις θα σου κάνω
κι ακόμα έ’ κι ακόμα ένα παραπάνω.

Τα ύπουλα, τα πονηρά,
σου είπα να τ’ αφήσεις
και τις παλιές παρτίδες σου,
κυρά μου, να τις σβήσεις.

Μου ρίχνεις άδεια για γεμάτα
και μου ξηγιέσαι πάντα σκάρτα,
ό,τι μου κάνεις, ζήλιες, θα σου κάνω
κι ακόμα έ’ κι ακόμα ένα παραπάνω.

Με φοβερίζεις πως θα πας
στον άντρα της καρδιάς σου,
ώρα καλή στην πρύμη σου
κι αέρας στα πανιά σου.

Μου ρίχνεις άδεια για γεμάτα
και μου ξηγιέσαι πάντα σκάρτα,
ό,τι μου κάνεις θα σου κάνω
κι ακόμα έ’ κι ακόμα ένα παραπάνω.

Translatum: Favourite Music and Lyrics – Βασίλης Τσιτσάνης, περίοδος 1936 – 1954

Σχόλια